ประสิทธิภาพของการแจ้งผลตรวจเลือดด้วยแผนภูมิเส้นแสดงแนวโน้มในการลดระดับน้ำตาลสะสมในเลือดและไขมันชนิดแอลดีแอลในผู้ป่วยเบาหวาน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ความเป็นมา: โรคเบาหวานที่คุมได้ไม่ดีทําให้เพิ่มอัตราการเสียชีวิต ในประเทศไทยนิยมใช้วิธีแจ้งผลระดับน้ําตาลสะสมในเลือด (HbA1c) และไขมันชนิดแอลดีแอล (direct LDL) ด้วยวาจา การแจ้งผลด้วยแผนภูมิเส้นแสดงแนวโน้มในผู้ป่วยเบาหวานเป็นอีกวิธีหนึ่ง แต่ยังไม่เคยมีการทดลองเปรียบเทียบประสิทธิภาพของการแจ้งผลเลือดทั้ง 2 วิธี
วัตถุประสงค์: เพื่อหาประสิทธิภาพของการแจ้งผลเลือดด้วยวาจากับการแจ้งผลด้วยแผนภูมิเส้นแสดงแนวโน้มในการลดระดับ HbA1cและ direct LDL ในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2
วิธีการศึกษา: ศึกษาแบบ open-label randomized controlled trials ในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่โรงพาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบล ในจังหวัดเชียงรายแบ่งกลุ่มโดยการสุ่ม 2 กลุ่ม คือ แจ้งผลเลือดด้วยแผนภูมิเส้นฯ และแจ้งด้วยวาจา แต่ละกลุ่มจะได้รับการตรวจ และแจ้งผลเลือด 2 ครั้ง คือ ณ วันที่เข้าร่วม และ 3 เดือนถัดไป เปรียบเทียบประสิทธิภาพด้วยระดับ HbA1c, direct LDL ที่ 0 –3 และ 0 -6 เดือน ด้วย mean difference ใช้สถิติ paired t-test และ independent t-testผลการศึกษา:ผู้เข้าร่วม 120 คน มีคุณสมบัติตามเกณฑ์ 98 คน ข้อมูลพื้นฐานและระดับ HbA1cและdirect LDL เริ่มต้นของผู้ป่วยทั้งสองกลุ่มไม่แตกต่างกันทางสถิติ เมื่อสิ้นสุดเดือนที่6 พบว่า ความแตกต่างของการลดระดับ HbA1cและ direct LDL จากการแจ้งผลด้วยแผนภูมิเส้นฯ และด้วยวาจา ไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสําคัญทางสถิติ [HbA1c: ความแตกต่างเฉลี่ย -0.04 (95% CI -0.25 ถึง 0.16), p=0.661 ; direct LDL: ความแตกต่างเฉลี่ย 4.33 (95% CI -4.76 ถึง 13.41), p=0.347] อย่างไรก็ตาม ในกลุ่มที่ได้รับการแจ้งผลด้วยแผนภูมิแบบเส้น ระดับ HbA1c ลดลงจากค่าเริ่มต้นอย่างมีนัยสําคัญทางสถิติ [การเปลี่ยนแปลงเฉลี่ย -0.14 (95% CI -0.25 ถึง -0.04), p=0.010]
สรุปและข้อเสนอแนะ: ทั้ง 2 วิธีมีประสิทธิภาพในการลดระดับ HbA1c และ direct LDL ได้ไม่แตกต่างกันทางสถิติ การแจ้งด้วยแผนภูมิเส้นฯ สามารถลดระดับ HbA1c ได้มากกว่าเล็กน้อย สามารถใช้เป็นวิธีหนึ่งที่ช่วยให้ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ควบคุมระดับ HbA1c และ direct LDL ได้ดียิ่งขึ้น
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
International Diabetes Federation. Diabetes around the world in 2021 [Internet]. [cited 2025 Jun 2]. Available from: https://diabetesatlas.org.
Chonburi Department of Disease Control 6 invites you to be aware and adjust behavior to prevent diabetes [internet]. Nonthaburi: Department of Disease Control, Ministry of Public Health; 2022 [November 15; cited 2025 Jun 2]. Available from: https://ddc.moph.go.th/odpc6/news.php?news=29639&deptcode=odpc6.
World Health Organization. Diabetes [Internet]. 2022 [cited 2025 Jun 2]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/diabetes.
