ความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันในผู้ป่วยสูงอายุที่กระดูกสะโพกหัก และรักษาด้วยการดึงกระดูกที่บ้าน: การศึกษาย้อนหลัง

ผู้แต่ง

  • วรวรรณ ขันธโภคัย คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยชินวัตร
  • สุชาณันท์ ธัญญกุลสัจจา คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยชินวัตร
  • สุมณีย์ เดชเสงี่ยมศักดิ์ คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยชินวัตร
  • จันทิมา ช่วงโชติ โรงพยาบาลอำนาจเจริญ

คำสำคัญ:

ผู้สูงอายุ, กระดูกสะโพกหัก, ดึงถ่วงน้ำหนัก, ที่บ้าน

บทคัดย่อ

บทนำ: กระดูกสะโพกหักถือเป็นปัญหาที่ซับซ้อน ซึ่งต้องใช้แนวทางสหสาขาวิชาชีพร่วมกับความร่วมมืออย่าง ใกล้ชิดจากทุกสาขาวิชาชีพ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการรักษาผู้สูงอายุกระดูกสะโพกหักที่ต้องใช้การดึงถ่วงน้ำหนักผ่านผิวหนัง เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้น และส่งเสริมคุณภาพการดูแลที่จะทำให้เกิดผลลัพธ์ที่ดีที่สุด

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันของผู้สูงอายุกระดูกสะโพกหักที่ดึงถ่วงน้ำหนักที่บ้านในแต่ละช่วงเวลา

วิธีการศึกษา: การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงพรรณนาแบบเก็บข้อมูลย้อนหลัง กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้สูงอายุที่ภาวะกระดูกสะโพกหักที่มีข้อจำกัดในการผ่าตัดข้อสะโพก และได้รับการรักษาด้วยการดึงถ่วงน้ำหนักผ่านผิวหนัง ระหว่างปี พ.ศ. 2564-2566 จำนวน 56 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย 1) แบบบันทึกข้อมูลส่วนบุคคล 2) แบบประเมินความสามารถในการทำกิจวัตรประจําวัน ดัชนีบาร์เธลเอดีเอล ในวันจําหน่ายจากโรงพยาบาล (T1) หลังจําหน่าย 1 เดือน (T2) และหลังจําหน่าย 3 เดือน (T3) 3) แบบบันทึกภาวะแทรกซ้อน และ 4) แบบบันทึกข้อมูลการเสียชีวิตและสาเหตุการเสียชีวิต วิเคราะห์ข้อมูล โดยใช้สถิติพรรณนา และเปรียบเทียบข้อมูลด้วยค่าความแปรปรวนทางเดียว

ผลการศึกษา: คะแนนเฉลี่ยความสามารถในการทำกิจวัตรประจําวันช่วง T1 T2 และ T3 เท่ากับ 7.90 (SD=2.69) 11.30 (SD=3.12) และ13.27 (SD=3.16) ตามลำดับ และคะแนนความสามารถในการทำกิจวัตรประจําวันเฉลี่ยช่วง T2 และ T3 สูงกว่า T1 อย่างมีนัยสําคัญทางสถิติ (F=59.989; p= .000) มีภาวะแทรกซ้อน คือ แผลกดทับ (ร้อยละ 5.36) มีอัตราการเสียชีวิตภายใน 30 วัน หลังกระดูกสะโพกหัก (ร้อยละ 1.79) และภายใน 1 ปี (ร้อยละ 8.93)

สรุป: การดูแลผู้สูงอายุกระดูกสะโพกหักที่ดึงถ่วงน้ำหนักที่บ้านให้มีประสิทธิภาพต้องอาศัยความร่วมมือจากทีม สหสาขาวิชาชีพ โดยเน้นที่การสื่อสารและการประสานงานทั้งในโรงพยาบาลและชุมชน เพื่อแก้ปัญหาที่ซับซ้อนของผู้ป่วยแต่ละราย และปรับปรุงกระบวนการทำงานแบบสหวิชาชีพเพื่อเพิ่มคุณภาพการดูแลผู้ป่วยให้ประสิทธิผล

เอกสารอ้างอิง

Tosun B, Aslan O, Tunay S. Preoperative position splint versus skin traction in patients with hip fracture: An experimental study. Int J Orthop Trauma Nurs. 2018;28:8-15.

GBD 2019 Fracture Collaborators. Global, regional, and national burden of bone fractures in 204 countries and territories, 1990-2019: a systematic analysis from the Global Burden of Disease Study 2019. Lancet Healthy Longev. 2021;2(9):e580-92.

กองยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. สถิติสาธารณสุข พ.ศ. 2566. [อินเตอร์เนต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 9 มิถุนายน 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://spd.moph.go.th/public-health-statistics/

องอาจ พฤทธิภาส. 5 ประเด็นสำคัญในการรักษากระดูกสะโพกหักในผู้สูงอายุ. [อินเตอร์เนต]. 2564 [เข้าถึงเมื่อ 9 มิถุนายน 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://toa.or.th/knowledge/5-ประเด็นสำคัญในการรักษากระดูกสะโพกหักในผู้สูงอายุ

Saletti-Cuesta L, Tutton E, Langstaff D, Willett K. Understanding patient and relative/carer experience of hip fracture in acute care: A qualitative study protocol. Int J Orthop Trauma Nurs. 2017;25:36-41.

Guy P, Sobolev B, Sheehan KJ, Kuramoto L, Lefaivre KA. The burden of second hip fractures: provincial surgical hospitalizations over 15 years. Can J Surg. 2017;60(2):101-7.

