การพัฒนาและการตรวจสอบความถูกต้องของวิธีวิเคราะห์ปริมาณ ออกซีเรสเวอราทรอลในแก่นมะหาดด้วยวิธีโครมาโทกราฟีของเหลวประสิทธิภาพสูงพิเศษ
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทนำและวัตถุประสงค์: ออกซีเรสเวอราทรอล (oxyresveratrol) เป็นสารออกฤทธิ์ชนิดหนึ่งที่พบในแก่นมะหาด (Artocarpus lakoocha Roxb. heartwood) มีฤทธิ์ทางชีวภาพหลากหลาย เช่น ต้านออกซิเดชัน ต้านอักเสบ และบรรเทาอาการปวด ปัจจุบันแก่นมะหาดถูกนำมาใช้เป็นองค์ประกอบทางยาและผลิตภัณฑ์สุขภาพที่หลากหลาย อย่างไรก็ตามยังไม่มีวิธีการควบคุมคุณภาพสารที่พบในแก่นมะหาด ผู้วิจัยจึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการพัฒนาวิธีวิเคราะห์ปริมาณออกซีเรสเวอราทรอลในแก่นมะหาดด้วยวิธี Ultra High Performance Liquid Chromatography (UHPLC)
วิธีการศึกษา: สกัดตัวอย่างแก่นมะหาดในเมทานอล ด้วยวิธีรีฟลักซ์ กรองและนำสารสกัดมาระเหยแห้ง จากนั้นละลายกลับและปรับปริมาตรด้วยเมทานอล แล้วนำมาวิเคราะห์ด้วยเครื่อง UHPLC
ผลการศึกษา: ผลการทดสอบความใช้ได้ของวิธีวิเคราะห์ดังกล่าว พบว่ากราฟมาตรฐานของออกซีเรสเวอราทรอล มีลักษณะเป็นเส้นตรงในช่วงความเข้มข้น 14.33-229.32 ไมโครกรัม/มิลลิลิตร โดยมีค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ เท่ากับ 0.999 ร้อยละของการคืนกลับของสารออกซีเรสเวอราทรอลอยู่ในช่วงร้อยละ 96.15-99.36
มีขีดจำกัดของการตรวจพบและขีดจำกัดของการวัดเชิงปริมาณ เท่ากับร้อยละ 0.274 และ 0.912 โดยน้ำหนักแห้งของแก่นมะหาด (ไมโครกรัม/ไมโครกรัม) ตามลำดับ ปริมาณออกซีเรสเวอราทรอลในแก่นมะหาดมีค่าเฉลี่ยอยู่ในช่วงร้อยละ 1.54-26.23 โดยน้ำหนักแห้งของแก่นมะหาด (ไมโครกรัม/ไมโครกรัม)
อภิปรายผล: การพัฒนาวิธีวิเคราะห์ปริมาณสารออกซีเรสเวอราทรอลในวัตถุดิบแก่นมะหาดด้วยเครื่อง UHPLC ที่พัฒนาขึ้นสกัดแก่นมะหาดด้วยตัวทำละลายเมทานอลโดยวิธีรีฟลักซ์ ผลการทดสอบความใช้ได้ของวิธีวิเคราะห์พบว่าทุกค่าอยู่ในเกณฑ์ยอมรับได้ วิธีการวิเคราะห์ที่พัฒนาขึ้นใช้เวลาในการวิเคราะห์น้อย วิธีการเตรียมวัฏภาคเคลื่อนที่ง่าย สะดวก และรวดเร็ว
ข้อสรุป: วิธีวิเคราะห์ที่พัฒนาขึ้นนี้มีความเหมาะสม สามารถนำไปใช้เป็นวิธีตรวจวิเคราะห์ปริมาณออกซีเรสเวอราทรอลในแก่นมะหาดและสามารถนำไปสู่การกำหนดเกณฑ์ปริมาณสารสำคัญในแก่นมะหาดต่อไป
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Boonyaprapat N, Chokchaicharoenporn O. Mahad. Medicinal Plants indigenous to Thailand. Bangkok: Prachachon; 1999. p. 724–25. (in Thai)
Likhitwitayawuid K. Oxyresveratrol: sources, productions, biological activities, pharmacokinetics, and delivery systems. Molecules. 2021;26(14): 4212.
Borah HJ, Singhal R, Hazarika S. Artocarpus lakoocha Roxb.: an untapped bioresource of resveratrol from north east India, its extractive separation and antioxidant activity. Industrial Crops and Products. 2017;95:75–82.
Hu X, Liang Y, Zhao B, Wang Y. Oxyresveratrol protects human lens epithelial cells against hydrogen peroxide–induced oxidative stress and apoptosis by activation of Akt/HO–1 pathway. J Pharmacol Sci. 2019;139(3):166–73.
Singhatong S. Antioxidant and toxicity activities of Artocarpus lakoocha Roxb. heartwood extract. J Med Plant Res. 2010;4(10):947–53.
Phoolcharoen W, Sooampon S, Sritularak B, Likhitvitayawuid K, Kuvatanasuchati J, Pavasant P. Anti–periodontal bacterial activity of oxyresveratrol. Thai J Pharm Sci. 2012;36:92–4.
Teanpaisan R, Senapong S, Puripattanavong J. In vitro antimicrobial and antibiofilm activity of Artocarpus Lakoocha (Moraceae) extract against some oral pathogens. Trop J Pharm Res. 2014;13(7):1149–55.
Senapong S, Puripattanavong J, Teanpaisan R. Anticandidal and antibiofilm activity of Artocarpus lakoocha extract. Songklanakarin J Sci Technol. 2014;36(4):451–7.
