ปัจจัยที่สัมพันธ์กับการแปรงฟันที่ถูกวิธีของนักเรียนระดับประถมศึกษาโรงเรียนเทศบาลแห่งหนึ่ง ในจังหวัดนครราชสีมา
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยเชิงวิเคราะห์แบบภาคตัดขวางครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการแปรงฟันที่ถูกวิธีของนักเรียนระดับประถมศึกษาในจังหวัดนครราชสีมา กลุ่มตัวอย่างเป็นนักเรียนจำนวน 213 คน สุ่มตัวอย่างแบบแบ่งชั้นภูมิ โดยแบ่งประชากรออกเป็นกลุ่มตามระดับชั้นที่กำลังศึกษา จากนั้นสุ่มตัวอย่างนักเรียนในแต่ละระดับชั้นตามสัดส่วนของประชากร เก็บรวบรวมข้อมูลจากนักเรียนและผู้ปกครองของนักเรียน ตั้งแต่เดือนมิถุนายนถึงเดือนธันวาคม 2564 ด้วยแบบสอบถามออนไลน์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่ามัธยฐาน ค่าต่ำสุด และค่าสูงสุด วิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยด้วยการวิเคราะห์ถดถอยแบบลอจิสติกพหุคูณ นำเสนอค่า Odds ratios (ORs), 95%CI และ p-value ผลการวิจัยพบว่า นักเรียนมีผลลัพธ์อยู่ในระดับที่เพียงพอหรือเหมาะสมในด้านความรู้ (ร้อยละ 85.5) ทัศนคติ (ร้อยละ 70.9) และการแปรงฟันที่ถูกวิธี (ร้อยละ 56.8) สำหรับผู้ปกครองมีความรู้และทัศนคติที่เพียงพอ (ร้อยละ 90.6 และ 75.1 ตามลำดับ) แต่การแปรงฟันที่ถูกวิธีของผู้ปกครองยังไม่เหมาะสม (ร้อยละ 65.3) นอกจากนี้ อายุของผู้ปกครอง (ORadj=2.05; 95%CI=1.04-4.02; p=0.037) และทัศนคติของนักเรียน (ORadj=3.29; 95%CI=1.62-6.70; p=0.01) มีความสัมพันธ์กับการแปรงฟันที่ถูกวิธีของนักเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ การศึกษาครั้งนี้แสดงให้เห็นว่า ในกลุ่มเด็กวัยเรียนโดยเฉพาะนักเรียนที่มีผู้ปกครองอายุน้อยหรือไม่มีประสบการณ์ในการเป็นพ่อแม่มาก่อน จำเป็นต้องได้รับการสร้างความตระหนักเกี่ยวกับสุขภาพช่องปาก
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Pitts NB, Zero DT, Marsh PD, Ekstrand K, Weintraub JA, Ramos-Gomez F, et al. Dental caries. Nat Rev Dis Primers.
; 3: 17030.
สำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. รายงานผลการสำรวจสภาวะสุขภาพช่องปากแห่งชาติ ครั้งที่ 8 ประเทศไทย
พ.ศ. 2560. นนทบุรี: สามเจริญพาณิชย์; 2561.
สำนักส่งเสริมสุขภาพ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. รายงานการสำรวจความรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์
ของเด็กวัยเรียน ปี 2562. [อินเทอร์เน็ต]. 2562 [เข้าถึงเมื่อ 12 พฤษภาคม 2566]. เข้าถึงได้จาก http://203.157.71.139/group_sr/allfile/1610352705.pdf.
กนกวรรณ กลิ่นเพย, วัลลีรัตน์ พบคีรี, ยุวนุช สัตยสมบูรณ์, ปิยะธิดา ขจรชัยกุล. การพานักเรียนประถมศึกษาเข้ารับบริการทันตกรรม
โดยผู้ปกครอง. วารสารทันตาภิบาล 2565: 33(1): 129-42.
Tadakamadla SK, Rathore V, Mitchell AE, Kaul A, Morawska A. Child- and family-level factors associated with
toothbrushing frequency in a sample of Australian children. Int J Paediatr Dent 2022: 32(5): 639-48.
