ความรู้สึกเป็นภาระของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคจิตเภทและปัจจัยที่เกี่ยวข้อง

Authors

  • จารุรินทร์ ปิตานุพงศ์ ภาควิชาจิตเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ (Department of Psychiatry, Faculty of Medicine, Prince of Songkla University)
  • ชลทิชา เรืองวิริยะนันท์ ภาควิชาจิตเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ (Department of Psychiatry, Faculty of Medicine, Prince of Songkla University)

Keywords:

ผู้ดูแล, โรคจิตเภท, เป็นภาระ, ปัจจัย

Abstract

วัตถุประสงค์ศึกษาความรู้สึกเป็นภาระของผู้ดูแลและปัจจัยที่เกี่ยวข้องต่อความรู้สึกเป็นภาระในการดูแลผู้ป่วยโรคจิตเภท

วิธีการเป็นการศึกษาภาคตัดขวาง ในผู้ดูแลผู้ป่วยโรคจิตเภทโรงพยาบาลสงขลานครินทร์ ช่วงเดือนธันวาคม พ.ศ.2560 ถึงมิถุนายน พ.ศ.2561 ใช้แบบสอบถามแบบตอบเอง คือ แบบสำรวจข้อมูลทั่วไป แบบวัดภาระการดูแล Zarit Burden Interview ฉบับภาษาไทย วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา และวิเคราะห์ปัจจัยที่สัมพันธ์กับความรู้สึกเป็นภาระในการดูแลผู้ป่วยโรคจิตเภทของผู้ดูแลโดยวิธี logistic regression ด้วยสถิติ Chi-square นำเสนอโดย Odds ratio

ผลผู้ดูแลผู้ป่วยโรคจิตเภทจำนวน 82 ราย อายุเฉลี่ย 54.8 ปี ส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง (ร้อยละ 65.9) เกี่ยวข้องกับผู้ป่วยคือ เป็นบิดาหรือมารดา (ร้อยละ 50) มีระยะเวลาดูแลผู้ป่วยเฉลี่ย 11.6 ปี ผู้ป่วยโรคจิตเภทจำนวน 82 ราย อายุเฉลี่ย 42.5 ปี ส่วนใหญ่เป็นเพศชาย (ร้อยละ 52.4) มีระยะเวลาป่วยเป็นโรคจิตเภทเฉลี่ย 13.7 ปี และร้อยละ 14.6 มีประวัติอาการโรคจิตเภทกำเริบใน 1 ปีที่ผ่านมา ในด้านความรู้สึกเป็นภาระของผู้ดูแลผู้ป่วยจิตเภทพบว่า ผู้ดูแลส่วนใหญ่ไม่มีความรู้สึกเป็นภาระ (ร้อยละ 73.2) ส่วนผู้ดูแลที่มีความรู้สึกเป็นภาระในการดูแลผู้ป่วยนั้น รู้สึกเป็นภาระในระดับน้อย และปานกลาง (ร้อยละ 22 และ 4.8 ตามลำดับ) และไม่มีผู้ดูแลผู้ป่วยคนใดรู้สึกเป็นภาระในระดับมาก ส่วนปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความรู้สึกเป็นภาระของผู้ดูแลผู้ป่วยจิตเภทคือ ความทุกข์ใจในการดูแล อาการกำเริบของผู้ป่วย และโรคประจำตัวทางกายของผู้ดูแล

สรุปผู้ดูแลผู้ป่วยโรคจิตเภทส่วนใหญ่ไม่มีความรู้สึกเป็นภาระในการดูแลผู้ป่วยโรคจิตเภท

Downloads

Download data is not yet available.

References

1. Roick C, Heider D, Bebbington P, Angermeyer M, Azorin J, Brugha T, et al. Burden on caregivers of people with schizophrenia: comparison between Germany and Britain. Br J Psychiatry. 2007;190:333-8.

2. Corrigan PW. Correlates of caregiver burden among family members of patients with schizophrenia in Lagos, Nigeria. Schizophr Res Treatment. 2013; Article ID 353809. Doi.org/10.1155/2013/353809.

3. Yazici E, Karabulat U, Yildiz M, Tekes SB, Inan E, Cakir U, et al. Burden on caregivers of patients with schizophrenia and related factors. Noro Psikiyatr Ars. 2016;53:96-101.

4. Shamsaei F, Cheraghi F, Bashirian S. Burden on family caregivers caring for patients with ‎schizophrenia. Iran J Psychiatry. 2015;10:239-45.

5. Gulseren L, Cam B, Karakoc B, Yigit T, Danacı AE, Cubukcuoglu Z, et al. The perceived burden of care and its correlates in schizophrenia. Turk Psikiyatri Derg. 2010;21:203-12. Turkish.