Wongon M, Limpeanchob N. Inhibitory effect of Artocarpus lakoocha Roxb. and oxyresveratrol on α–glucosidase and sugar digestion in Caco–2 cells. Heliyon. 2020;6(3):e03458.
Chuanasa T, Phromjai J, Lipipun V, Likhitwitayawuid K, Suzuki M, Pramyothin P, et al. Anti–herpes simplex virus (HSV–1) activity of oxyresveratrol derived from Thai medicinal plant: mechanism of action and therapeutic efficacy on cutaneous HSV–1 infection in mice. Antiviral Res. 2008;80(1):62–70.
Sasivimolphan P, Lipipun V, Likhitwitayawuid K, Takemoto M, Pramyothin P, Hattori M, Shiraki K. Inhibitory activity of oxyresveratrol on wild–type and drug–resistant varicella–zoster virus replication in vitro. Antiviral Res. 2009;84(1):95–7.
Lipipun V, Sasivimolphan P, Yoshida Y, Daikoku T, Sritularak B, Ritthidej G, Likhitwitayawuid K, Pramyothin P, Hattori M, Shiraki K. Topical cream–based oxyresveratrol in the treatment of cutaneous HSV–1 infection in mice. Antiviral Res. 2011;91(2):154–60.
Sasivimolphan P, Lipipun V, Ritthidej G, Chitphet K, Yoshida Y, Daikoku T, Sritularak B, Likhitwitayawuid K, Pramyothin P, Hattori M, Shiraki K. Microemulsion–based oxyresveratrol for topical treatment of herpes simplex virus (HSV) infection: physicochemical properties and efficacy in cutaneous HSV–1 infection in mice. AAPS PharmSciTech. 2012;13(4):1266–75.
Sritularak B, De–eknamkul W, Likhitwitayawuid K. Tyrosinase inhibitors from Artocarpus lakoocha. Thai J Pharm Sci. 1998;22(4):149–55.
Likhitwitayawuid K, Sornsute A, Sritularak B, Ploypradith P. Chemical transformations of oxyresveratrol (trans–2,4,3',5'–tetrahydroxystilbene) into a potent tyrosinase inhibitor and a strong cytotoxic agent. Bioorg Med Chem Lett. 2006;16(21):5650–3.
Sornsute A. Isolation and structure modification of oxyresveratrol from Artocarpus lakoocha
for tyrosinase inhibitory activity [Thesis]. Bangkok: Chulalongkorn University; 2006.
Ashraf MI, Shahzad M, Shabbir A. Oxyresveratrol ameliorates allergic airway inflammation via attenuation of IL–4, IL–5, and IL–13 expression levels. Cytokine. 2015;76(2):375–81.
Aziz RS, Siddiqua A, Shahzad M, Shabbir A, Naseem N. Oxyresveratrol ameliorates ethanol–induced gastric ulcer via downregulation of IL–6, TNF–alpha, NF–KB, and COX–2 levels, and upregulation of TFF–2 levels. Biomed Pharmacother. 2019;110:554–60.
Sunilkumar D, Drishya G, Chandrasekharan A, Shaji S. K, Bose C, Jossart J, Perry JP, Mishra N, Kumar GB, Nair BG. Oxyresveratrol drives caspase–independent apoptosis–like cell death in MDA–MB–231 breast cancer cells through the induction of ROS. Biochem Pharmacol. 2020;173:113724.
Povichit N, Phrutivorapongkul A, Suttajit M, Leelapornpisid P. Antiglycation and antioxidant activities of oxyresveratrol extracted from the heartwood of Artocarpus lakoocha Roxb. Maejo Int J Sci Technol. 2010;4:454–61.
Preyavichyapugdee M, Sangfuang M, Preyavichyapugdee N, Pootaeng–on Y, Sophon P. The in vitro effect of a crude extract from Artocarpus lakoocha Roxb. on Paramphistomum cervi. Silpakorn U Science &Tech J. 2017;11(1):36–46.
Prugsakij W. In vitro evaluation of anti–aging activity of Artocarpus lakoocha heartwood extract [Thesis]. Bangkok: Chulalongkorn University; 2006.
Palanuvej C, Issaravanich S, Tunsaringkarn T, Rungsiyothin A, Vipunngeun N, Ruangrungsi N, Likhitwitayawuid K. Pharmacognostic Study of Artocarpus lakoocha heartwood. J Health Res. 2018;21(4):257–62
Maneechai S, Likhitwitayawuid K, Sritularak B, Palanuvej C, Ruangrungsi N, Sirisa–Ard P. Quantitative analysis of oxyresveratrol content in Artocarpus lakoocha and 'Puag–Haad'. Med Princ Pract. 2009;18(3):223–7.
Rojsanga P, Sithisarn P. Validated TLC–densitometric method for determination of oxyresveratrol contents in ma–haad (Artocarpus lakoocha) heartwood extracts. Mahidol Univ J Pharm Sci. 2016;43(2):91–6.
Pattamadilok D, Sakpetch A, Thongsrirak P, Ontong S. Chemical quality of Artocarpus lakoocha heartwood. J Thai Trad Alt Med. 2558;13(2):115–22.
Radapong S, Sarker SD, Ritchie KJ. Oxyresveratrol possesses DNA damaging activity. Molecules. 2020;25(11):2577.
Duangdee N, Chamboonchu N, Kongkiatpaiboon S, Prateeptongkum S. Quantitative 1 HNMR spectroscopy for the determination of oxyresveratrol in Artocarpus lakoocha heartwood. Phytochem Anal. 2019;30(6):617–22.
Department of Medical Science. Practical guidelines for testing the accuracy of chemical analysis methods in the single laboratory setting. Nonthaburi: Department of Medical Science; 2006.
ICH Q2 (R1): Validation of Analytical Procedures: Text and Methodology. 2005.
