การพัฒนาแนวทางการป้องกันการเกิดภาวะ hypotension หลังบริจาคโลหิต

ผู้แต่ง

  • ประกายพรรณ จินดา กลุ่มการพยาบาล โรงพยาบาลหัวหิน
  • รุ่งอรุณ มงคลศิริโรจน์ หน่วยงานไตเทียม โรงพยาบาลหัวหิน
  • หทัยรัตน์ บุษยพรรณพงศ์ ฝ่ายวิจัยและบริการวิชาการ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีชัยนาท
  • สายทอง วงศ์คำ โรงพยาบาลหัวหิน
  • ผกาวรรณ จันทร์เพิ่ม สถาบันพระบรมราชชนก กระทรวงสาธารณสุข

คำสำคัญ:

การป้องกัน, การเป็นลม, หลังบริจาคโลหิต

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่อง การพัฒนาแนวทางการป้องกันการเกิดภาวะ hypotension หลังบริจาคโลหิต มีวัตถุประสงค์ เพื่อพัฒนาแนวทางการป้องกันการเกิดภาวะ hypotension หลังบริจาคโลหิต และศึกษาผลจากการใช้แนวทางที่ พัฒนาขึ้น โดยการวิจัยและพัฒนา (Research and Development) โดยการเก็บข้อมูลเชิงคุณภาพ ขั้นตอนการวิจัย ประกอบด้วย 1) พัฒนาแนวทางการป้องกันการเกิดภาวะ hypotension ภายหลังบริจาคโลหิต 2) ประเมินผลแนวทางการป้องกันการเกิดภาวะ hypotension ภายหลังบริจาคโลหิตที่พัฒนาขึ้น มีกลุ่มที่ศึกษาในการวิจัยคือ ผู้รับบริการและกลุ่มผู้ให้บริการงานรับบริจาคโลหิตในหน่วยสนับสนุนทั้งภาครัฐและเอกชน จำนวน 28 กลุ่ม จำนวน 114 ราย การเก็บรวบรวมข้อมูลใช้การสนทนากลุ่มย่อย การสังเกต การใช้เครื่องมือทางการแพทย์ในการวัดความดันโลหิตก่อนและหลังการแก้ไขภาวะ hypotension หลังบริจาคโลหิต สถิติที่ใช้ คือ ร้อยละ การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1. แนวทางการป้องกันการเกิดภาวะ hypotension ภายหลังบริจาคโลหิต คือการให้ผู้บริจาคโลหิตดื่มน้ำ 2 – 3 แก้ว ก่อนบริจาคโลหิต และให้เจาะเลือดหลังจากรับประทานอาหารแล้ว 30 นาทีเป็นอย่างน้อย 2. ผลการใช้แนวทางการป้องกันการเกิดภาวะ hypotension ภายหลังบริจาคโลหิต พบว่า จากจำนวนหน่วยบริจาคโลหิตเคลื่อนที่จำนวน 28 หน่วย มีผู้บริจาคโลหิตที่บริจาคโลหิตซ้ำทุก 3 เดือน จำนวน 114 ราย หลังจากนำแนวทางการป้องกันการเกิดภาวะ hypotension มาใช้แล้ว ไม่พบว่ามีผู้บริจาคโลหิตที่มีภาวะ hypotension ภายหลังบริจาคโลหิต และได้โลหิตที่มีคุณภาพ คือ เต็มถุงในเวลาที่เหมาะสม 4 – 15 นาที สามารถนำไปแยก blood component ได้ดีมีประสิทธิภาพ ข้อเสนอแนะ ควรมีการนำแนวทางการป้องกันการเกิดภาวะ hypotension ไปใช้ในการรับบริจาคโลหิต โดย ให้ระวังในรายที่มีโลหิตไหลเร็วเต็มถุงภายในเวลาน้อยกว่า 4 นาที จะเป็นลมได้ควรให้นอนพักนานกว่าปกติ

เอกสารอ้างอิง

จิรนันท์ เม้าส์นาวัลย์ “ความสาคัญของโลหิต” : https://www.gotoknow.org/posts/477122 สืบค้นเมื่อ 26 มีค.2560

ประกายพรรณ จินดา, รุ่งอรุณ มงคลศิริโรจน์, สายทอง วงศ์คา, หทัยรัตน์ บุษยพรรณพงศ์ และ ผกาวรรณ จันทร์เพิ่ม. เทคนิคการเจาะเลือดเพื่อรับบริจาคโลหิตแบบหัวหินโมเดล.วารสารหัวหินสุขใจไกลกังวล ปีที่ 1 ฉบับที่ 1:มค.-มิย.2559; 13-28.

กฤตศธร องค์ติลานนท์. เอกสารประกอบการสอนเรื่อง “การรับบริจาคโลหิต” 2554.

“Hyponatremia”http://cai.md.chula.ac.th/lesson/lesson 4501/content/story 08.html สืบค้นเมื่อ 22 มค.2556

สมเกียรติ วัฒนศิริชัยกุล และ ดวงฤดี วัฒนศิริชัยกุล (Molecular/Cellular and Clinical basic) บริษัท เมดิคอล ครีเอทีฟ จากัด กรุงเทพฯ, 2545.

นพ.พงษ์เทพ ธีรวิทย์ และแสงระวี พลพูลเมือง และ พ.อ.หญิง วราภรณ์ นาครัตน์ (2556) “ภาวะช็อค” http://med.mahidol.ac.th สืบค้นเมื่อ 10 มค. 2556

ดร.แอนด์ อีเดอร์ และคณะ “บริจาคโลหิตอย่างไรไม่หน้ามืด ไม่เป็นลม” http://www.okanation.net/blog/print.php?id=260351 สืบค้นเมื่อ 10 ตค.2554

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2019-02-28

รูปแบบการอ้างอิง

จินดา ป., มงคลศิริโรจน์ ร., บุษยพรรณพงศ์ ห., วงศ์คำ ส., & จันทร์เพิ่ม ผ. (2019). การพัฒนาแนวทางการป้องกันการเกิดภาวะ hypotension หลังบริจาคโลหิต. หัวหินเวชสาร, 1(2), 34–39. สืบค้น จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/hhsk/article/view/175065

ฉบับ

ประเภทบทความ

รายงานผู้ป่วย