6. Talwar P, Matheiken ST. Caregivers in schizophrenia:a cross cultural perspective. Indian J Psychol Med. 2010;32:29-33.

7. สิรินรัตน์ แสงศิริรักษ์. ภาระการดูแลผู้ป่วยจิตเภทและปัจจัยที่เกี่ยวข้อง [Burden among caregivers of schizophrenia patient]. วารสารการแพทย์โรงพยาบาลศรีสะเกษ สุรินทร์ บุรีรัมย์. 2559;31:139-48. Thai.

8. Geriani D, Savithry K, Shivakumar S, Kanchan T. Burden of care on caregivers of schizophrenia patients: a correlation to personality and coping. J Clin Diagn Res. 2015;9(3):VC01-VC04. Doi: 10.7860/JCDR/2015/11342.5654.

9. Koujalgi SR, Nayak RB. Factors associated with family burden in schizophrenia. Indian Journal of Health Sciences Biomedical Research KLEU. 2016;9:273-8.

10. Ponangi CD, Thatisetti V PK, Dronanmraju PB. Caregiver burden in patients with schizophrenia. Andhra Pradesh Journal of Psychological Medicine. 2014;15:117-21.

11. Lasebikan VO, Ayinde OO. Family burden in caregivers of schizophrenia patients: prevalence and sociodemographic correlates. Indian J Psychol Med. 2013;35:60-6.

12. ภัทรอำไพ พิพัฒนานนท์, ทัศนา บุญทอง, สมจิต หนุเจริญกุล, ดรุณี รุจกรกานต์, ธวัชชัย วรพงศธร, ยาใจ สิทธิมงคล. รูปแบบการทำนายภาระของผู้ดูแล: การทดสอบเชิงประจักษ์ในผู้ดูแลผู้ป่วยจิตเภท [Caregiver burden predictive model : an empirical test among caregivers for the schizophrenic Alternative]. วารสารวิจัยทางการพยาบาล. 2545;6:24-40. Thai.

13. Yusuf As, Nuhu FT, Akinbiyi A. Caregiver burden among relatives of patients with schizophrenia in Katsina, Nigeria. S Afr J Psychiatr. 2009;15:43-7.

14. Schene AH, van Wijngaarden B, Koeter MW. Family caregiving in schizophrenia: domains and distress. Schizophr Bull. 1998;24:609-18.

15. Awad AG, Voruganti LN. The burden of schizophrenia on caregivers: a review. Pharmacoeconomics. 2008;26:149-62.
16. Demirbas H, Ozel Kizil ET. Burnout and related factors in caregivers of outpatients with schizophrenia. Heighpubs Depress Anxiety. 2017;1:1-11.

17. Vasudeva S, Sekhar CK, Rao PG. Caregivers burden of patients with schizophrenia and bipolar disorder: a sectional study. Indian J Psychol Med. 2013;35:352-7.

18. นันทวัช สิทธรักษ์, สุพร อภินันทเวช , บรรณาธิการ. เอกสารประกอบการเรียนการสอนวิชาจิตเวชศาสตร์ สำหรับนักศึกษาแพทย์ปีที่ 5 ภาควิชาจิตเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล [Psychiatry for 5th year student Siriraj hospital]. [อินเตอร์เนต]. [สืบค้นเมื่อวันที่ 26 ก.ค. 2560]. จาก: https://www.si.mahidol.ac.th/th/department/psychiatrics/admin/download_files/1_4_1.pdf Thai.

19. อรวรรณ ศิลปกิจ, ชัชวาลย์ ศิลปกิจ, รสสุคนธ์ ชมชื่น. คุณสมบัติทางจิตวิทยาของแบบประเมินภาระการดูแล Zarit ในผู้ป่วยจิตเวช [Psychometric study of the Thai version of Zarit Burden Interview in psychiatric caregiver]. วารสารสุขภาพจิตแห่งประเทศไทย. 2558;23:12-24. Thai.

20. ชนัญชิดาดุษฎี ทูลศิริ, รัชนี สรรเสริญ, วรรณรัตน์ ลาวัง. การพัฒนาแบบวัดภาระในการดูแลของผู้ดูแลผู้ป่วยเรื้อรัง [Development of the burden interview for caregivers of patients with chronic illness]. การพยาบาลและการศึกษา. 2554;4:62-75. Thai.

21. ฐิรวัฒน์ อัครสุต, จารุรินทร์ ปิตานุพงศ์. การรับรู้ตราบาปของผู้ป่วยโรคจิตเภทและผู้ดูแลในโรงพยาบาลสงขลานครินทร์ [Perceived stigma in patients with schizophrenia and caregivers in Songklanagarind Hospital: cross-sectional study]. สงขลานครินทร์เวชสาร. 2560;35:37-45. Thai.

Downloads

Published

2019-07-19

Issue

Section

นิพนธ์ต้นฉบับ