การประเมินความเสี่ยงต่อการเกิดภาวะหัวใจล้มเหลวภายในระยะเวลา 5 ปีในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ด้วยคะแนนความเสี่ยง WATCH-DM ในคลินิกเบาหวานผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลนครพิงค์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
วัตถุประสงค์: เพื่อประเมินและจำแนกระดับความเสี่ยงต่อการเกิดภาวะหัวใจล้มเหลว (heart failure, HF) ใน 5 ปีของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 (type 2 diabetes mellitus, T2DM) ที่รับการรักษาในคลินิกเบาหวานผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลนครพิงค์ โดยใช้คะแนนความเสี่ยง WATCH-DM วิธีการ: การวิจัยเชิงวิเคราะห์แบบย้อนหลังครั้งนี้ดึงข้อมูลจากระบบเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ของโรงพยาบาลนครพิงค์ระหว่าง พ.ศ. 2562–2567 โดยมีกลุ่มตัวอย่างเริ่มต้น 13,958 ราย หลังคัดกรองข้อมูลสูญหายของตัวแปร WATCH-DM ทั้ง 10 ตัวแปร และตัดข้อมูลที่ไม่สมเหตุสมผลทางชีววิทยา คงเหลือกลุ่มตัวอย่างที่มีข้อมูลครบถ้วน 2,382 ราย (ร้อยละ 17.1) การวิเคราะห์ทางสถิติระหว่างกลุ่มความเสี่ยงใช้ Kruskal-Wallis test สำหรับตัวแปรต่อเนื่อง และ Chi-squared test สำหรับตัวแปรเชิงหมวดหมู่ ผลการวิจัย: กลุ่มตัวอย่าง 2,382 ราย มีอายุเฉลี่ย 64.3±11.7 ปี คะแนน WATCH-DM เฉลี่ย 7.6±2.9 และ eGFR เฉลี่ย 72.6±27.4 มล./นาที/1.73 ตร.ม. ตัวอย่างถูกจำแนกออกเป็น 5 กลุ่มความเสี่ยง ดังนี้: ต่ำมาก 1,214 ราย (ร้อยละ 51.0) ต่ำ 574 ราย (ร้อยละ 24.1) ปานกลาง 206 ราย (ร้อยละ 8.6) สูง 330 ราย (ร้อยละ 13.9) และสูงมาก 58 ราย (ร้อยละ 2.4) ผู้ป่วยกลุ่มเสี่ยงสูงและสูงมากจำนวนรวม 388 ราย (ร้อยละ 16.3) ต้องการการดูแลเชิงรุกจากเภสัชกร ผู้ป่วยกลุ่มเสี่ยงในระดับต่าง ๆ มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P < 0.001) ในตัวแปรอายุ ความดันโลหิตซิสโทลิก eGFR ระดับ HDL-C และประวัติกล้ามเนื้อหัวใจตาย สรุป: คะแนนความเสี่ยง WATCH-DM สามารถนำมาใช้จำแนกระดับความเสี่ยงต่อ HF ในผู้ป่วย T2DM ในบริบทคลินิกผู้ป่วยนอกของไทยได้ โดยผู้ป่วย 1 ใน 6 ราย (ร้อยละ 16.3) อยู่ในกลุ่มที่ต้องการการบริบาลทางเภสัชกรรมเชิงรุกจากเภสัชกร ผลการศึกษานี้สนับสนุนบทบาทสำคัญของเภสัชกรคลินิกในการป้องกันภาวะแทรกซ้อนโรคหัวใจและหลอดเลือดในผู้ป่วยเบาหวาน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ผลการวิจัยและความคิดเห็นที่ปรากฏในบทความถือเป็นความคิดเห็นและอยู่ในความรับผิดชอบของผู้นิพนธ์ มิใช่ความเห็นหรือความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการ หรือคณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ทั้งนี้ไม่รวมความผิดพลาดอันเกิดจากการพิมพ์ บทความที่ได้รับการเผยแพร่โดยวารสารเภสัชกรรมไทยถือเป็นสิทธิ์ของวารสารฯ
เอกสารอ้างอิง
International Diabetes Federation. Diabetes facts and figures show global impact for individuals, families and countries [online]. 2026 [cited May 14, 2026]. Available from: idf.org/about-diabetes/diabetes-facts -figures/
Division of Non-Communicable Diseases. NCD report [online]. 2026 [cited May 17, 2026]. Available from: itepincd.ddc.moph.go.th/
Jia G, Hill MA, Sowers JR. Diabetic cardiomyopathy. Circ Res. 2018; 122:624–38. doi:10.1161/CIRCRES AHA.117.311586