สุภา คำมะฤทธิ์. บทบาทของผู้ปกครองในการดูแลป้องกันฟันผุสำหรับเด็กวัยก่อนเรียน. วารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า
: 31(2): 257-68.
Hayasaki H, Saitoh I, Nakakura-Ohshima K, Hanasaki M, Nogami Y, Nakajima T, et al. Tooth brushing for oral
prophylaxis. Japanese Dental Science Review 2014: 50(3): 69-77.
วิยดา ล้อมทอง. ประสิทธิผลของการแปรงฟันหลังอาหารกลางวันอย่างเป็นระบบต่อสภาวะทันตสุขภาพของนักเรียนประถมศึกษา
อำเภอสามชุก จังหวัดสุพรรณบุรี. วิทยาสารทันตสาธารณสุข 2559: 21(2): 54-62.
ทรงวุฒิ ดวงรัตนพันธ์, สุวรรณี ดวงรัตนพันธ์, ภาพิมล ชมพูอินไหว, วริศรา ศิริมหาราช. การแปรงฟันกับการป้องกันฟันผุ. วิทยาสาร
ทันตสาธารณสุข 2549: 11(1-2): 41-8.
นัฐวุฒิ โนนเภา, พัทธพล นามศรี, อนุพงษ์ สอดสี, วสันต์ ปิ่นวิเศษ. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการทำความสะอาด ช่องปากของนักเรียนระดับประถมศึกษาตอนปลาย อำเภอศรีประจันต์ จังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารทันตาภิบาล 2561: 29(1): 26-35.
เบญญาภา ผิวนวล, ขวัญวิภา เวทการ, ปริญญา จิตอร่าม, ธนกฤต ธนวงศ์โภคิน. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการแปรงฟัน
ในช่วงพักกลางวันที่โรงเรียนของนักเรียนระดับประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนอนุบาลสุพรรณบุรี. วารสารทันตาภิบาล 2562: 30(1): 15-28.
Collett BR, Huebner CE, Seminario AL, Wallace E, Gray KE, Speltz ML. Observed child and parent toothbrushing
behaviors and child oral health. Int J Paediatr Dent 2016: 26(3): 184-92.
Lee J, Han DH, Kim H, Park SY. Factors related to children’s tooth-brushing at different ages: an application of
the theory of planned behavior. Psychol Health Med 2021: 26(2): 228-41.
สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา. การดำเนินงานทันตสาธารณสุขในกลุ่มปฐมวัย และกลุ่มวัยเรียน. [อินเทอร์เน็ต]. 2561
[เข้าถึงเมื่อ 12 พฤษภาคม 2566]. เข้าถึงได้จาก http://www.korathealth.com/ korathealth/download/attractfile/15154252026.pdf.
ระบบสารสนเทศสนับสนุนด้านการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. ร้อยละเด็กกลุ่มอายุ
ปีที่ปราศจากฟันผุ (Caries free) ระดับอำเภอ. [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 5 ตุลาคม 2566]. เข้าถึงได้จาก http://dashboard.anamai.moph.go.th/dashboard/dentalcariesfree/ampur?year=2023&cw=30.
Naing L, Winn T, Nordin R. Pratical Issues in Calculating the Sample Size for Prevalence Studies. Archives of
Orofacial Sciences 2006: 1: 9-14.
จันทร์เพ็ญ เกสรราช, นงลักษญ์ ดาวลอย, ปองชัย ศิริศรีจันทร์. พฤติกรรมทันตสุขภาพและสภาวะสุขภาพช่องปากของนักเรียน
ประถมศึกษาปีที่ 6 จังหวัดสุรินทร์. วารสารทันตาภิบาล 2560: 28(2): 28-44.
Bloom, B.S. Handbook on formative and summative evaluation of student learning. New York: McGraw–Hill;
Best, J.W. Research in Education. 3rd ed. New Jersey: Prentice Hall; 1977.
