อุบัติการณ์และปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดภาวะโพแทสเซียมต่ำ ของผู้ป่วยล้างไตช่องท้องโรงพยาบาลหัวหิน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์

บทคัดย่อ

บทนำ: ภาวะโพแทสเซียมต่ำ (Hypokalemia) เป็นความผิดปกติทางอิเล็กโทรไลต์ที่พบบ่อยในผู้ป่วยที่ได้รับการล้างไตทางช่องท้องชนิดต่อเนื่อง (Continuous Ambulatory Peritoneal Dialysis, CAPD) และสัมพันธ์กับภาวะแทรกซ้อนทางคลินิกหลายประการ อย่างไรก็ตาม ข้อมูลในผู้ป่วยชาวไทยยังมีจำกัด

วัตถุประสงค์: เพื่อหาความชุกและปัจจัยที่สัมพันธ์กับภาวะโพแทสเซียมต่ำในผู้ป่วยล้างไตช่องท้อง โรงพยาบาล หัวหิน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์

วิธีการศึกษา: การศึกษาเชิงวิเคราะห์ย้อนหลังในผู้ป่วยไตวายเรื้อรังระยะสุดท้าย จำนวน 124 ราย ที่ได้รับการ ล้างไตทางช่องท้อง ระหว่างปี พ.ศ. 2562-2567 วิเคราะห์ข้อมูลประชากร โรคร่วม คำสั่งล้างไต ผลตรวจทางห้องปฏิบัติการ ยาที่ได้รับ และภาวะแทรกซ้อน กำหนดภาวะโพแทสเซียมต่ำเป็นค่าโพแทสเซียมน้อยกว่า 3.5 mEq/L วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติ Chi-square test, Independent t-test และ Multiple logistic regression

ผลการศึกษา: พบภาวะโพแทสเซียมต่ำร้อยละ 36.3 โดยส่วนใหญ่เป็นระดับเล็กน้อยถึงปานกลาง ปัจจัยที่สัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญต่อการเกิดภาวะโพแทสเซียมต่ำ ได้แก่ โรคเบาหวาน (p = 0.004) ภาวะอัลบูมินต่ำ (p = 0.001) ภาวะแมกนีเซียมต่ำ (p = 0.030) และภาวะไบคาร์บอเนตต่ำ (p = 0.010) ภาวะโพแทสเซียมต่ำสัมพันธ์กับทุพโภชนาการ (p < 0.001) การทำงานผิดปกติของสายสวน (p = 0.007) เยื่อบุช่องท้องอักเสบ (p = 0.012) และ   การนอนโรงพยาบาล (p = 0.005) โดยมีแนวโน้มเสียชีวิตสูงกว่าแม้ไม่ถึงนัยสำคัญ

สรุป: ภาวะโพแทสเซียมต่ำพบได้บ่อยและสัมพันธ์กับผลลัพธ์ไม่พึงประสงค์ในผู้ป่วย การเสริมโพแทสเซียมสามารถป้องกันภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นแก่ผู้ป่วยล้างไตช่องท้องได้