Marx N, Federici M, Schütt K, Müller-Wieland D, Ajjan RA, Antunes MJ, et al. 2023 ESC Guidelines for the management of cardiovascular disease in patients with diabetes. Eur Heart J 2023; 44: 4043–140. doi:10.1093/eurheartj/ehad192
Pop-Busui R, Januzzi JL, Bruemmer D, Butalia S, Green JB, Horton WB, et al. Heart Failure: An underappreciated complication of diabetes. A con- sensus report of the American Diabetes Association. Diabetes Care. 2022; 45:1670–90. doi:10.2337/dci2 2- 0014
The Royal College of Physicians of Thailand. Clinical practice guideline for diabetes 2023 [online]. 2023 [cited May 17, 2026].Available from: www.dmthai. org/new/index.php/sara-khwam-ru/sahrab-bukhkhl-thawpi/diabetes-book/naewthang-wech-ptibati-sahra b-rokh-bea-hwan-2566
Chuantantikamol C, Rawdaree P. Risk factors of hospitalization due to congestive heart failure in type 2 diabetes patients at Faculty of Medicine Vajira Hospital, Navamindhradhiraj University. Vajira Medical Journal: Journal of Urban Medicine. 2021; 65: 197–210. dx.doi.org/10.14456/vmj.2021.19
Berg DD, Wiviott SD, Scirica BM, Gurmu Y, Mosenzon O, Murphy SA, et al. Heart failure risk stratification and efficacy of sodium-glucose cotransporter-2 inhibitors in patients with type 2 diabetes mellitus. Circulation 2019; 140: 1569–77. doi:10.1161/CIRCULATIONAHA.119.042685
Segar MW, Vaduganathan M, Patel K V., McGuire DK, Butler J, Fonarow GC, et al. Machine learning to predict the risk of incident heart failure hospitalization among patients with diabetes: The WATCH-DM risk score. Diabetes Care 2019; 42: 2298–306. doi:10.2337/dc19-0587
Iwakura K, Onishi T, Okamura A, Koyama Y, Tanaka N, Okada M, et al. The WATCH-DM risk score estimates clinical outcomes in type 2 diabetic patients with heart failure with preserved ejection fraction. Sci Rep. 2024; 14: 1746. doi:10.1038/s415 98-024-52101-8
Rossing P, Caramori ML, Chan JCN, Heerspink HJL, Hurst C, Khunti K, et al. KDIGO 2022 Clinical practice guideline for diabetes management in chronic kidney disease. Kidney Int. 2022; 102:S1–127. doi:10.1016/j.kint.2022.06.008
Levey AS, de Jong PE, Coresh J, El Nahas M, Astor BC, Matsushita K, et al. The definition, classification, and prognosis of chronic kidney disease: a KDIGO Controversies Conference report. Kidney Int 2011; 80: 17–28. doi:10.1038/ki.2010.483
Stevens PE, Ahmed SB, Carrero JJ, Foster B, Francis A, Hall RK, et al. KDIGO 2024 Clinical practice guideline for the evaluation and manage- ment of chronic kidney disease. Kidney Int. 2024; 105: S117–314. doi:10.1016/j.kint.2023.10.018
Matsushita K, van der Velde M, Astor BC, Wood- ward M, Levey AS, de Jong PE. Association of estimated glomerular filtration rate and albuminuria with all-cause and cardiovascular mortality in general population cohorts: a collaborative meta-analysis. Lancet. 2010; 375: 2073–81. doi:10.1016/S0140-6736(10)60674-5.
