การพัฒนาเหยื่อพิษจากมันสำปะหลังในการกำจัดแมลงสาบเยอรมัน

ผู้แต่ง

  • ประชุมพร เลาห์ประเสริฐ
  • อภิวัฏ ธวัชสิน

คำสำคัญ:

แมลงสาบเยอรมัน สารสกัดจากมันสำปะหลัง ค่าความเป็นพิษเฉียบพลัน ความชอบอาหาร ดัชนี ชี้วัดของรอดเจอร์ส

บทคัดย่อ

ปัจจุบันการนำสารสกัดจากพืชมาใช้ในการกำจัดแมลงพาหะนำโรคเป็นวิธีที่นิยม เพราะสลายได้
ทางชีวภาพและมีความปลอดภัยต่อสุขภาพของมนุษย์และสิ่งแวดล้อม งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงทดลองโดยมี
วัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาความเป็นพิษของสารสกัดจากมันสำปะหลัง (Manihot esculenta Crantz) ที่มี
ต่อแมลงสาบเยอรมันระยะตัวเต็มวัย (Blattella germanica (L.)) โดยวิเคราะห์ความเป็นพิษเฉียบพลันใน
รูปมัธยฐานของระดับความเข้มข้น (LC50) โดยการกิน ในเวลา 24 ชั่วโมง (2) ศึกษาปริมาณสารไฮโดรเจน
ไซยาไนด์ที่พบจากลำต้น เปลือก เนื้อและใบของมันสำปะหลัง (3) ศึกษาความชอบอาหารของแมลงสาบ
เยอรมันที่มีต่อรูปแบบของเหยื่อล่อที่ผลิตจากมันสำปะหลัง โดยใช้ดัชนีชี้วัดของรอดเจอร์สในการบ่งชี้การ
เลือกชนิดอาหารของแมลงสาบ
ผลการวิจัยพบว่า (1) ความเป็นพิษเฉียบพลันในรูปมัธยฐานของระดับความเข้มข้น (LC50) ของ
สารสกัดจากลำต้น เปลือก เนื้อและใบของมันสำปะหลังที่มีต่อแมลงสาบเยอรมันระยะตัวเต็มวัย ในเวลา 24 ชั่วโมง
มีค่าเท่ากับ 49.287 ppm 126.224 ppm 129.625 ppm และ 137.645 ppm (ตามลำดับ) (2) ปริมาณ
สารไซยาไนด์ที่พบจากส่วนต่างๆ ของมันสำปะหลังพบที่ลำต้นมีปริมาณสารไซยาไนด์มากที่สุด คือ 305.34
mgHCN/L รองลงมาคือที่เปลือก เนื้อ และใบ (156.19, 110.94 และ 32.83 mgHCN/L ตามลำดับ) (3)
เหยื่อล่อที่แมลงสาบเยอรมันเพศผู้และเพศเมียชอบมากที่สุดคือเหยื่อที่ประกอบด้วยมันสำปะหลังสุก 500 กรัม
น้ำตาลทราย 125 กรัมและสารสกัดเนื้อมันสำปะหลัง 30 มิลลิลิตร (A4) รองลงมาคือ เหยื่อที่ประกอบด้วย
มันสำปะหลังสุก 500 กรัม น้ำตาลทราย 125 กรัมและสารสกัดเปลือกมันสำปะหลัง 30 มิลลิลิตร (A3)
แมลงสาบเพศผู้ชอบเหยื่อล่อทั้ง 2 ชนิดดังกล่าวมากกว่าชนิดอื่นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ p-value<0.05
แมลงสาบเพศเมียชอบเหยื่อล่อ A4 มากกว่าชนิดอื่นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ p< 0.05 นอกจากนี้พบว่า
แมลงสาบเพศผู้ชอบเหยื่อล่อ A3 มากกว่าเพศเมีย ในทางตรงกันข้ามแมลงสาบเพศเมียชอบเหยื่อที่
ประกอบด้วยมันสำปะหลังสุก 500 กรัม สารสกัดจากเนื้อวัว 125 กรัมและสารสกัดเนื้อมันสำปะหลัง
30 มิลลิลิตร (B4) มากกว่าเพศผู้อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ p-value<0.05
โดยสรุป ความเป็นพิษเฉียบพลันในรูปมัธยฐานของระดับความเข้มข้น (LC50) ของสารสกัดจากลำ
ต้นมันสำปะหลังมีความเป็นพิษสูงที่สุดต่อแมลงสาบเยอรมัน ปริมาณสารไซยาไนด์พบที่ลำต้นมากที่สุด ซึ่ง
สารสกัดจากมันสำปะหลังออกฤทธิ์ต่อแมลงสาบในลักษณะกินตาย (stomach poison) และเหยื่อล่อที่ใช้
ทดลองความชอบอาหารของแมลงสาบสามารถดึงดูดให้แมลงสาบมากินได้ จึงมีความเป็นไปได้ที่จะพัฒนา
สารสกัดจากมันสำปะหลังในการใช้เป็นเหยื่อล่อเพื่อกำจัดแมลงสาบต่อไป

Downloads

Download data is not yet available.

Downloads

เผยแพร่แล้ว

2017-07-07

Most read articles by the same author(s)