ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ในกลุ่มวัยทำงาน จังหวัดนครสวรรค์

Main Article Content

สุพัฒตรา พานิช
กรพรรณ องอาจ
ณัฐธิดา บัวสร้อย
ปณิตา เขียวทอง
กัลย์ญากร ฉวีจันทร์
นริศรา ชาญณรงค์

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงปริมาณแบบภาคตัดขวางนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ และปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ในกลุ่มวัยทำงาน จังหวัดนครสวรรค์ กลุ่มตัวอย่างคือประชาชนอายุ 15-59 ปี จำนวน 426 คน สุ่มตัวอย่างแบบชั้นภูมิ เก็บข้อมูลระหว่างธันวาคม พ.ศ. 2568 ถึงมกราคม พ.ศ. 2569 เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบสอบถามปัจจัยร่วม ปัจจัยการรับรู้ ปัจจัยสิ่งชักนำ และพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ แบบสอบถามมีค่า KR-20 ของความรู้เกี่ยวกับโรคไข้หวัดเท่ากับ 0.715 และค่าสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาคของแบบสอบถามปัจจัยการรับรู้ ปัจจัยสิ่งชักนำ และพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่เท่ากับ 0.750, 0.932 และ 0.714 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา และการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน กำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 ผลการศึกษา พบว่า พฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ในกลุ่มวัยทำงาน จังหวัดนครสวรรค์ ในภาพรวมอยู่ในระดับต่ำ ร้อยละ 74.90 ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ได้แก่ ความรู้เกี่ยวกับโรคไข้หวัดใหญ่ เพศ การรับรู้อุปสรรคของพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ การรับรู้ประโยชน์ของพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ และการได้รับวัคซีนไข้หวัดใหญ่ โดยสามารถร่วมกันทำนายพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ ได้ร้อยละ 27.60 ดังนั้น หน่วยงานสาธารณสุขและสถานประกอบการควรสื่อสารผ่านสื่อออนไลน์ที่เน้น การเปรียบเทียบความคุ้มค่าระหว่างค่าใช้จ่ายในการป้องกันกับผลกระทบจากการขาดรายได้ ร่วมกับการลดอุปสรรคเชิงโครงสร้างด้วยการจัดหน่วยฉีดวัคซีนเคลื่อนที่ในที่ทำงาน และกำหนดนโยบายลาป่วยโดยไม่กระทบเวลาทำงาน เพื่อส่งเสริมพฤติกรรมการป้องกันโรคในกลุ่มวัยทำงานที่มีข้อจำกัดด้านเวลาให้มีประสิทธิภาพ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
1.
พานิช ส, องอาจ ก, บัวสร้อย ณ, เขียวทอง ป, ฉวีจันทร์ ก, ชาญณรงค์ น. ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ในกลุ่มวัยทำงาน จังหวัดนครสวรรค์. วารสาร สปคม. [อินเทอร์เน็ต]. 10 พฤศจิกายน 2026 [อ้างถึง 13 พฤศจิกายน 2026];11(2):101-16. Available at: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/iudcJ/article/view/286147
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์; c2025. กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ เผยผลการเฝ้าระวังสายพันธุ์ของเชื้อไข้หวัดใหญ่ในประเทศไทย พบสายพันธุ์ A(H1N1) มากที่สุด แต่ไม่พบยีนที่บ่งชี้การดื้อยา; 2568 [เข้าถึงเมื่อ 12 ตุลาคม 2568]; [ประมาณ 1 น.]. เข้าถึงได้จาก: https://www.dmsc.moph.go.th/th/detailAll/2851/nw/25

กรมควบคุมโรค กองระบาดวิทยา [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กรมควบคุมโรค; c2025. สถานการณ์โรคไข้หวัดใหญ่ในประเทศไทย; 2568 [เข้าถึงเมื่อ 20 ตุลาคม 2568]; [ประมาณ 1 น.]. เข้าถึงได้จาก: https://ddc.moph.go.th/doe/pagecontent.php?page=607&dept=doe

