ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพของบุคลากรและนักศึกษาพยาบาล วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี อุตรดิตถ์
คำสำคัญ:
ดัชนีมวลกาย, พฤติกรรมสุขภาพ, ภาวะสุขภาพ, บุคลากรพยาบาล, นักศึกษาพยาบาลบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงพรรณนาแบบภาคตัดขวางครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภาวะสุขภาพ พฤติกรรมสุขภาพ และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพของบุคลากรและนักศึกษาพยาบาล วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี อุตรดิตถ์ กลุ่มศึกษาเป็นประชากรทั้งหมด 609 คน ประกอบด้วย อาจารย์ 48 คน บุคลากรสายสนับสนุน 55 คน และนักศึกษาพยาบาล 506 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือ ข้อมูลทั่วไป ภาวะสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพตามหลัก 3อ.2ส. มีค่า IOC อยู่ระหว่าง 0.67–1.00 และแบบสอบถามภาวะสุขภาพ และพฤติกรรมสุขภาพตามหลัก 3อ.2ส. ค่าความเชื่อมั่นสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาคเท่ากับ .79 และ .84 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา independent t-test one-way ANOVA ไคสแควร์ และสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน
ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มตัวอย่างมีดัชนีมวลกายเฉลี่ย 22.4 kg/m² โดยร้อยละ 34.2 มีภาวะน้ำหนักเกินหรือโรคอ้วน และร้อยละ 25.1 โดยบุคลากรมีดัชนีมวลกายและเส้นรอบเอวสูงกว่านักศึกษาอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .001) ซึ่งทำให้มีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง แต่กลับพบว่าพฤติกรรมสุขภาพโดยรวมอยู่ในระดับดี และบุคลากรมีพฤติกรรมการบริโภคอาหารและการจัดการอารมณ์ดีกว่านักศึกษาอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .001) แต่อย่างไรก็ตามพบว่านักศึกษามีพฤติกรรมการออกกำลังกายดีกว่าบุคลากรอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .01) นอกจากนั้นยังพบว่าอายุ รายได้ ความเพียงพอของรายได้ โรคประจำตัว และการตรวจสุขภาพประจำปี มีความสัมพันธ์กับภาวะสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพอย่างมีนัยสำคัญ (p<.01) ดังนั้นควรพัฒนาโปรแกรมส่งเสริมสุขภาพที่เหมาะสมกับแต่ละกลุ่ม
เอกสารอ้างอิง
Ahlstrand, I., Svedberg, P., Nyholm, M., & Johansson, U. B. (2022). Health-promoting factors among students in higher education: A qualitative study. BMC Public Health, 22, 13690. https://doi.org/10.1186/s12889-022-13690-z
Bartosiewicz, A., Łuszczki, E., Nagórska, M., & Sroka, A. (2023). Lifestyle behaviors and associated
Bousgheiri, A., Wiernik, E., Lemogne, C., & Nabi, H. (2024). Health-related behaviors in healthcare workers and associated determinants: A cross-sectional study. Diseases, 12(5), 89. https://doi.org/10.3390/diseases12050089
Chao, J., Wang, Y., Xu, H., Yu, Q., Jiang, L., Tian, L., & Zhu, J. (2023). Modifiable lifestyle factors and mental well-being among nursing students: A cross-sectional study. BMC Public Health, 23, 15760. https://doi.org/10.1186/s12889-023-15760-2
Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum Associates.
