ผลลัพธ์ทางคลินิกของการผ่าตัดเปลี่ยนข้อสะโพกเทียม โดยใช้ซีเมนต์ยึดกระดูกชนิดความหนืดปานกลางและชุดปืนฉีดซีเมนต์ที่ประดิษฐ์ขึ้นเอง เปรียบเทียบระหว่างข้อสะโพกเทียมชนิดมีเบ้าและไม่มีเบ้า
Main Article Content
บทคัดย่อ
ภูมิหลัง: การผ่าตัดเปลี่ยนข้อสะโพกเทียมประเภทใส่ซีเมนต์นิยมใช้ซีเมนต์ชนิดความหนืดปานกลางและบรรจุซีเมนต์ลงไปในโพรงกระดูกต้นขาด้วยปืนฉีดสำเร็จรูปราคาค่อนข้างสูงผู้วิจัยได้ประดิษฐ์ปืนฉีดซีเมนต์ (Lampang cement gun for medium viscosity cement, LCG-MV) ที่มีต้นทุนเพียงร้อยละ 20 เพื่อแก้ปัญหานี้
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาผลลัพธ์ทางคลินิกของการผ่าตัดเปลี่ยนข้อสะโพกเทียมประเภทใส่ซีเมนต์ โดยใช้การบรรจุซีเมนต์ด้วย LCG-MVในแง่ของคุณภาพการกระจายและแทรกตัวของซีเมนต์เข้าไปในเนื้อกระดูกต้นขา (cementation) โดยการประเมินทางรังสีวิทยาและคะแนนทางคลินิกของการใช้งานข้อสะโพกเทียมหลังการผ่าตัด เปรียบเทียบระหว่างกลุ่มข้อสะโพกเทียมชนิดไม่มีเบ้า (bipolar hip hemiarthroplasty, BHA) และมีเบ้า (hybrid total hip arthroplasty, THA)
วัสดุและวิธีการ: เป็นการวิจัยแบบ retrospective analytical study ในผู้ป่วยข้อสะโพกเสื่อมหรือมีการหักบริเวณส่วนคอของกระดูกต้นขา 81 รายซึ่งได้รับการผ่าตัดเปลี่ยนข้อสะโพกเทียมชนิดใช้ซีเมนต์ในรพ.ลำปาง ระหว่างเดือนมกราคม 2560 - ธันวาคม 2564 โดยใช้ชุดปืนฉีด LCG-MV และซีเมนต์ยึดกระดูกชนิดความหนืดปานกลาง แบ่งผู้ป่วยเป็น 2 ประเภท คือ BHA และ THA ประเมินคุณภาพของ cementation โดยอ่านจากภาพรังสีตามเกณฑ์ของ Barrack grading system ประเมินคะแนนทางคลินิก Harris Hip Score (HHS) ของการใช้งานข้อสะโพกเทียมหลังการผ่าตัด 1 ปี วิเคราะห์เปรียบเทียบระหว่างกลุ่มด้วยสถิติ t-test และ exact probability test
ผลการศึกษา: ผู้ป่วยอายุเฉลี่ย 77.6 ปี (SD 12.1, พิสัย 26-97 ปี) ได้รับการผ่าตัด BHA 62 รายและTHA 19 ราย ส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง (ร้อยละ 87.7) กลุ่ม BHA มีอายุเฉลี่ยสูงกว่ากลุ่ม THA (81.8 (SD 6.7) vs 63.7 (SD 15.4) ปี, p<0.001) และทุกรายมีสาเหตุจาก femoral neck fracture กลุ่ม THA ส่วนใหญ่มีสาเหตุจาก secondary osteoarthritis (ร้อยละ 52.6) รองลงมาคือ femoral neck fracture (ร้อยละ 42.1, p<0.001) คุณภาพของ cementation ส่วนใหญ่เป็น grade B (ร้อยละ 66.1 ในกลุ่ม BHA และร้อยละ 73.7 ในกลุ่ม THA) และ grade A (ร้อยละ 21.0 ในกลุ่ม BHA และร้อยละ 21.1 ในกลุ่ม THA) ซี่งไม่แตกต่างกัน (p=0.783) คะแนน HHS ในกลุ่ม THA สูงกว่ากลุ่ม BHA อย่างมีนัยสำคัญ (89.1 (SD 6.1) vs 78.6 (SD 7.1), p<0.001) โดยร้อยละ 94.7 ของ
ผู้ป่วยกลุ่ม THA และร้อยละ 45.2 ของผู้ป่วยกลุ่ม BHA มีคะแนนอยู่ในระดับดี-ดีมาก (p<0.001)