กรมควบคุมโรค กองระบาดวิทยา [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กรมควบคุมโรค; c2025. รายงานผลการเฝ้าระวังไข้หวัดใหญ่และเชื้อสาเหตุโรคติดเชื้อทางเดินหายใจ (Flu project); 2568 [เข้าถึงเมื่อ 20 ธันวาคม 2568]; [ประมาณ 1 น.]. เข้าถึงได้จาก: https://ddc.moph.go.th/doe/pagecontent.php?page=1496&dept=doe

กรมควบคุมโรค สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 3 จังหวัดนครสวรรค์ [อินเทอร์เน็ต]. นครสวรรค์: สำนักงาน; c2025. สรุปรายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาและสรุปข้อสั่งการ SAT กรมควบคุมโรค สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 3 จังหวัดนครสวรรค์; 2568 [เข้าถึงเมื่อ 20 ตุลาคม 2568]; [ประมาณ 1 น.]. เข้าถึงได้จาก: https://sites.google.com/view/odpc3report

วรรณพร จงชิดกลาง, นรลักขณ์ เอื้อกิจ. ปัจจัยที่สัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ในผู้ที่เป็นโรคหลอดเลือดหัวใจ. วารสารพยาบาลทหารบก. 2568;26(2):437-44.

จุฑาทิพย์ อินทรสูต. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ในบุคลากรของโรงพยาบาลกำแพงเพชร จังหวัดกำแพงเพชร. วารสารวิจัยและวิชาการสาธารณสุขจังหวัดพิจิตร. 2567;5(1):16-26.

กรมควบคุมโรค. แนวทางการดำเนินงานให้บริการวัคซีนป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ตามฤดูกาล ปี 2568. นนทบุรี: กองโรคติดต่อทั่วไป; 2568.

ชนิกา เสนางค์นารถ, ปรีย์กมล รัชนกุล, จีราภรณ์ กรรมบุตร. ปัจจัยทำนายพฤติกรรมการรับวัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ของบุคลากรทางการแพทย์จังหวัดปทุมธานี. รามาธิบดีพยาบาลสาร. 2565;28(2):254-67.

สวรรยา สิริภคมงคล, สำราญ สิริภคมงคล. ปัจจัยที่มีผลต่อความรู้และพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ของผู้มารับบริการในจังหวัดนครสวรรค์. วารสารโรคและภัยสุขภาพ สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 3 จังหวัดนครสวรรค์. 2560;11(2):49-60.

สำนักงานสถิติจังหวัดนครสวรรค์ [อินเทอร์เน็ต]. นครสวรรค์: สำนักงาน; c2025. สถิติจำนวนประชากรจังหวัดนครสวรรค์; 2568 [เข้าถึงเมื่อ 10 พฤศจิกายน 2568]; [ประมาณ 1 น.]. เข้าถึงได้จาก: https://nksawan.nso.go.th/?view=article&id=158:statistics-population-of-nakhon-sawan-province&catid=15:information-service

Becker MH. The health belief model and sick role behavior. In: Becker MH, editor. The health belief model and personal health behavior. Thorofare, New Jersey: Charles B. Slack; 1974.

Yamane T. Statistics: An Introductory Analysis. 2nd ed. New York: Harper and Row; 1967.

Bloom BS, Madaus GF, Hastings JT. Handbook on formative and summative evaluation of student learning. New York: McGraw–Hill; 1971.

Best JW. Research in Education. 3rd ed. New Jersey: Prentice Hall; 1977.

ณัฏฐภาส พรมมา, อุมาพร งามมีฤทธิ์. ความรู้และพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ 2009 (H1N1) ของนักเรียนโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยรามคำแหง. Journal of Roi Kaensarn Academi. 2566;8(4):134-47.