Division of Health Education, Department of Health Service Support, Ministry of Public Health. (2024). Guidelines for health education and health behavior operations, fiscal year 2024. Department of Health Service Support. https://hed.hss.moph.go.th/guideline/
Evans, J. M. M., Andreis, F., Cameron, D. M., & Eades, C. E. (2021). How does the self-reported health of undergraduate nursing students change during their degree programme? Survey results from a Scottish university. BMC Nursing, 20(1), 44. https://doi.org/10.1186/s12912-021-00563-w
Gurusamy, J., Muthuswamy, G., & Natarajan, J. (2022). Health-promoting behaviors among nursing students: A cross-sectional study. Journal of Professional Nursing, 39, 1–7. https://doi.org/10.1016/j.profnurs.2022.01.001
Kim, S., & Oh, J. (2021). The relationship between eHealth literacy and health-promoting behaviors in nursing students: A multiple mediation model. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(11), 5804. https://doi.org/10.3390/ijerph18115804
Koa, A. J. A. F., Chou, C.-C., Lindayani, L., & Wang, C.-J. (2024). Exploring barriers to physical activity participation among female nursing students adhering to specific social-cultural norms in Indonesia: A qualitative study. Belitung Nursing Journal, 10(4), 438–447. https://doi.org/10.33546/bnj.3370
Nunnally, J. C., & Bernstein, I. H. (1994). Psychometric theory (3rd ed.). McGraw-Hill.
Martin, A., Saunders, D. H., Shenkin, S. D., & Sproule, J. (2022). Lifestyle intervention to improve health in nursing students: A randomized controlled trial. Journal of Professional Nursing, 38, 56–63. https://doi.org/10.1016/j.profnurs.2021.11.008
Ramón-Arbués, E., Gea-Caballero, V., Granada-López, J. M., Juárez-Vela, R., Pellicer-García, B., & Antón-Solanas, I. (2023). Health literacy and health-related behaviors in nursing students: An observational study. Frontiers in Public Health, 11, 1053016. https://doi.org/10.3389/fpubh.2023.1053016
Ramot, O., Noy, S., & Pirotta, M. (2024). Comparison of health behaviors of healthcare workers and the general public: A cross-sectional survey. International Journal of Environmental Research and Public Health, 21(3), 268. https://doi.org/10.3390/ijerph21030268
Sirois, F. M., & Biskas, M. (2024). Procrastination and health in nurses: Investigating the roles of stress, health behaviours and social support. International Journal of Environmental Research and Public Health, 21(7), Article 898. https://doi.org/10.3390/ijerph21070898
Tesfaye, W., Mekonnen, A., Tadesse, Y., & Alemu, A. (2024). Poor sleep quality and associated factors among healthcare professionals at the University of Gondar Comprehensive Specialized Hospital, Northwest Ethiopia. Frontiers in Psychiatry, 15, 1225518. https://doi.org/10.3389/fpsyt.2024.1225518
Ważna, A., Kózka, M., Brzyski, P., & Brzyska, M. (2025). Sociodemographic and occupational predictors of health behaviors among nurses: A cross-sectional study in Poland. BMC Nursing, 24, 3786. https://doi.org/10.1186/s12912-025-03786-3
World Health Organization. (2023). Noncommunicable diseases. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/noncommunicable-diseases
World Health Organization. (2008). Waist circumference and waist-hip ratio: Report of a WHO expert consultation. World Health Organization. https://iris.who.int/handle/10665/44583
Zeng, W., Shang, S., Fang, Q., Liu, M., Wu, Q., Zhang, H., & Li, L. (2021). Health-promoting lifestyle behaviors and associated predictors among clinical nurses in China: A cross-sectional study. BMC Nursing, 20, 230. https://doi.org/10.1186/s12912-021-00752-7
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี นครลำปาง
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารวารสารวิชาการสุขภาพภาคเหนือ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวารสารวิชาการสุขภาพภาคเหนือ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใดๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักอักษรจากวารสารวารสารวิชาการสุขภาพภาคเหนือก่อนเท่านั้น
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารวิชาการสุขภาพภาคเหนือถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรงซึ่งกองบรรณาธิการวารสาร ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใดๆ
อนึ่ง ข้อความและข้อคิดเห็นต่างๆ เป็นของผู้เขียนบทความนั้นๆ ไม่ถือเป็นความเห็นของวารสารฯ และวารสารฯ ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยกับข้อความและข้อคิดเห็นใดๆ ของผู้เขียน วารสารฯ ขอสงวนสิทธิ์ในการพิจารณาตีพิมพ์ตามความเหมาะสม รวมทั้งการตรวจทานแก้ไขหรือขัดเกลาภาษาให้ถูกต้องตามเกณฑ์ที่กำหนด