Yoong SL, Carey ML, Sanson-Fisher RW, D'Este C. A cross-sectional study assessing the self-reported weight loss strategies used by adult Australian general practice patients. BMC Fam Pract. 2012;13:48.
Post RE, Mainous AG 3rd, Gregorie SH, Knoll ME, Diaz VA, Saxena SK. The influence of physician acknowledgment of patients’ weight status on patient perceptions of overweight and obesity in the United States. Arch Intern Med. 2011 Feb 28;171(4):316-21.
Charles J, Britt H, Knox S. Patient perception of their weight, attempts to lose weight and their diabetes status. Aust Fam Physician. 2006;35(11):925-8.
Bilondi SS, Noghabi AD, Aalami H. The relationship between illness perception and medication adherence in patients with diabetes mellitus type II: illness perception and medication adherence. J Prev Med Hyg. 2022;62(4):E966-E71.
Kartal A, İnci FH. A cross-sectional survey of self-perceived health status and metabolic control values in patients with type 2 diabetes. Int J Nurs Stud. 2011 Feb;48(2):227-34.
Sony K. Assessment of group. versus individual diabetes self-management education and support (DSMES) in type 2 diabetes patients at primary care unit and diabetes clinic, Chiangrai Prachanukroh Hospital. ChiangRai Med J. 2017;9(2):19–28.
Eknithiset R, Somrongthong R. Effectiveness of a diabetes mellitus pictorial diary handbook program for middle-aged and elderly type 2 diabetes mellitus patients: a quasi-experimental study at Taladnoi Primary Care Unit, Saraburi, Thailand. J Multidiscip Healthc. 2017;10:327–34.
Gopalan A, Suttner L, Troxel AB, McDonough K, Schapira MM. Testing patient-informed approaches for visually depicting the hemoglobin A1c value to patients with poorly controlled diabetes: a randomized, controlled trial. BMC Health Serv Res. 2020;20(1):178.
Wongkanarattanakul P. Effectiveness of fasting blood sugar chart record to control clood sugar level in diabetic patients. Region 7 Med J. 2018;13(4):399–407.
Molyneaux LM, Constantino MI, McGill M, Zilkens R, Yue DK. Better glycaemic control and risk reduction of diabetic complications in Type 2 diabetes: comparison with the DCCT. Diabetes Res Clin Pract. 1998;42(2):77-83.
The relationship of glycemic exposure (HbA1c) to the risk of development and progression of retinopathy in the diabetes control and complications trial. Diabetes. 1995;44(8):968–83.
Gopalan A, Tahirovic E, Moss H, Troxel AB, Zhu J, Loewenstein G, et al. Translating the hemoglobin A1C with more easily understood feedback: a randomized controlled trial. J Gen Intern Med. 2014;29(7):996-1003.
Clinical practice guideline for diabetes 2023 [Internet]. Bangkok: Diabetes Association of Thailand under The Patronage of Her Royal Highness Princess Maha Chakri Sirindhorn; 2023 [cited 2025 Jun 2]. Available from: https://www.dmthai.org/new/index.php/activities-and-news/news-pr/naewthang-wech-ptibati-sahrab-rokh-bea-hwan-2566-chbab-prabprung-kph-67.
Jitapunkul S, Kunanusont C, Phoolcharoen W, Suriyawongpaisal P. Prevalence estimation of dementia among Thai elderly: a national survey. J Med Assoc Thai. 2001;84(4):461-7.
Department of Mental Health of Thailand. Patient Health Questionnaire: 2Q & Q9 [Internet]. [cited 2025 Jun 2]. Available from: https://catalog.dmh.go.th/dataset/testdepress.
Division of Non-communicable Diseases, Department of Disease Control. Nutrition principles for diabetes prevention [Internet]. YouTube; 2022 [Mar 1; cited 2025 Aug 15]. Available from: https://youtu.be/ZM7AS5-w_cE.
Gopalan A, Tahirovic E, Moss H, Troxel AB, Zhu J, Loewenstein G, et al. Translating the hemoglobin A1C with more easily understood feedback: a randomized controlled trial. J Gen Intern Med. 2014;29(7):996-1003
Wong SS, Ng CJ, Liew SM, Hussein N. Effectiveness of a colour coded HbA1c graphical record in improving diabetes control in people with type 2 diabetes: a randomized control trial. Diabetes Res Clin Pract. 2012;95(2):e41-4.
