ปัจจัยการบริหารแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์และปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการดำเนินงานตามมาตรฐานทีมเฝ้าระวังสอบสวนโรคและภัยสุขภาพระดับอำเภอของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดนครพนม

ปิยาพร ชาภูวงค์; สุรชัย พิมหา; ดารุณี  ตีรมาตย์; พฤกษ์ ตัญตรัยรัตน์

ผู้แต่ง

ปิยาพร ชาภูวงค์ นักศึกษาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารสาธารณสุข คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
สุรชัย พิมหา คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
ดารุณี ตีรมาตย์ นักศึกษาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารสาธารณสุข คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
พฤกษ์ ตัญตรัยรัตน์ คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

คำสำคัญ:

ปัจจัยการบริหารแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์, ปัจจัยแห่งความสำเร็จ, มาตรฐานทีมเฝ้าระวังสอบสวนโรคและภัยสุขภาพ

บทคัดย่อ

การศึกษานี้เป็นการวิจัยเชิงพรรณนาแบบภาคตัดขวาง (Cross-sectional Descriptive Research) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยการบริหารแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์และปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการดำเนินงานตามมาตรฐานทีมเฝ้าระวังสอบสวนโรคและภัยสุขภาพระดับอำเภอ ตลอดจน ปัญหาอุปสรรค และข้อเสนอแนะ ต่อการดำเนินงานตามมาตรฐานทีมเฝ้าระวังสอบสวนโรคและภัยสุขภาพระดับอำเภอของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดนครพนม ประชากรที่ศึกษา คือ เจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดนครพนม จำนวน 201 คน ใช้วิธีการสุ่มอย่างง่าย เก็บรวบรวมข้อมูลได้ทั้งสิ้น 149 ตัวอย่าง คิดเป็นร้อยละ 85.14 ของกลุ่มตัวอย่างตัวอย่างที่คำนวณเพิ่มร้อยละ 20 เพื่อป้องกันการสูญหาย เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสอบถามและแนวทางการสัมภาษณ์เชิงลึก วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงอนุมาน Pearson's Product Moment Correlation Coefficient ในการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรที่ศึกษา และใช้สถิติ Stepwise Multiple Regression Analysis โดยกำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 ผลการศึกษาพบว่า ปัจจัยการบริหารแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์และปัจจัยแห่งความสำเร็จมีความสัมพันธ์ในระดับสูงกับการดำเนินงานตามมาตรฐานทีมเฝ้าระวังสอบสวนโรคและภัยสุขภาพระดับอำเภอของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดนครพนม(r=0.756, p-value<0.001 และ r=0.805, p-value<0.001 ตามลำดับ) โดยตัวแปรที่ถูกเลือกเข้าสมการเรียงลำดับ ดังนี้ ปัจจัยแห่งความสำเร็จ ด้านการสร้างความเข้าใจและกระตุ้นให้เกิดความร่วมมือ ปัจจัยแห่งความสำเร็จ ด้านการเชื่อมโยงระหว่างหน่วยงานและภาคีเครือข่ายที่เกี่ยวข้อง ปัจจัยการบริหารแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์ ด้านความรับผิดชอบที่ตรวจสอบได้ และปัจจัยแห่งความสำเร็จ ด้านผู้บริหารทุกระดับให้การสนับสนุนและติดตาม จึงสรุปได้ว่า ตัวแประอิสระทั้ง 4 ตัวแปร สามารถร่วมกันพยากรณ์และมีผลต่อการดำเนินงานตามมาตรฐานทีมเฝ้าระวังสอบสวนโรคและภัยสุขภาพระดับอำเภอของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดนครพนม ได้ร้อยละ 69.50 (R²=0.695, p-value<0.001) ซึ่งสามารถนำไปใช้เป็นแนวทางสำหรับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการส่งเสริมการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ จัดระบบพี่เลี้ยง และพัฒนาความร่วมมือกับภาคีเครือข่าย เพื่อเพิ่มศักยภาพบุคลากรและประสิทธิภาพการดำเนินงานพร้อมทั้งจัดให้มีกลไกตรวจสอบจากภายนอกอย่างต่อเนื่องเพื่อยกระดับคุณภาพ ความโปร่งใส และความพร้อมในการรับมือโรคและภัยสุขภาพในพื้นที่ต่อไป

เอกสารอ้างอิง

กนกอร ผิวเพชร, สุวิทย์ อุดมพาณิชย์, & ประจักร บัวผัน. (2566). ปัจจัยแห่งความสำเร็จและการสนับสนุนองค์การที่มีผลต่อการจัดการมูลฝอยติดเชื้อของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลชุมชนจังหวัดนครราชสีมา. วารสารวิจัยและพัฒนาด้านสุขภาพ, 9(2), 46-57.

กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย. (2568). ที่ทำการปกครองจังหวัดนครพนม. ค้นเมื่อ 5 มกราคม 2568, จาก https://www.amphoe.com/dods/front/base/html/amphoe.php?catm=48000000

กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข (2569). รายงานสถานการณ์โรค. ค้นเมื่อ 30 มีนาคม 2569, จาก https://dvis3.ddc.moph.go.th/t/DDC_CENTER_DOE/views/DDS2/sheet33?%3Aembed=y&%3AisGuestRedirectFromVizportal=y

กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2563). มาตรฐานและแนวทางปฏิบัติงานทีมเฝ้าระวังสอบสวนควบคุมโรคและภัยสุขภาพ 2563. นนทบุรี: สำนักพิมพ์ หจก.แคนนา กราฟฟิค.

กอบศักดิ์ พิมานแพง, ประจักร บัวผัน, & นพรัตน์ เสนาฮาด. (2567). ปัจจัยแห่งความสำเร็จและสุนทรียทักษะภาวะผู้นำที่มีผลต่อคุณภาพชีวิตการทำงานของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดมุกดาหาร. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา), 24(4), 93-105.

จักรกฤษณ์ อาสาสะนา, ประจักร บัวผัน, มกราพันธุ์ จูฑะรสกา, & ธนมณฑชนก พรมพินิจ. (2566). ปัจจัยทางการบริหารและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของทีมหมอครอบครัวในเขตอำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา), 23(2), 184-197.

เจริญรัตน์ บุญที, & นพรัตน์ เสนาฮาด. (2566). ปัจจัยทางการบริหารและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการปฏิบัติงานคุ้มครอง ผู้บริโภคของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดเพชรบูรณ์. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา), 23(2), 159-171.

ชาญณรงค์ นัยเนตร, & ประจักร บัวผัน. (2566). ปัจจัยทางการบริหารและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการปฏิบัติงานป้องกันและควบคุมโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด 19) ของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดหนองบัวลำภู . วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา), 23(2), 211-223.

ชูชัย ศุภวงศ์, สมศักดิ์ ชุณหรัศมิ์, ลัดดา ดำริการเลิศ, สุพัตรา ศรีวณิชากร, เกษม เวชสุทรานนท์, & ศุภกิจ ศิริลักษณ์. (2552). คู่มือการให้บริการของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล. กรุงเทพฯ: ที คิว พี.

เตือนใจ ลีลาชัย, วสุธร ตันวัฒนกุล, & พัชนา เฮ้งบริบูรณ์พงศ์ใจดี. (2566). ปัจจัยการบริหารทรัพยากรสาธารณสุขที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการจัดการด้านสาธารณสุขให้กับผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงในชุมชนของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลเขตสุขภาพที่ 6. วารสารสาธารณสุขมหาวิทยาลัยบูรพา, 18(2), 31-44.

ทศพล ใจทาน, ประจักร บัวผัน, & สุรชัย พิมหา. (2564). ปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการดำเนินงานเฝ้าระวังสอบสวนเคลื่อนที่เร็วของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดเลย. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา), 21(3), 161-171.

ปภินวิทย์ คำสมาน, มกราพันธุ์ จูฑะรสก, & ประจักร บัวผัน. (2563). ปัจจัยแห่งความสำเร็จและการสนับสนุนจากองค์การที่มีผลต่อการปฏิบัติงานด้านการป้องกันและควบคุมวัณโรคของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดสกลนคร. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา), 21(3), 223-235.

เปรมากร หยาดไธสง, & ประจักร บัวผัน. (2565). แรงจูงใจและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการปฏิบัติงานป้องกันและควบคุมโรคโควิด 19 ของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา), 22(2), 175-188.

พงศธร โตสังวาลย์, & ประจักร บัวผัน. (2566). ปัจจัยทางการบริหารและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการมีส่วนร่วมในการจัดทำแผนยุทธศาสตร์สาธารณสุข ของผู้อำนวยการโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดนครราชสีมา. วารสารสุขภาพและการศึกษาพยาบาล, 29(3), 37-55.

ลลิตา พันธ์พรม, & สุรชัย พิมหา. (2567). ปัจจัยแห่งความสำเร็จและการสื่อสารที่มีผลต่อการปฏิบัติงานคุ้มครองผู้บริโภคของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดหนองคาย. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 17(2), 84-97.

วิลาสินี วงศ์ผาบุตร, & ประจักร บัวผัน. (2564). แรงจูงใจและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการดำเนินงานป้องกันและควบคุมโรคพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดกาฬสินธุ์. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา), 21(3), 186-199.

