ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคมือ เท้า ปาก ของผู้ปกครอง ในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กในเขตตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น

ผู้แต่ง

  • สุพิชญา หอมทอง คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
  • ชนัญญา จิระพรกุล คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
  • เนาวรัตน์ มณีนิล คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

คำสำคัญ:

คำสำคัญ:  พฤติกรรมการป้องกันโรค โรคมือ เท้า ปาก  ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก

บทคัดย่อ

โรคมือ เท้า ปาก เป็นโรคติดต่อสำคัญทางสาธารณสุขที่มีการระบาดอย่างต่อเนื่องโดยเฉพาะในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความชุกของพฤติกรรมการป้องกันโรคมือ เท้า ปาก ของผู้ปกครอง และเพื่อศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคมือ เท้า ปาก ของผู้ปกครอง  ในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กในเขตตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น เป็นการศึกษาแบบ Cross-sectional Analytical Study กลุ่มตัวอย่างจำนวน 221 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสัมภาษณ์ ระหว่างวันที่ 9 เดือนมีนาคม พ.ศ. 2563 ถึงวันที่ 10 เดือนเมษายน พ.ศ. 2563 วิเคราะห์หาความสัมพันธ์ด้วยสถิติพหุถดถอยแบบลอจิสติก (Multiple logistic regression) นำเสนอขนาดความสัมพันธ์ด้วยค่า Adjusted Odds ratio (ORadj) และค่า 95% Confidence interval (95% CI)

ผลการศึกษา พบว่า ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคมือ เท้า ปาก ของผู้ปกครอง ในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กในเขตตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value<0.05) เมื่อควบคุมผลกระทบจากตัวแปรอื่นๆ ในสมการสุดท้าย คือ ระดับการศึกษาปริญญาตรีหรือสูงกว่า (ORadj=3.02, 95% CI=1.71-5.31; p-value=<0.001) และผู้ที่มีระดับความรู้ระดับสูง (≥ 80%) (ORadj=1.82, 95% CI=1.04-3.19; p-value=0.035) และความชุกของพฤติกรรมการป้องกันโรคมือ เท้า ปาก ระดับดี ร้อยละ 57.5 (95% CI=50.8-64.0)

ดังนั้น เจ้าหน้าที่สาธารณสุข และคุณครูประจำศูนย์พัฒนาเด็กเล็กควรมีการจัดอบรมให้ความรู้เรื่อง โรคมือ เท้า ปาก โดยเน้นการให้ข้อมูลเกี่ยวกับการป้องกันโรคมือ เท้า ปาก เพื่อให้ผู้ปกครองได้ตระหนักถึงความรุนแรงของโรคที่อาจจะเกิดขึ้น

Downloads

Download data is not yet available.

References

กชกร เป็นแผ่น. (2552). การปฏิบัติของผู้ดูแลและผู้ปกครองในการป้องกันโรคมือ เท้า ปาก ของเด็กที่รับการดูแลในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กตำบลแม่ทะ อำเภอแม่ทะ จังหวัดลำปาง. วิทยานิพนธ์ปริญญาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการพยาบาล

บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

กนกวรรณ นวนเกิด และคณะ. (2563). ปัจจัยที่มีผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคมือ เท้า ปาก ของผู้ปกครองในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก. วารสารพยาบาล กระทรวงสาธารณสุข, 30(1), 107-119.

กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2550). แนวทางการปฏิบัติงานโรคมือ เท้า ปาก และโรคติดเชื้อเอนเทอโรคไวรัส 71 สำหรับบุคลากรการแพทย์และสาธารณสุข. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

กรมส่งเสริมปกครองส่วนท้องถิ่น. (2559). มาตรฐานการดำเนินงานศูนย์พัฒนาเด็กเล็กขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ประจำปีงบประมาณ 2559. กรุงเทพฯ: สำนักงาน. (เอกสารอัดสำเนา).

