Occupational Health Literacy and Safety Behaviors Among Small-scale Fishermen at Phli Pier, Bang Pla Soi Sub-district, Mueang Chonburi District, Chonburi Province
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
This descriptive research aimed to study the personal factors of small-scale fishermen, their occupational health literacy, safety behavior at work, and occupational health hazards. It also examined the relationship between occupational health literacy, safety behavior at work, and occupational health hazards among Small-scale fishermen at Phli Pier, Bang Pla Soi Sub-district, Mueang Chonburi District, Chonburi Province. The study sample consisted of 85 participants recruited through snowball sampling. Inclusion criteria were fishermen aged 18 years or older, of Thai nationality, and with at least one year of fishing experience. Data were collected using a structured questionnaire composed of four sections: personal factors, occupational health hazards, occupational health literacy, and safety behaviors at work. Data analysis was performed using descriptive statistics and inferential statistics, specifically the Chi-square test and Pearson’s correlation.
The findings revealed that the exposure to occupational health hazards was at a high level ( = 44.87, SD = 5.369). The overall occupational health literacy was also high ( = 106.49, SD = 18.531), as was the overall safety behavior at work ( = 57.02, SD = 7.440). A moderate, statistically significant positive correlation was found between occupational health literacy and safety behaviors (r=0.69, p-value < 0.05)
Therefore, public health personnel and relevant organizations should utilize these research findings to guide interventions aimed at improving safety behavior among small-scale fishermen. Developing programs to enhance occupational health knowledge and self-management, which are key factors influencing safety behavior, is recommended. Additionally, specialized training should be provided for high-risk tasks such as net deployment and fish unloading. Ensuring access to safety equipment for small-scale fishermen is also crucial. Moreover, strategies should be developed to reduce work-related stress and strengthen community support networks. Improving communication channels to ensure easy access to health and safety information will further help promote safe work behaviors, reduce accidents, and prevent occupational diseases.
Article Details
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่พิมพ์ในวารสารสถาบันป้องกันควบคุมโรคเขตเมือง ถือว่าเป็นผลงานวิชาการ งานวิจัยและวิเคราะห์ ตลอดจนเป็นความเห็นส่วนตัวของผู้เขียนเอง ไม่ใช่ความเห็นของสถาบันป้องกันควบคุมโรคเขตเมือง หรือคณะบรรณาธิการแต่ประการใด ผู้เขียนจำต้องรับผิดชอบต่อบทความของตน
References
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. การสำรวจแรงงานนอกระบบ พ.ศ. 2567 THE INFORMAL EMPLOYMENT SURVEY 2024. กรุงทพฯ: สำนักงานสถิติแห่งชาติ; 2567.
สำนักงานแรงงานจังหวัดชลบุรี. รายงานสถานการณ์แรงงานจังหวัดชลบุรี รายปี 2567 (มกราคม – ธันวาคม 2567). ชลบุรี: สำนักงานแรงงานจังหวัดชลบุรี; 2567.
กรมประมง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ [อินเทอร์เน็ต]. กรุงทพฯ: กระทรวงเกษตรและสหกรณ์; c2025. การประมงพื้นบ้านของไทยเข้าสู่ระบบบริหารจัดการอย่างยั่งยืน; 2568 [เข้าถึงเมื่อ 22 มี.ค. 2568]; [ประมาณ 2 น.]. เข้าถึงได้จาก; https://www4.fisheries.go.th/local/file_document/20230224154252_1_file.pdf
สำนักความปลอดภัยแรงงาน. แนวปฏิบัติด้านความปลอดภัยในการทำงานภาคประมงทะเล. กรุงเทพมหานคร: ห้างหุ้นส่วนจำกัดสามัญนิติบุคคลเจี้ยฮั้ว; 2556.
ศูนย์พัฒนาวิชาการอาชีวอนามัยและสิ่งแวดล้อม จังหวัดระยอง. คู่มืออาชีวอนามัยและความปลอดภัยในงานประมงทะเลสำหรับบุคลากรสาธารสุข. ระยอง: ศูนย์พัฒนาวิชาการอาชีวอนามัยและสิ่งแวดล้อม จังหวัดระยอง; 2560.
สุรัตน์สวดี แซ่แต้, ขวัญจิรา หะยีสะมาแอ, นูรฮาวาตี สาเมาะ, จิตรวี เชยชม. ปัญหาสุขภาพและการดูแลตนเองของชาวประมงพื้นบ้านในเขตพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดนราธิวาส. การประชุมวิชาการระดับชาติ วิทยาลัยนครราชสีมา ครั้งที่ 8 ประจำปี พ.ศ. 2564 “สู่ชีวิตวิถีใหม่ ด้วยงานวิจัยทางสุขภาพและการบริการ”; 27 มีนาคม 2564; วิทยาลัยนครราชสีมา . นครราชสีมา: วิทยาลัยนครราชสีมา; 2564.
Ngaruiya FW, Ogendi GM, Mokua MA. Occupational Health Risks and Hazards Among the Fisherfolk in Kampi Samaki, Lake Baringo, Kenya. Environ Health Insights. 2019 Oct 13;13:1178630219881463. doi: 10.1177/1178630219881463.
เกวรินทร์ นิติกรณ์, ปวีณา มีประดิษฐ์, ทนงศักดิ์ ยิ่งรัตนสุข, พิจิตรา ปฏิพัตร. การจัดการความเสี่ยงด้านการยศาสตร์สำหรับชาวประมง: กรณีศึกษาชาวประมงพื้นบ้าน เขตเทศบาลนครแหลมฉบัง จังหวัดชลบุรี. วารสารการยศาสตร์ไทย. 2567;7(1):101-18.