ศิรภัสร มูลสาร, ชนะพล ศรีฤาชา, & ศรีบุษ ศรีไชยจรูญพง. (2564). ปัจจัยการบริหารและกระบวนการบริหารที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของแพทย์แผนไทยในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล เขตสุขภาพที่ 10. วารสารวิชาการสาธารณสุขชุมชน, 7(01), 74-86.

สายฝน แก้วที. (2565). ความสัมพันธ์ระหว่างพฤติ กรรมการทำงานและประสิทธิภาพการทำงานของบุคลากรกับการบริหารงานบุคคลของสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดอุดรธานี. วารสารการแพทย์โรงพยาบาลอุดรธานี, 30(1), 110-120.

สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566–2570). ค้นเมื่อ 2 มีนาคม 2568, จาก https://www.nesdc.go.th/wordpress/wp-content/uploads/2025/02/article_file_20230307173518.pdf

สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครพนม. (2566). คำสั่งจังหวัดนครพนม ที่ 207/2566 เรื่องแต่งตั้งหน่วยปฏิบัติการควบคุมโรคติดต่อ จังหวัดนครพนม. นครพนม: กลุ่มงานควบคุมโรค สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครพนม

สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครพนม. (2568). สรุปผลการดำเนินงานปีงบประมาณ พ.ศ. 2567. นครพนม: กลุ่มงานยุทธศาสตร์ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครพนม

สำนักระบาดวิทยา. (2567). รายงานผลการประเมินมาตรฐานทีม SRRT ระดับอำเภอ ประจำปี 2567. นนทบุรี: กรมควบคุมโรค.

สำเริง จันทรสุวรรณ, & สุวรรณ บัวทวน. (2547). ระเบียบวิจัยทางสังคมศาสตร์. ขอนแก่น: ภาควิชา สังคมวิทยาและมนุษยวิทยา คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น.

สิริพร จงมีศิลป์, นครินทร์ ประสิทธิ์, สุรชัย พิมหา, นพรัตน์ เสนาฮาด, สุพัฒน์ กองศรีมา, พิทยา ธรรมวงศา, และคณะ. (2566). ปัจจัยทางการบริหารและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการดำเนินงานป้องกันควบคุมวัณโรคของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดกาฬสินธุ์. วารสาร ศูนย์อนามัยที่ 9, 17(3), 994-1010.

สุกันยา พิลาตัน, & สุรชัย พิมหา. (2566). บรรยากาศองค์การและปัจจัยทางการบริหารที่มีผลต่อการปฏิบัติงานเฝ้าระวังสอบสวนเคลื่อนที่เร็ว(SRRT) ของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดอุดรธานี. วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม, 21(พิเศษ), 26-38.

สุกานดา สีลาพัฒน์, & ประจักร บัวผัน. (2565). ปัจจัยแห่งความสำเร็จและการสนับสนุนจากองค์การที่มีผลต่อการปฏิบัติงานสุขาภิบาลอาหารของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดขอนแก่น. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา), 23(1), 14-25.

องค์การยูนิเซฟ. (2560). คู่มือการบริหารมุ่งผลสัมฤทธิ์: การทำงานร่วมกันเพื่อเด็ก (Lois Jensen). ค้นเมื่อ 10 มีนาคม 2568, จาก https://www.unicef.org/thailand/media/3491/file/คู่มือการบริหารมุ่งผลสัมฤทธิ์.pdf

Braun, V., & Clarke, V. (2016). (Mis) conceptualising themes, thematic analysis, and other problems with Fugard and Potts'(2015) sample-size tool for thematic analysis. International Journal of Social Research Methodology, 19(6), 739-743.

Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavior sciences (2nd ed.). Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum.

Ferreira, J.C., & Patino, C.M. (2019). Loss to follow-up and missing data: Important issues that can affect your study results. Journal Brasileiro de Pneumologia, 45(2), e20190091.

Fugard, A.J., & Potts H.W. (2015). Supporting thinking on sample sizes for thematic analyses: A quantitative tool. International Journal of Social Research Methodology, 18(6), 669-684.

Guest, G., Bunce, A., & Johnson, L. (2006). How many interviews are enough?: An experiment with data saturation and variability. Field Methods, 18(1), 59-82.

Likert, R. (1967). The human organization: Its management and values. New York: McGraw-Hill.

Mushayi, W., & Qutieshat, A. (2023). A Literature Review on Results-Based Management (RBM) in the Not-for-Profit sector in Zimbabwe during and after the COVID-19 Pandemic. Mediterranean Journal of Social Sciences, 14(6), 1–12.