กองพัฒนาอุตุนิยมวิทยา กรมอุตุนิยมวิทยา. (2562). ภูมิอากาศจังหวัดขอนแก่น. ค้นเมื่อ 10 สิงหาคม 2562, จาก https://sl.moph.go.th/MHO-KOA.

คณะทำงานจัดทำแนวทางการวินิจฉัยและดูแลรักษาโรคมือ เท้า ปาก. (2555). แนวทางการวินิจฉัยโรคมือ เท้า ปาก สำหรับแพทย์และบุคลากรทางการแพทย์. ค้นเมื่อ 7 กรกฎาคม 2562, จาก http://www.dms.moph.go.th/dmsweb/main_page/ hand_foot_mouth/HFMD%20CPG.pdf .

จันทราวดี พรมโสภณ, & สมคิด ปราบภัย. (2560). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคมือเท้าปากของผู้ปกครองและเด็กก่อนวัยเรียน อำเภอบัวใหญ่ จังหวัดนครราชสีมา. วารสารควบคุมโรค, 43(4), 356-367.

จีระพงษ์ ทะนงศักดิ์ศรีกุล, ผ่องศรี ทองทวี, & พจนีย์ ศรีมาโนชญ์. (2557). โรคมือเท้าปาก: ไวรัสก่อโรคและการตรวจวินิจฉัยทางห้องปฏิบัติการ. วารสารเทคนิคการแพทย์, 42(1), 47-67.

ชฎาพร อินต๊ะ, ศิริญาพร สิทธิสาร, พิลาสินี วงษ์นุช, ผุสดี ลออ, ญาณสินี สุมา, กรกช จันทร์เสรีวิทยา, และคณะ. (2561). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อโรคมือ เท้า ปาก ของเด็กที่อยู่ในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก จังหวัดเชียงราย ประเทศไทย. วารสารการแพทย์และวิทยาศาสตร์สุขภาพวารสาร, 25(1), 1-21.

ดาว เวียงคำ, จุฑามาศ ผลมาก, ปรัชญาพร ธิสาระ, & สุทิตย์ เสมอเชื้อ. (2560). ปัจจัยทำนายพฤติกรรมการป้องกันโรคมือเท้าปากของผู้ดูแลเด็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก. วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ, 35(2), 16-24..

ทัศนีย์ พาณิช์กุล, & สุชาดา โทผล. (2552). โรคมือ เท้า ปากในเด็ก. วารสารสาธารณสุขศาสตร์, 39(2), 214.

นิธิพงศ์ ศรีเบญจมาศ, กิ่งแก้ว สำรวยรื่น, & วิภาดา ศรีเจริญ. (2560). ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคมือ เท้า ปาก ของผู้ปกครองเด็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กอำเภอเมือง จังหวัดพิษณุโลก. วารสาร PSRU Journal of Science and Technology, 2(3), 9-19.

บุญธรรม กิจปรีดาบริสุทธิ์. (2546). คู่มือการวิจัย: การเขียนรายงานการวิจัยและวิทยานิพนธ์ (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพฯ: จามจุรี.

พัชราภรณ์ บดีรัฐ. (2558). ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรค มือ เท้า ปาก ของผู้ปกครองและผู้ดูแลเด็กก่อนวัยเรียน ในศูนย์เด็กเล็ก อำเภอลานกระบือ จังหวัดกำแพงเพชร. วิทยานิพนธ์ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาสาธารณสุขศาสตร์ บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยนเรศวร.

ศิริรัตน์ ปานโต, & อมรศักดิ์ โพธิ์อ่ำ. (2561). ความรู้และทัศนคติที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคมือ เท้า ปาก ของผู้ปกครองเด็กก่อนวัยเรียนเขตตำบลบ้านหมอ อำเภอบ้านหมอ จังหวัดสระบุรี. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพและการสาธารณสุขชุมชน, 1(2), 30-40.

