ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพช่องปากของหญิงตั้งครรภ์ ที่มารับบริการฝากครรภ์ในคลินิก โรงพยาบาลพนัสนิคม  อำเภอพนัสนิคม จังหวัดชลบุรี

Khemjira  Injaiya; Parichart  Kantakamhaeng; Rungaroon  Luecha; Supattra  Prasitsrisuk; Pannapa Jittimanee; Uten Sutin

Authors

Khemjira Injaiya Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute
Parichart Kantakamhaeng Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute
Rungaroon Luecha Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute
Supattra Prasitsrisuk Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute
Pannapa Jittimanee Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute
Uten Sutin Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute

Keywords:

Dental health literacy, Oral health care behaviors, Pregnant women

Abstract

This cross-sectional analytical study aimed to investigate the relationship between personal factors and oral health literacy with oral health care behaviors among pregnant women attending antenatal care at the Panatnikhom Hospital Clinic, Panatnikhom District, Chonburi Province. The study included 152 participants. Data were collected using a structured questionnaire and analyzed using descriptive statistics-frequency, percentage, mean, and standard deviation-along with inferential statistics, including the Chi-square test and Spearman’s rank correlation coefficient.

The findings indicated that marital status, educational level, and age were significantly associated with oral health care behaviors (p < 0.05), whereas health insurance, occupation, income, gestational age, and number of pregnancies were not related. Regarding oral health literacy, the domains of knowledge and understanding, access to oral health information and services, self-management, media literacy, and decision-making showed significant associations with oral health care behaviors (p < 0.05), while the communication domain demonstrated no significant relationship. The results suggest that promoting oral health literacy and integrating oral health counseling into the antenatal care process are appropriate strategies to enhance pregnant women’s ability to apply oral health knowledge effectively in their daily lives.

References

Petersen PE. The World Oral Health Report 2003: continuous improvement of oral health in the 21st century—the approach of the WHO Global Oral Health Programme. Community Dent Oral Epidemiol. 2003;31(Suppl 1):3-23.

Rocha JS, Arima L, Chibinski AC, Werneck RI, Moyses SJ, Baldani MH. Barriers and facilitators to dental care during pregnancy: a systematic review and meta-synthesis of qualitative studies. Cad Saude Publica. 2018;34(8):e00130817.

จันทนา อึ้งชูศักดิ์. แนวทางการส่งเสริมสุขภาพช่องปากในหญิงมีครรภ์. ใน: สุพรรณี ศรีวิริยกุล, เขมณัฏฐ์ เชื้อชัยทัศน์, บรรณาธิการ. คู่มือแนวทางการดำเนินงานส่งเสริมสุขภาพช่องปากเด็กปฐมวัย ANC คุณภาพ WCC คุณภาพ ศพด. คุณภาพ. กรุงเทพฯ: สำนักงานกิจการโรงพิมพ์องค์การสงเคราะห์ทหารผ่านศึก; 2556. น. 1-9

Kamalabadi YM, Campbell MK, Zitoun NM, Jessani A. Unfavourable beliefs about oral health and safety of dental care during pregnancy: a systematic review. BMC Oral Health. 2023;23(1):762.

Kamalabadi YM, Campbell MK, Gratton R, Jessani A. Oral health status and dental services utilisation among a vulnerable sample of pregnant women. Int Dent J. 2025;75(2):524-36.

Maybury C, Horowitz AM, La Touche-Howard S, Child W, Battani K, Wang MQ. Oral health literacy and dental care among low-income pregnant women. Am J Health Behav. 2019;43(3):556-68.

Çabuk Aİ, Çabuk DS, Üstdal K, Sucu M, Akpinar E. Oral health literacy status, knowledge levels, beliefs, and behaviors of pregnant women. Niger J Clin Pract. 2024;27(8):977-82.

กระทรวงสาธารณสุข, กรมอนามัย, กองส่งเสริมความรอบรู้และสื่อสารสุขภาพ. การสำรวจความรอบรู้ด้านสุขภาพของประชาชนไทย อายุ 15 ปีขึ้นไป พ.ศ. 2566 (ครั้งที่ 2). พิมพ์ครั้งที่ 2. นนทบุรี: กรมอนามัย; 2566.

กระทรวงสาธารณสุข, กรมอนามัย, สำนักทันตสาธารณสุข. รายงานผลการตรวจสุขภาพช่องปากหญิงตั้งครรภ์ อำเภอพนัสนิคม ปี 2568. นนทบุรี: กรมอนามัย; 2568.

Bunnatee P, Abdulsalam FI, Phoosuwan N. Factors associated with oral health care behaviors of pregnant women in a northeastern province in Thailand: a hospital-based cross-sectional study. PLoS One. 2023;18(8):e0290334.

วราภรณ์ แพงจันทร์. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการตัดสินใจเข้ารับบริการทันตกรรมของหญิงตั้งครรภ์ที่มาฝากครรภ์ที่โรงพยาบาลธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี. Health Sci Sci-Technol Rev. 2568;18(1):33-45.

กระทรวงสาธารณสุข, กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ, กองสุขศึกษา. แนวทางการพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพ. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2559.

Buchner A, Erdfelder E, Faul F, Lang AG. Statistical power analyses using G*Power 3.1: tests for correlation and regression analyses. Behav Res Methods. 2009;41(4):1149-60.

Cohen J. Statistical power analysis for the behavioral sciences. New York: Academic Press; 1977.

Best JW. Research in education. 3rd ed. Englewood Cliffs (NJ): Prentice-Hall; 1979.

Cohen J. Statistical power analysis for the behavioral sciences. 2nd ed. Hillsdale (NJ): Lawrence Erlbaum Associates; 1988.

Ayamolowo LB, Esan AO, Ibitoye OS, Eleje GU, Akinsolu FT, Salako AO, et al. Oral health behavior of pregnant women in Nigeria: a scoping review. BMC Oral Health. 2024;24(1):971.

Phoosuwan N, Bunnatee P, Lundberg PC. Oral health knowledge, literacy and behavior of pregnant women: a qualitative study in a northeastern province of Thailand. BMC Oral Health. 2024;24(1):653.

Hebbal M, AlSagob EI, Kotha SL, Santhosh VN, Kumar RS, Mertins S, et al. Oral health-related knowledge, practice, and utilization of dental services among pregnant women in Riyadh, Saudi Arabia. PLoS One. 2025;20(4):e0319508.