ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการบริโภคอาหารของวัยรุ่นตอนปลาย : กรณีศึกษานักศึกษาในสถาบันการศึกษาแห่งหนึ่ง จังหวัดนครราชสีมา

Main Article Content

พรทิพย์ แก้วชิณ
พิชญศรณ์ ใจใส
สุพัตตรา บุญทด
วันธงไชย บำรุงราษฎร์
ชุภาศิริ อภินันท์เดชา
ชิษฏเดช อภินันท์เดชา

บทคัดย่อ

การศึกษาเชิงสำรวจภาคตัดขวางนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาพฤติกรรมการบริโภคอาหารของวัยรุ่นตอนปลาย   2) ศึกษาปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับพฤติกรรมการบริโภคอาหารในวัยรุ่นตอนปลาย 3) ศึกษาความสัมพันธ์ของปัจจัยด้านข้อมูลส่วนบุคคล ปัจจัยนำ ปัจจัยเอื้อ ปัจจัยเสริม กับพฤติกรรมการบริโภคอาหารของวัยรุ่นตอนปลาย กลุ่มตัวอย่างเป็นนักศึกษาจำนวน 251 คน ถูกสุ่มด้วยวิธีการสุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอน เครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา และเชิงวิเคราะห์ ได้แก่ สถิติทดสอบไคสแควร์ (Chi-Square Test) และ สถิติสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์เพียร์สัน (Pearson’s Product Moment Correlation Coefficient)


        ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างมากกว่าครึ่งเป็นเพศหญิง ร้อยละ 66.1 มีอายุเฉลี่ยเท่ากับ 21 ปี พบร้อยละ 26.3,  กำลังศึกษาอยู่ชั้นปีที่ 2 ร้อยละ 45.8, พักอาศัยอยู่คนเดียว ร้อยละ 43.0, มีรายได้ต่ำกว่า 3,000 บาทร้อยละ 58.6, ไม่มีโรคประจำตัวร้อยละ 97.6, และมีค่าดัชนีมวลกายอยู่ในเกณฑ์ ร้อยละ 73.3, กลุ่มตัวอย่าง มีความรู้เกี่ยวกับการบริโภคอาหารอยู่ในระดับสูงร้อยละ 56.1, มีเจตคติเกี่ยวกับพฤติกรรมการบริโภคอาหารอยู่ในระดับปานกลาง ร้อยละ 43.4, ปัจจัยเอื้อเกี่ยวกับการบริโภคอาหาร, ปัจจัยเสริมเกี่ยวกับการบริโภคอาหาร  และพฤติกรรมการบริโภคอาหารอยู่ในระดับดี ร้อยละ 41.8, 38.9 และ 45.8, ตามลำดับ ปัจจัยคุณลักษณะส่วนบุคคล ได้แก่ การพักอาศัย และดัชนีมวลกาย มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการบริโภคอาหารของวัยรุ่นตอนปลายอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ส่วนอายุและเพศไม่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการบริโภคอาหารของวัยรุ่นตอนปลาย ความรู้เกี่ยวกับการบริโภคอาหารมีความสัมพันธ์เชิงลบกับพฤติกรรมการบริโภคอาหารของวัยรุ่นตอนปลาย อย่างมีนัยสําคัญทางสถิติ (r = -.483, P-value < .001) ปัจจัยเสริม ได้แก่ การสนับสนุนจากครอบครัว เพื่อน และการได้รับข้อมูลข่าวสารมีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการบริโภคอาหารของวัยรุ่นตอนปลายในระดับสูง อย่างมีนัยสําคัญทางสถิติ  (r = .885, P-value < .001) การศึกษาครั้งนี้แสดงให้เห็นว่าควรส่งเสริมการสนับสนุนจากครอบครัว เพื่อน และข้อมูลข่าวสารเพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภคอาหารของที่สอดคล้องกับจิตวิทยาและพฤติกรรมของวัยรุ่นตอนปลายผ่านช่องทางต่าง ๆที่หลากหลาย เช่น สื่อสังคมออนไลน์ เว็บไซต์ หรือแอพพลิเคชัน

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. ยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ. 2561-2580). พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ; 2562.

สำนักโภชนาการ กรมอนามัย. รายงานประจำปี 2565 เฝ้าระวังทางโภชนาการ. กรุงเทพฯ: สำนักโภชนาการ กรมอนามัย; 2565.

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. การสำรวจพฤติกรรมการบริโภคอาหารของประชากร พ.ศ. 2560 [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: สำนักงานสถิติแห่งชาติ; 2561. [เข้าถึงเมื่อ 20 ธ.ค. 2564]. Available from: https://www.nso.go.th/nsoweb/storage/ebook/2023/20230510184012_98619.pdf

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. การสำรวจพฤติกรรมด้านสุขภาพของประชากร พ.ศ. 2564. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: ธนาเพรส; 2564.

โครงการสุขภาพคนไทย. สุขภาพวัยรุ่นและเยาวชนไทย พฤติกรรมการบริโภคอาหาร. สุขภาพคนไทย 2563(16-17). นครปฐม: สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล; 2563.

มัณทนาวดี เมธาพัฒนะ. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการบริโภคอาหารของนักศึกษาพยาบาล. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา. 2560;25(3):20-29.

น้ำทิพย์ อุ่นแก้ว, คณะ. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการบริโภคอาหารของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย อำเภอคลองขลุง จังหวัดกำแพงเพชร [วิทยานิพนธ์ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต]. พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยนเรศวร; 2565.

นัชชา ยันติ, อภิญญา อุตระชัย. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการบริโภคอาหารในนักศึกษาระดับปริญญาตรี มหาวิทยาลัยแห่งหนึ่ง ในจังหวัดปทุมธานี. วารสารความปลอดภัยและสุขภาพ. 2564;14(1):25-34.

Moshki M, Dehnoalian A, Alami A. Effect of PRECEDE–PROCEED model on preventive behaviors for type 2 diabetes mellitus in high-risk individuals. Clin Nurs Res. 2016;26(2):241-253. doi:10.1177/1054773815621026

Krejcie RV, Morgan DW. Determining sample size for research activities. Educ Psychol Meas. 1970;30:607-610.

Bloom BS. What we are learning about teaching and learning: A summary of recent research. Principal. 1986;66:6-10.

Best JW. Research in Education. 3rd ed. Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall; 1977.

มโนลี ศรีเปารยะ, เพ็ญพงษ์. พฤติกรรมการบริโภคอาหารของกลุ่มนักเรียนและนักศึกษาในจังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารวิทยาการจัดการ. 2559;3(1):100-126.

อรวรรณ มุงวงษา, กุลวดี เข่งวา. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการบริโภคอาหารของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย โรงเรียนวัดจันทราวาส (ศุขประสารราษฎร์) จังหวัดเพชรบุรี. วารสารหัวหินสุขใจไกลกังวล. 2563;5(1).

รัตนาภรณ์ สาสีทา. ความรอบรู้ด้านโภชนาการกับพฤติกรรมการบริโภคอาหารของนักศึกษาระดับปริญญาตรี คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. วารสารสาธารณสุข มหาวิทยาลัยบูรพา. 2565;17(1):28-43.

ปาจารีย์ ซิบังเกิด, ประสงค์ ตันพิชัย, นิรันดร์ ยิ่งยวด. ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับพฤติกรรมการบริโภคอาหารปลอดภัยของนิสิตระดับปริญญาตรี มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกำแพงแสน. วารสารสังคมศาสตร์วิจัย. 2564;12(1):170-191.