ปัจจัยที่ส่งผลต่อผลการรักษาฝีในตับด้วยการระบายหนองผ่านสายสวนทางผิวหนัง

ผลการรักษาฝีในตับด้วยการระบายหนองผ่านสายสวนทางผิวหนัง

ผู้แต่ง

  • วิวัฒน์ ทิสยากร กลุ่มงานรังสีวิทยา โรงพยาบาลพุทธชินราช พิษณุโลก
  • ชวลิต หลักดี กลุ่มงานรังสีวิทยา โรงพยาบาลพุทธชินราช พิษณุโลก

คำสำคัญ:

ฝีในตับ, การใส่สายระบายหนอง, ระยะเวลาการรักษา, ฮีมาโตคริต

บทคัดย่อ

การใส่สายระบายหนองทางผิวหนังเป็นวิธีรักษาหลักของผู้ป่วยโรคฝีในตับในปัจจุบัน อย่างไรก็ตาม ปัจจัยที่มีผลต่อระยะเวลาในการใส่สายระบายหนองยังไม่ชัดเจน งานวิจัยแบบปัจจัยพยากรณ์โรคครั้งนี้ศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อผลการรักษาในผู้ป่วยฝีในตับที่ได้รับการใส่สายระบายหนอง โดยทบทวนย้อนหลังในผู้ป่วยฝีในตับ 94 รายที่รักษาด้วยการใส่สายระบายหนองระหว่างปี พ.ศ. 2558–2568 ผู้ป่วยเป็นเพศชายร้อยละ 59.7 อายุเฉลี่ย 57 ปี พบว่าร้อยละ 66 ถอดสายระบายหนองได้ภายใน 45 วัน พบว่าค่า hematocrit (Hct) ต่ำกว่า 29% มีความเกี่ยวข้องกับความเสี่ยงต่อการใส่สายเกิน 45 วันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (relative risk 2.90; 95% CI 1.34-6.28; p = 0.007) ขณะที่ปัจจัยอื่น เช่น เพศ อายุ จำนวนฝี ขนาดฝี และตำแหน่งฝีไม่พบความเกี่ยวข้อง สรุปได้ว่าผู้ป่วยฝีในตับที่มีภาวะโลหิตจาง (Hct < 29%) มีแนวโน้มต้องใส่สายระบายหนองนานกว่า 45 วันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ดังนั้นควรให้ความสำคัญต่อภาวะโลหิตจางเนื่องจากพบว่ามีความเกี่ยวข้องกับระยะเวลาการใส่สายระบายหนองที่ยาวนานขึ้น อย่างไรก็ตามภาวะโลหิตจางอาจเป็นตัวบ่งชี้ความรุนแรงของโรคหรือภาวะร่วมอื่นๆ ไม่สามารถสรุปได้ว่าการแก้ไขภาวะโลหิตจางจะนำไปสู่ผลลัพธ์ที่ดีขึ้นโดยตรง จำเป็นต้องศึกษาต่อเนื่องในอนาคต

เอกสารอ้างอิง

Poovorawan K, Pan-ngum W, Soonthornworasiri N, Kulrat C, Kittitrakul C, Wilairatana P, et al. Burden of liver abscess and survival risk score in Thailand: A population-based study. Am J Trop Med Hyg 2016;95(3):683–8.

Chotiwarangkul W. Liver abscess in Sawanpracharak Hospital. Sawanpracharak Med J 2017;14(2):51–9.

Laopaiboon V, Aphinives C, Prawiset P. Comparison of clinical success between CT-guided percutaneous drainage and open surgical drainage of intra-abdominal fluid collection in Srinagarind Hospital. J Med Assoc Thai 2010;93(Suppl 3):S45-51.

Ratchatasettakul K, Intaraprasong P, Kiertiburanakul S. Epidemiology of liver abscess in Thailand during the past decade. Intern J Infect Dis 2012;16(Suppl 1):e227. doi:10.1016/j.ijid.2012.05.832

Chanyaswat J. Liver abscess in Prapokklao Hospital. J Prapokklao Hosp Clin Med Educat Center 2008;25(2):106-13.

Zerem E, Hadzic A. Sonographically guided percutaneous catheter drainage versus needle aspiration in the management of pyogenic liver abscess. AJR Am J Roentgenol 2007;189(3):W138–W142. doi:10.2214/AJR.07.2173

Kumar S, Midha NK, Ahari K, Kumar D, Gopalakrishnan M, Kumar B, et al. Role of pigtail catheter drainage versus percutaneous needle aspiration in the management of liver abscess: A retrospective analysis. Cureus 2021;13(12):e20528. doi:10.7759/cureus.20528

Mahmoud A, Abuelazm M, Ahmed AAS, Elshinawy M, Abdelwahab OA, Abdalshafy H, et al. Percutaneous catheter drainage versus needle aspiration for liver abscess: An updated systematic review and meta-analysis of RCTs. Ann Transl Med 2023;11(5):190. doi:10.21037/atm-22-4663

Bittaye SO, Tamba S, Joof S, Jaw M, Cham M, Jarjue L, et al. Clinical characteristics and management of liver abscess in The Gambia, a resource-limited country. BMC Gastroenterol 2024;24(1):275. doi:10.1186/s12876-024-03375-9

Aung YH, Oung T. Ultrasound-guided percutaneous catheter drainage in liver abscesses. J Med Glob 2022;1(2):72-9.

Wise SW, Kavic SM, Chdzanowski FA Jr, Rothberg BJ, Cynamon J, Kinkhabwala M, et al. Percutaneous cholecystostomy: What radiologists need to know. AJR Am J Roentgenol 2005;185(6):1464–71.

Schertz PJ, Mao CA, Derrick KD, Galar F, Ortiz CB, Walker JA, et al. Biliary leaks: Multidisciplinary approach to diagnosis and treatment. Radiographics 2024;44(7):e230155. doi:10.1148/rg.230155

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-12-30