ประสบการณ์การเป็นยายในครอบครัวที่มีบุตรสาวเป็นแม่วัยรุ่น

Main Article Content

พัชราภัณฑ์ ไชยสังข์
สุมิตรา สิทธิฤทธิ์
ปัญจภรณ์ ยะเกษม

บทคัดย่อ

          การเป็นยายในครอบครัวที่มีบุตรสาวเป็นแม่วัยรุ่นพบปัญหาหลายประการ ได้แก่ การปรับตัวต่อการเปลี่ยนผ่านบทบาท การเผชิญหน้ากับค่านิยมทางวัฒนธรรม และบรรทัดฐานทางสังคมในด้านลบ การศึกษาครั้งนี้เป็นวิจัยเชิงคุณภาพแบบพรรณนา มีวัตถุประสงค์เพื่อทำความเข้าใจประสบการณ์การเป็นยายในครอบครัวที่มีบุตรสาวเป็นแม่วัยรุ่น คัดเลือกผู้ให้ข้อมูลแบบเฉพาะเจาะจง เป็นมารดาที่มีลูกสาวเป็นแม่วัยรุ่นจำนวน 15 ราย ในเขตภาคกลางของประเทศไทย เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้การสัมภาษณ์เชิงลึก และการสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา


          ผลการศึกษาพบว่า มารดาที่มีบุตรเป็นแม่วัยรุ่นมีการรับรู้เกี่ยวกับประสบการณ์การเป็นยายในด้านบวก โดยมีแก่นสาระสำคัญ คือ ก้าวข้ามผ่านปัญหา ประกอบด้วย  4  ประเด็นย่อย ได้แก่เป็นประสบการณ์ที่มีคุณค่า ครอบครัวได้เรียนรู้ เยียวยาบาดแผลที่เกิดขึ้น และแม่วัยรุ่นมีความเป็นผู้ใหญ่มากขึ้นและการรับรู้ประสบการณ์การเป็นยายในด้านลบ สรุปแก่นสาระสำคัญได้ 2 ประเด็นหลัก คือ 1) เป็นตราบาปของครอบครัวประกอบด้วย 3 ประเด็นย่อย ได้แก่ เป็นเวรกรรมที่ทำไว้ ต้องอดทนต่อสายตาคนมอง และเจ็บปวดทุกครั้งที่คนถาม 2) ทุกอย่างต้องปรับตัวประกอบด้วย 2 ประเด็นย่อย ได้แก่ เมื่อครอบครัวเดี่ยวกลายเป็นครอบครัวขยาย และเมื่อรายจ่ายมากกว่ารายรับ


          การรับรู้เกี่ยวกับประสบการณ์การเป็นยาย เกี่ยวกับบทบาทในการเป็นผู้เลี้ยงดูสมาชิกในครอบครัวตามบริบทและค่านิยมของสังคมไทยมีทั้งในด้านบวกและด้านลบ ดังนั้นการให้ความช่วยเหลือแก่มารดาในกลุ่มดังกล่าวจึงถือได้ว่ามีความจำเป็นเพื่อส่งเสริมให้ครอบครัวไทยสามารถเลี้ยงดูสมาชิกให้เติบโตได้อย่างมีประสิทธิภาพ


 

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

บท
บทความวิจัย (Research articles)

References

1. Bureau of reproductive health, department of health. (2017, April 15). Reproductive health situation in adolescence and youth in 2016. Retrieved from https://rh.anamai.moph.go.th/ewt_dl_link.php?nid=86 (in Thai)

2. Bureau of reproductive health, department of health. (2016, July 15). Reproductive health situation in adolescence and youth in 2016. Retrieved from https://rh.anamai.moph.go.th/more_nnew.php?cid=1&filename=index (in Thai)

3. Cook, G.A.& Roggman, L.A.(2010). Three-generation attachment: How grandmothers and mothers contribute to children’s attachment security. Family Science, 1 (2), 112 - 122.

4. Elo, S., & Kyngas, H. (2007).The qualitative content analysis process.JAN: Research Methodology, 107-115.

5. Giugliani, E.R.A., Nunes, L.M., Issler, R.M.R., Santo, L.C., and Oliveira, L.D.(2017, August 1). Involvement of maternal grandmother and teenage mother in intervention to reduce pacifier use: a randomized clinical trial. Journal de Pediatria, Retrieved from https://doi.org/10.1016/j.jped.2017.12.011

6. Lincon, Y.S., and Guba, E.G. (1985). Naturalistic inquiry.Beverly Hills, CA: Sage.

7. Mercer, R.T. (1995). Becoming a mother: Research on maternal role identity from Rubin to the present. USA: Springer publishing company.

8. Pansuwan, K. (2015). Quality of life among Postpartum Adolescents mothers in TambonMuang, Kamphaeng Phet Provience. Journal of Nursing and Health Science, 9(2), 1-9. (in Thai)

9. Pansuwan, K. & Sinarakud, T. (2016). Effect of the gagne based - contraceptive-instructional model on learning achivement for postpartum adolescents in Phichit hospital. Boromarajonani College of Nursing, Uttaradit Journal, 8(2), 37-46. (in Thai)

10. Pungbangkadee, R. and Ratinthorn, A. (2014). Factors and consequences of repeat pregnancy among teenagers: A case study in Bangkok metropolis. Journal of Nursing Science, 32 (2), 23-31. (in Thai)

11. Punsuwun, S., Sungwan, P., Monsang, I. and Chaiban P. (2012).Experiences after pregnancy among unmarried adolescents in upper north. Songklanagarind Journal of Nursing. , 33(3), 17-36. (in Thai)

12. Rosengard, Cynthia, Pollock, Lealah, Weitzen, Sherry, Meers, Ann, and Phipps, Maureen G. (2006).Concepts of the advantages and disadvantages of teenage childbearing among pregnant adolescents: A qualitative analysis. Pediatrics, 118(2), 503-510.

13. Sangpraseart, A., Klayjun, P., and Masukkampheangjinda. (2014). The relationship between perceived self-efficacy and postpartum self-care behaviors in adolescent mothers. Boromarajonani College of Nursing, Uttaradit Journal, 6(1), 1-11. (in Thai)

14. Seamark, C.J. & Lings, P. (2004).Positive experiences of teenage motherhood: a qualitative study. British Journal of General Practice, 813-818.

15. Suktouryat, W. (2008).Lessons learned from reflection of female school drop-outs with unwanted pregnancy. Independent study master of education, department of educational psychology and Guidance, graduate school Chiang Mai university, Chiang Mai. (in Thai)

16. Yakasem, P. (2015). Becoming a Thai adolescent mother. dissertation doctor of philosophy in nursing science, graduate school, Burapha university. (in Thai)

17. Yakasem, P. and Chaiyasung, P. (2014).Experiences of becoming a teenage mother. Journal of Health Science Research,8(1), 28-34. (in Thai)

18. Zeiders, K.H., Umana-Taylor, A.J., Jahromi, L.B., and Updegraff, K.A.(2015). Grandmothers’ familism values, adolescent mothers’ parenting efficacy, and children’s well-being. Journal of Family Psychology, 29(4), 624-634.