สรุป: การผ่าตัดเปลี่ยนข้อสะโพกเทียมโดยใช้ซีเมนต์ยึดกระดูกชนิดความหนืดปานกลางและชุดปืนฉีด LCG-MV ที่ประดิษฐ์ขึ้นเอง มีผลลัพธ์ทางคลินิกเป็นที่น่าพึงพอใจ ร้อยละ 87-95 ของผู้ป่วยมีคุณภาพของ cementation อยู่ในเกณฑ์ที่เหมาะสม ผู้ป่วยส่วนใหญ่มีคะแนน HHS อยู่ในระดับดี-ดีมาก LCG-MV สามารถนำไปประยุกต์ใช้ในโรงพยาบาลที่มีข้อจำกัดด้านงบประมาณได้
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ส่งมาลงพิมพ์ต้องไม่เคยพิมพ์หรือกำลังได้รับการพิจารณาตีพิมพ์ในวารสารอื่น เนื้อหาในบทความต้องเป็นผลงานของผู้นิพนธ์เอง ไม่ได้ลอกเลียนหรือตัดทอนจากบทความอื่น โดยไม่ได้รับอนุญาตหรือไม่ได้อ้างอิงอย่างเหมาะสม การแก้ไขหรือให้ข้อมูลเพิ่มเติมแก่กองบรรณาธิการ จะต้องเสร็จสิ้นเป็นที่เรียบร้อยก่อนจะได้รับพิจารณาตีพิมพ์ และบทความที่ตีพิมพ์แล้วเป็นสมบัติ ของลำปางเวชสาร
เอกสารอ้างอิง
Rojanasthien S, Luevitoonvechkij S. Epidemiology of hip fracture in Chiang Mai. J Med Assoc Thai. 2005; 88(Sppl 5):S105-9.
Simpson P, Breusch SJ. Optimal cementing technique- the evidence: cementgun performance matters. In: Breusch SJ, Malchau H, editors. The well-cemented totalhip arthroplasty: theory and practice. Heidelberg: Springer; 2005. p.155-9.
Udomluck P. Efficacy of injectiongun for medium-viscositybonecement: comparison between invented gun and standard commercialgun. Lampang Med J. 2020;41(1):18-29.
Barrack RL, Mulroy RD, Harris WH. Improved cementing technique and femoral component loosening in young patients with hiprthroplasty : a 12-year radiographic review. J Bone Joint Surg Br. 1992; 74:385-9.
Harris W. Traumatic arthritis of the hip after dislocation and acetabular fractures: treatment by mold arthroplasty. J Bone Joint Surg Am. 1969;51:737-55
McGoldrick NP, Fischman D, Nicol GM, Kreviazuk C, Grammatopoulos G, Beaulé PE. Cementing a collarless polished tapered femoral stem through the anterior approach : evaluation of cement mantle quality and component alignment. Bone Joint J. 2021;103-B(7 Suppl B):46-52.
Schuroff AA, Deeke M, Pedroni MA, Lupselo FS, Kunz RE, Lima AM. Radiographic evaluation of cementation technique using polished, conical, triple-tapered femoral stem in hip arthroplasty. Rev Bras Ortop. 2017;52(Suppl 1):40-45.
Nizam I, Alva A, Gogos S. The bikini incision anterior cemented total hip arthroplasty: assessment of radiological and clinical outcomes - a mid-term review. SICOT J. 2021;7:3.
Wang F, Zhang H, Zhang Z, Ma C, Feng X. Comparison of bipolar hemiarthroplasty and total hip arthroplasty for displaced femoral neck fractures in the healthy elderly: a meta-analysis. BMC Musculoskelet Disord. 2015;16:229.
Schmalzried TP, Harris WH. Hybrid total hip replacement. A 6.5-year follow-up study. J Bone Joint Surg Br. 1993;75(4):608-15.