ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์ของประชาชนวัยทํางาน จังหวัดตาก
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ความเป็นมา: การส่งเสริมสุขภาพให้ประชาชนมีความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์เป็นวิธีที่มีความยั่งยืน สามารถป้องกันการเกิดโรคไม่ติดต่อเรื้อรังของประชาชน
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาพฤติกรรมสุขภาพและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์ของประชาชนวัยทำงาน จังหวัดตาก
วิธีการศึกษา: การศึกษาแบบภาคตัดขวางครั้งนี้มีกลุ่มตัวอย่างเป็นประชาชนวัยทำงานที่มีอายุ 15-59 ปี ในพื้นที่จังหวัดตาก จำนวน 1,031 คน ได้จากการสุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอน เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยแบบสอบถาม ระหว่างมกราคมถึงมีนาคม พ.ศ. 2567 และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและการวิเคราะห์ถดถอยโลจิสติกแบบพหุ
ผลการศึกษา: ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์ของประชาชนวัยทำงาน จังหวัดตาก ได้แก่ ดัชนีมวลกาย รอบเอว การสูบบุหรี่ การมีเพศสัมพันธ์ และความรอบรู้ด้านสุขภาพ ทั้งนี้ ตัวแปรดังกล่าวสามารถร่วมกันพยากรณ์พฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์ของประชาชนวัยทำงานได้ ร้อยละ 16.0 (Nagelkerke R2 = 0.160) และมีความสามารถในการพยากรณ์ได้ถูกต้อง ร้อยละ 70.1 (Percentage correct = 70.1%)
สรุปและข้อเสนอแนะ: ประชาชนวัยทำงานมีความรอบรู้ด้านสุขภาพอยู่ในระดับปานกลาง จำนวน 440 คน (ร้อยละ 42.7) และพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์ จำนวน 342 คน (ร้อยละ 33.2) ส่วนตัวแปรดัชนีมวลกาย รอบเอว การสูบบุหรี่ การมีเพศสัมพันธ์ และความรอบรู้ด้านสุขภาพ มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์ของประชาชนวัยทำงาน ดังนั้น หน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรนำผลการศึกษาไปใช้ในการพัฒนาโปรแกรมส่งเสริมสุขภาพสำหรับประชาชนวัยทำงาน โดยมุ่งเน้นการควบคุมน้ำหนัก การลดรอบเอว การลดการสูบบุหรี่ และการเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพ เพื่อส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Division of Noncommunicable Diseases, Department of Disease Control, Ministry of Public Health. Thailand national action plan for the prevention and control of noncommunicable diseases 2023–2027. Nonthaburi: Ministry of Public Health; 2023. (in Thai)
Mongkolsil W. Performance promotes desirable health behaviors in the working-age population in Health Area 7. J Environ Community Health. 2023;9(1):427–33. (in Thai)
Boonma P, Tuenthosarn K, Pukam P. The effectiveness of desirable health behavior modification program of working-age people receiving services in medical check-up clinic in Khon Kaen Province. J Khon Kaen Prov Health Off. 2025;7(1):e273367. (in Thai)
Watcharasunthornkit K, Insuk M, Utsom L. Report on health behavior, health literacy, and environmental factors affecting the health of the working-age population in Health Region 2. 2024 [Internet]. [cited 2024 Feb 10]. Available from: https://hpc2.anamai.moph.go.th/th/dm-km-2567/227529. (in Thai)
Tak Provincial Public Health Office. Annual report for fiscal year 2023. Tak: Tak Provincial Public Health Office; 2023. (in Thai)
Boonthong W, Polyaiem P. Factors associated with desirable health behaviors among working-age people aged 15–59 years in Health Region 6. Chonburi: Regional Health Promotion Center 6 Chonburi; 2021. (in Thai)
Sukjarung S, Yacharat R, Bersa N. Effectiveness of process development to promote desired health behaviors for good health of working-age groups in the workplaces of Health Region 12. J Res Nurs Midwifery Health Sci. 2024;44(3):24–38. (in Thai)
Waritthikorn E. Health literacy and desirable health behaviors of spa personnel in Phuket. Strong Health J. 2025;1(1):5–16. (in Thai)
The Bureau of Registration Administration. Official statistics registration systems. 2023 [Internet]. [cited 2024 Jan 2]. Available from: https://stat.bora.dopa.go.th/stat/statnew/statMONTH/statmonth/#/displayData. (in Thai)
Daniel WW, Cross CL. Biostatistics: a foundation for analysis in the health sciences. 10th ed. New Jersey: John Wiley & Sons; 2013.
Department of Health. Manual for data collection on health behavior surveillance, health literacy, and environmental factors affecting the health of the working-age population. Nonthaburi: Ministry of Public Health; 2023. (in Thai)
Rovinelli RJ, Hambleton RK. On the use of content specialists in the assessment of criterion-referenced test item validity. Tijdschrift voor Onderwijsresearch. 1977;2(2):49-60.
Cronbach LJ. Essentials of psychology and education. New York: McGraw-Hill; 1984.
Best JW. Research in education. 3rd ed. Englewood Cliffs (NJ): Prentice Hall; 1977.
Green LW, Kreuter MW. Health promotion planning: an educational and environmental approach. 3rd ed. Palo Alto (CA): Mayfield; 1991.
Yimnarin N. Factors affecting the health promoting behaviors of village health volunteers in Thung Saliam District, Sukhothai Province. North Reg Prim Health Care J. 2022;32(3):9–23. (in Thai)
Zhang D, Li G, Shi L, Martin E, Chen Z, Li J, et al. Association between racial discrimination and delayed or forgone care amid the COVID-19 pandemic. Prev Med. 2022;162:107153.
Benjakul S, Nakju S, Thitavisiddho Wongsai W, Junjula T. Using an ecological model of health behaviour to identify factors associated with smoking behaviour among Buddhist novices in Thailand: a cross-sectional digital survey. BMJ Open. 2024;14(4):e082734.
Leekuan P, Kane R, Sukwong P. Narratives on sex and contraception from pregnant adolescent women in a northern province in Thailand: a phenomenological study. Inquiry. 2021;58:469580211056219.
Thepthien BO, Celyn. Risky sexual behavior and associated factors among sexually-experienced adolescents in Bangkok, Thailand: findings from a school web-based survey. Reprod Health. 2022;19(1):127.
Nutbeam D. Health literacy as a public health goal: a challenge for contemporary health education and communication strategies into the 21st century. Health Promot Int. 2000;15(3):259–67.
Floyd DL, Prentice-Dunn S, Rogers RW. A meta-analysis of research on protection motivation theory. J Appl Soc Psychol. 2000;30(2):407–29.
Chantaranamchoo N, Pateepairor A, Wongsa-ard N, Laophungsak P, Perrodin DD. Health literacy and health behaviors of university staff in Thailand: a causal mediation analysis. J Behav Sci. 2025;20(1):47–60.
Hennessy S, Bilker WB, Berlin JA, Strom BL. Factors influencing the optimal control-to-case ratio in matched case-control studies. Am J Epidemiol. 1999;149(2):195-7.