ชนิภา ยอยืนยง, อารยา เชียงของ, นลิณี เชยกลิ่นพุฒ. ความรอบรู้ทางสุขภาพด้านอาชีวอนามัยและการบาดเจ็บจากการทำงาน: กรณีศึกษาพนักงานจัดเรียงสินค้า. วารสารความปลอดภัยและสุขภาพมหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช.2565;15(1):40-57.
ธนัช ศรีคุ้ม. แหล่งและฤดูทำการประมงของเครื่องมือประมงขนาดเล็กบริเวณอ่าวไทยฝั่งตะวันออก. กรุงเทพฯ: กรมประมง; 2555.
จิรวัฒน์ จันทร์สว่าง. ประมงพื้นบ้าน. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ Veridian มหาวิทยาลัยศิลปากร (มนุษยศาสตร์สังคมศาสตร์และศิลปะ). 2555;4(1):261-74.
กัญญารัตน์ ตลึงผล. การจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่งโดยชุมชน: กรณีศึกษาชุมชนประมงพื้นบ้านแหลมมะขาม ตำบลเขาไม้แก้ว อำเภอสิเกา จังหวัดตรัง [ปริญญานิพนธ์ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต]. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2558.
มริสสา กองสมบัติสุข, ฌาน ปัทมะ พลยง, ดวงเดือน ฤทธิเดช. ความรอบรู้สุขภาพด้านอาชีวอนามัยที่มีผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคและการบาดเจ็บจากการทำงานของพนักงานในโรงงานอุตสาหกรรม. วารสารการแพทย์และสาธารณสุข มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี. 2563;3(2):112–20.
นิตยากร ลุนพรหม, อุมาพร เคนศิลา, สุรีย์พร โพธิ์ช่วย, เกษฎาภูรณ์ นาขะมิน, ดวงดาว กระพิลา. ความรอบรู้สุขภาพด้านอาชีวอนามัยและพฤติกรรมการทำงานที่ปลอดภัยของเกษตรกร อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี. วารสารคณะพยาบาล
ศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา. 2565;30(4):118–24.
ธวัชชัย เอกสันติ. การพัฒนาความรอบรู้สุขภาพในการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช เพื่อลดความเสี่ยงและผลกระทบทาง
สุขภาพของแรงงานภาคเกษตรกรรมในแปลงนาข้าว จังหวัดนครราชสีมา [ปริญญานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต]. ชลบุรี: มหาวิทยาลัยบูรพา; 2565.
ดวงเดือน ฤทธิเดช, ฌาน ปัทมะ พลยง, มริสสา กองสมบัติสุข. ปัจจัยส่วนบุคคลและความรอบรู้สุขภาพด้านอาชีวอนามัยที่มีผลต่อพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของพนักงานในนิคมอุตสาหกรรมมาบตาพุด จังหวัดระยอง. วารสารวิจัยทาง
วิทยาศาสตร์สุขภาพ. 2564;15(2):13-24.
จิตตาภรณ์ มงคลแก่นทราย, ศิริลักษณ์ วีรสกุล, พัทธมน ก่อพุ่ม, วรัญญา เหลบควนเคี่ยม, พุทธชาด ดำชัยโย.
การเปรียบเทียบความรู้ และพฤติกรรมในการป้องกันการบาดเจ็บของระบบโครงร่างและกล้ามเนื้อในชาวประมงไทยและ
พม่า กรณีศึกษา : แพปลาแห่งหนึ่ง อำเภอขนอม จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารควบคุมโรค. 2561;44(3):249-57.
ศารีนา สุขสมบูรณ์, อาภรณ์ทิพย์ บัวเพ็ชร์, ปิยะนุช จิตตนูนท์. การรับรู้ภาวะสุขภาพของแรงงานประมงต่างด้าวภาคใต้. วารสารความปลอดภัยสิ่งแวดล้อม. 2562;4(2):6-16.
อรรถพล แก้วนวล, บรรพต โลหะพูนตระกูล, กลางเดือน โพชนา. ความชุกของความผิดปกติของระบบกล้ามเนื้อและกระดูกโครงร่าง ที่เกี่ยวเนื่องจากการทำงานในอาชีพต่างๆ. วารสารสาธารณสุข มหาวิทยาลัยบูรพา. 2560;12(2):53-64.
Zohar D, Luria G. The use of supervisory practices as leverage to improve safety behavior: a cross-level intervention model. J Safety Res. 2003;34(5):567-77.
เบญจวรรณ สอนอาจ. แนวทางการสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพเพื่อส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพของประชากรวัยทำงานในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล. [ปริญญานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต]. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศิลปากร; 2562.
จิตติพงศ์ สังข์ทอง, นิศากร ตันติวิบูลชัย. ความรู้ ทัศนคติที่ส่งผลต่อพฤติกรรมความปลอดภัยในการทำงานของพนักงานเก็บขนขยะของเทศบาลตำบลในจังหวัดภูเก็ต. วารสารสาธารณสุขและวิทยาศาสตร์สุขภาพ. 2565;5(2):33-45.
Turner JMM. Small Scale Fisheries and the Challenges of Occupational Safety and Health. J Agromedicine. 2025 Apr;30(2):198-200.
พิภัทร์ชิตา ณ นคร. ผลของการพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพเพื่อส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพของพนักงานในโรงงานจังหวัดสระบุรี. โรงพยาบาลสิงห์บุรีเวชสาร. 2560;26(1):13–26.
พัดชา คุณวุฒิ. ความสัมพันธ์ระหว่างความรอบรู้ด้านสุขภาพกับพฤติกรรมสุขภาพของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำ
หมู่บ้าน (อ.ส.ม.). วารสารวิชาการวิจัยและนวัตกรรม มสธ. (มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์). 2566;3(2):94-106.