Veronese N, Kolk H, Maggi S. Epidemiology of Fragility Fractures and Social Impact. In: Falaschi, P., Marsh, D. (eds) Orthogeriatrics. Practical Issues in Geriatrics. Springer, Cham; 2021.

Tai TW, Lin YH, Chang CJ, Wu CH. The economic burden of hip fractures in Asia. Osteoporos Sarcopenia. 2021;7(2):45-6.

Moja L, Piatti A, Pecoraro V, Ricci C, Virgili G, Salanti G, et al. Timing matters in hip fracture surgery: patients operated within 48 hours have better outcomes. A meta-analysis and meta-regression of over 190,000 patients. PLoS One. 2012;7(10):e46175.

Seong YJ, Shin WC, Moon NH, Suh KT. Timing of Hip-fracture Surgery in Elderly Patients: Literature Review and Recommendations. Hip Pelvis. 2020;32(1):11-6.

พงษ์ศักดิ์ พานิชพงษ์พันธุ์. การเปรียบเทียบภาวะแทรกซ้อนและผลลัพธ์การรักษาของการดึงถ่วงน้ำหนักผ่านผิวหนังระหว่าง 7 วัน และ 14 วัน ในผู้ป่วยสูงอายุข้อสะโพกหักที่รักษาด้วยการไม่ผ่าตัดในโรงพยาบาล มะการักษ์ จังหวัดกาญจนบุรี. วารสารแพทย์เขต 4-5. 2566;42(1):137-51.

Bahrami MF, Ganji SME. (2021). Surgical and nonsurgical treatments for proximal femur fractures: A narrative review. J Med Sci. 2021;41(2):53-7.

Kobayashi Y, Lefor AK, Hotta K, Morimoto T, Sonohata M, Mawatari M. (2020). Pain relief after more than 24 hours of preoperative skin traction in patients with intertrochanteric fractures: A retrospective comparative cohort study. Int J Orthop Trauma Nurs. 2020;37:100754.

Biz C, Fantoni I, Crepaldi N, Zonta F, Buffon L, Corradin M. et al. Clinical practice and nursing management of pre-operative skin or skeletal traction for hip fractures in elderly patients: a cross-sectional three-institution study. Int J Orthop Trauma Nurs. 2019;32:32-40.

Duperouzel W, Gray B, Santy-Tomlinson J. The principles of traction and the application of lower limb skin traction. Int J Orthop Trauma Nurs. 2018;29:54-7.

Gosch M, Hoffmann-Weltin Y, Roth T, Blauth M, Nicholas JA, Kammerlander C. Orthogeriatric co-management improves the outcome of long-term care residents with fragility fractures. Arch Orthop Trauma Surg. 2016;136(10):1403-09.

WHO Guideline on Self-Care Interventions for Health and Well-Being. [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2022. [cited 2024 Aug 20]. Available from: https://iris.who.int/ bitstream/handle/10665/357828/9789240052192-eng.pdf

Bai F, Leng M, Zhang Y, Guo J, Wang Z. Effectiveness of intensive versus regular or no exercise in older adults after hip fracture surgery: A systematic review and meta-analysis. Braz J Phys Ther. 2023;27(1):100482.

Tan ST, Tan WP, Jaipaul J, Chan SP, Sathappan SS. Clinical outcomes and hospital length of stay in 2,756 elderly patients with hip fractures: a comparison of surgical and non-surgical management. Singapore Med J. 2017;58(5):253-7.

Pol M, Peek S, van Nes F, van Hartingsveldt M, Buurman B, Kröse B. Everyday life after a hip fracture: what community-living older adults perceive as most beneficial for their recovery. Age Ageing. 2019;48(3):440-7.

Costa ML, Greenwood C, Nixon J. Preventing pressure sores after hip fracture. Bone Joint J. 2025;107-B(2):135-38.

Chiari P, Forni C, Guberti M, Gazineo D, Ronzoni S, D’Alessandro F. Predictive factors for pressure ulcers in an older adult population hospitalized for hip fractures: A prognostic cohort study. PLoS One. 2017;12(1):e0169909.

Kheiri S, Akbari Aghdam H, Motififard M, Gharib Gashteh Shahi N, Saleki Mehrjardi M, Rezaei T. The effect of skin traction on pain relief in patients with isolated intertrochanteric fractures, a randomized clinical trial. BMC Musculoskelet Disord. 2023;24(1):25.

ณีรนุช วงค์เจริญ, ทัศนมินทร์ รัชตาธนรัชต์. ผลการพัฒนารูปแบบการมีส่วนร่วมของชุมชนในการดูแลผู้ป่วยกระดูกต้นขาหักที่ได้รับการดึงถ่วงน้ำหนักต่อเนื่องที่บ้าน. วารสารวิชาการสาธารณสุข. 2564;30(3):500-8.

Kim SJ, Park HS, Lee DW. Outcome of nonoperative treatment for hip fractures in elderly patients: A systematic review of recent literature. J Orthop Surg (Hong Kong). 2020;28(2): 2309499020936848.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-08-26

รูปแบบการอ้างอิง

ขันธโภคัย ว. ., ธัญญกุลสัจจา ส. ., เดชเสงี่ยมศักดิ์ ส., & ช่วงโชติ จ. . (2025). ความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันในผู้ป่วยสูงอายุที่กระดูกสะโพกหัก และรักษาด้วยการดึงกระดูกที่บ้าน: การศึกษาย้อนหลัง. หัวหินเวชสาร, 5(2), 69–80. สืบค้น จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/hhsk/article/view/278282

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