กุลธิดา ประภายนต์, ชฎาพร โรจน์บัวทอง, วารุณี สุดตา. ความรู้ทัศนคติและพฤติกรรมการดูแลสุขภาพช่องปากของนักเรียนระดับ
ประถมศึกษาปีที่ 4-6 โรงเรียนอำนวยเวทย์ อำเภอศรีประจันต์ จังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารทันตาภิบาล 2562: 30(2): 13-24.
ธนานัฐ บุญอินทร์. สภาวะโรคฟันผุและพฤติกรรมทันตสุขภาพของนักเรียนระดับประถมศึกษาปีที่ 6 อำเภอสำโรง จังหวัด
อุบลราชธานี. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สรรพสิทธิประสงค์ 2560: 1(3): 12-28.
Deinzer R, Cordes O, Weber J, Hassebrauck L, Weik U, Kramer N, et al. Toothbrushing behavior in children - an
observational study of toothbrushing performance in 12 year olds. BMC Oral Health 2019: 19(1): 68.
Fernandez de Grado G, Ehlinger V, Godeau E, Arnaud C, Nabet C, Benkirane-Jessel N, et al. Changes in tooth
brushing frequency and its associated factors from 2006 to 2014 among French adolescents: Results from three repeated cross sectional HBSC studies. PLoS One 2021: 16(3): e0249129.
Nordström A, Birkhed D. Attitudes and behavioural factors relating to toothbrushing and the use of fluoride
toothpaste among caries-active Swedish adolescents - a questionnaire study. Acta Odontol Scand 2017: 75(7): 483-7.
Zare MS, Noroozi A, Tahmasebi R. Factors Influencing Tooth Brushing Behaviour based on Health Belief Model
among Bushehr Primary School 5th & 6th grade Students. Journal of Hayat 2013: 19(2): 67-78.
Shirzaee N, Saied-Moallemi Z, Mohammadi M, Okati-Aliabad H. Toothbrushing and related factors among high
school students in the Southeast of Iran: A cross-sectional study. Int J Dent Hyg 2021: 19(4): 360-5.
Kasmaei P, Amin Shokravi F, Hidarnia A, Hajizadeh E, Atrkar-Roushan Z, Karimzadeh Shirazi K, et al. Brushing
behavior among young adolescents: does perceived severity matter. BMC Public Health 2014: 14(1): 8.
Fernandez de Grado G, Ehlinger V, Godeau E, Sentenac M, Arnaud C, Nabet C, et al. Socioeconomic and
behavioral determinants of tooth brushing frequency: results from the representative French 2010 HBSC cross-sectional study. Journal of Public Health Dentistry 2018: 78(3): 221-30.
Casanova-Rosado AJ, Medina-Solís CE, Casanova-Rosado JF, Vallejos-Sánchez AA, Minaya-Sánchez M, Mendoza-
Rodríguez M, et al. Tooth brushing frequency in Mexican schoolchildren and associated socio-demographic, socioeconomic, and dental variables. Med Sci Monit 2014: 20: 938-44.
Uzel İ, Kuter B. The Influence of Maternal Factors on Children’s Oral Health: Mothers’ Age, Education Level,
Toothbrushing Habit and Socioeconomic Status. The Journal of Pediatric Research 2020: 7(4): 331-5.
Ozbek CD, Eser D, Bektas-Kayhan K, Unur M. Comparison of the tooth brushing habits of primary school age
children and their parents. J Istanb Univ Fac Dent 2015: 49(1):33-40.
Hamilton K, Cornish S, Kirkpatrick A, Kroon J, Schwarzer R. Parental supervision for their children’s
toothbrushing: Mediating effects of planning, self-efficacy, and action control. British Journal of Health Psychology 2018: 23(2): 387-406.
กมลวรรณ สุวรรณ, ซัมซูดีน เจะเฮาะ, นวพร วงศ์สุวรรณ์. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมของผู้ปกครองในการป้องกัน โรคฟันผุในเด็กวัยเรียนระดับประถมศึกษาตอนต้นที่มีภาวะฟันผุกรณีศึกษาโรงเรียนบ้านนิบงพัฒนา ตำบลสะเตงนอก อำเภอเมือง จังหวัดยะลา. มหาราชนครศรีธรรมราชเวชสาร 2566: 6(2): 115-27.