สถาบันป้องกันควบคุมโรคเขตเมือง กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2560). คู่มือการป้องกันควบคุมโรคติดต่อในศูนย์เลี้ยงเด็กสำหรับผู้ดูแลเด็ก. กรุงเทพฯ: อาร์ต ควอลิไฟท์.

สมนึก เลิศสุโภชวณิชย์, มัลลิกา ผดุงหมาย, วรยุทธ นาคอ้าย, & พรศักดิ์ อยู่เจริญ. (2561). ความรู้ ทัศนคติและการปฏิบัติเกี่ยวกับการปองกันควบคุมโรคติดต่อในเด็กของผู้ดูแลเด็กและผู้ปกครองเด็กปี 2560.วารสารกรมควบคุมโรค, 44(2), 207-216.

สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 จังหวัดขอนแก่น. (2562). ข้อมูลเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาโรคติดต่อ (รง. 506). ค้นเมื่อ 1 กรกฎาคม 2562, จาก https://sl.moph.go.th/c42KZCE

สำนักระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2560). สรุปรายงาน การเฝ้าระวังโรคประจำปี 2560. กรุงเทพฯ: สำนักระบาดวิทยา.

สำนักระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2561). สรุปสถานการณ์จากการเฝ้าระวังโรค 506. ค้นเมื่อ 1 กรกฎาคม 2562, จาก http://www.boe.moph.go.th/boedb/surdata/y61/rate_HFM_61.rtf

สำนักโรคติดต่อทั่วไป กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2554). แนวทางการป้องกันควบคุมโรคติดต่อในศูนย์เด็กเล็ก (สำหรับครูและผู้ดูแล) (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ.

สำนักโรคติดต่ออุบัติใหม่ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2554). องค์ความรู้ (Factsheet) เรื่องโรคติดต่ออุบัติใหม่. กรุงเทพฯ: องค์การสงเคราะห์ทหารผ่านศึก ในพระบรมราชูปถัมภ์.

สิวารีย์ พิมพ์ประเสริฐ. (2553). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคมือเท้าปากของมารดาเด็ก กรณีศึกษาศูนย์เด็กเล็ก ตำบลประชาสุขสันต์ อำเภอลานกระบือ จังหวัดกำแพงเพชร. วิทยานิพนธ์ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต

บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยนเรศวร.

สุรเกียรติ อาชานุภาพ. (2553). ตำราการตรวจรักษาโรคทั่วไป 2 (พิมพ์ครั้งที่ 5). กรุงเทพฯ: หมอชาวบ้าน.

อำพัน ไชยงำเมือง. (2552). การปฏิบัติของผู้ดูแลในการป้องกันโรคมือ เท้า และ ปาก ในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก อำเภอเมืองเชียงราย. วิทยานิพนธ์ปริญญาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชการพยาบาลชุมชน บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

Best, J. W. (1977). Research in Education (3rd ed). Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall.

Bloom, B. S. (1971). Handbook on formative and summative evaluation of student learning. New York:

McGraw–Hill.

Chang, L. Y., King, C. C., Hsu, K. H., Ning, H. C., Tsao, K. C., Li, C. C., et al. (2002). Risk factors of enterovirus 71 infection and associated hand, foot, and mouth disease/herpangina in children during an epidemic in Taiwan. Pediatrics, 109(6), e88.

Hsieh, F. Y., Bloch, D. A., & Larsen, M. D. (1998). A simple method of sample size calculation for linear and logistic regression. Statistics in Medicine, 17(14), 1623–1634.

World Health Organization. (2018). Regional Office for the Western Pacific. Manila: organization.

Yin, X., Yi, H., Shu, J., Wang, X., Wu, X., & Yu, L. (2014). Clinical and epidemiological characteristics or adult hand, foot, and mouth disease in northern Zhejiang, China, May 2008 – November 2013. BMC Infectious Diseases, 14(1), e251.

Downloads

เผยแพร่แล้ว

2020-09-23

ฉบับ

บท

นิพนธ์ต้นฉบับ