การตรวจสอบคุณสมบัติทางกายภาพและทางเคมีของใบชะมวง
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ชะมวงมีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Garcinia cowa Roxb. ex Choisy วงศ์ Clusiaceae ใบอ่อนของชะมวงมีรสเปรี้ยว ช่วยระบายท้อง แก้ไข้ กัดฟอกเสมหะ และใช้เป็นอาหาร จากการทดสอบฤทธิ์ทางชีวภาพเบื้องต้น พบว่าสารสกัดด้วยเอทานอล (ethanol) จากใบชะมวงยับยั้งการดูดซึมคอเลสเตอรอล สมุนไพรนี้ยังไม่มีข้อกำหนดมาตรฐานในตำรามาตรฐานยาสมุนไพรไทย เพื่อใช้เป็นมาตรฐานในการควบคุมคุณภาพ การศึกษานี้จึงมีวัตถุประสงค์ศึกษาคุณสมบัติทางกายภาพและทางเคมีของใบชะมวง โดยรวบรวมตัวอย่างใบชะมวง จำนวน 17 ตัวอย่าง ที่เก็บจากเกือบทุกภาคของประเทศไทย นำมาศึกษาโดยเปรียบเทียบกับตัวอย่างจริง 1 ตัวอย่างที่ได้รับมาจากห้องปฏิบัติการพิพิธภัณฑ์พืช จากการตรวจสอบเบื้องต้นทางเคมีด้วยปฏิกิริยาการเกิดสี พบว่าให้ผลบวกกับกลุ่มฟลาโวนอยด์ (flavonoids) และกลุ่มฟีนอลิก (phenolic) เมื่อพิสูจน์เอกลักษณ์ทางเคมีด้วยวิธีโครมาโทกราฟีผิวบาง (Thin Layer Chromatography) พบว่าให้ผลบวกกับกลุ่มฟลาโวนอยด์ และตรวจพบสารโอเรียนทิน (orientin) จำนวน 13 ตัวอย่าง เมื่อศึกษาคุณสมบัติทางกายภาพและทางเคมีของใบชะมวงแห้ง ได้แก่ ปริมาณความชื้นด้วยวิธีกราวิเมทริก (gravimetric) ปริมาณเถ้ารวม ปริมาณเถ้าที่ไม่ละลายในกรด ปริมาณสิ่งสกัดด้วยน้ำ ปริมาณสิ่งสกัดด้วย 95% ethanol และปริมาณรวมของสารกลุ่มฟีนอลิก คำนวณในรูปกรดแกลลิก (gallic acid) ในใบชะมวงแห้ง พบว่ามีค่าเฉลี่ย ± ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน เท่ากับร้อยละ 6.98 ± 0.81, 5.88 ± 1.26, 0.03 ± 0.03, 25.02 ± 5.85, 22.09 ± 6.43 และ 2.36 ± 1.39 โดยน้ำหนัก ตามลำดับ ผลการศึกษานี้นำไปสู่การจัดทำมอโนกราฟ (monograph) ใบชะมวง และสามารถใช้เป็นแนวทางในการกำหนดมาตรฐานของใบชะมวงแห้งในตำรามาตรฐานยาสมุนไพร เพื่อเป็นมาตรฐานอ้างอิงของประเทศต่อไป
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Office of Forest Herbarium, Forest and Plant Conservation Research Office, Department of National Parks, Wildlife and Plant Conservation. Tem Smitinand’s Thai plant names. 2001 revised edition. Bangkok: National Office of Buddhism Printing House; 2001. 71 p. (inThai)
Boonyaprapat N, Chokchaicharoenporn O. Medicinal Plants indigenous to Thailand. Bangkok: Prachachon; 1996. 1(1): p. 761. (in Thai)
Jena BS, Jayaprakasha GK, Sakariah KK. Organic acids from leaves, fruits, and rinds of Garcinia cowa. J Agric Food Chem. 2002;50(12):3431-4.
Pattamadilok D, Setakanna P, Kamphonchaidech S, Anulakkanapakorn K, Wongsinkongman P. Chemical constituent of Garcinia cowa leaves extract. J Thai Trad Alt Med. 2009;7(2 Supplement):135. (in Thai)
Pattamadilok D, Niumsakul S, Limpeanchob N, Ingkaninan K, Wongsinkongman P. Chemical constituents and anti-hyperlipidemic activity of Garcinia cowa leaves. J Thai Trad Alt Med. 2010;8(2-3):158. (in Thai)
Sakunpak A, Panichayupakaranant P. Antibacterial activity of Thai edible plants against gastrointestinal pathogenic bacteria and isolation of a new broad spectrum antibacterial polyisoprenylated benzophenone, chamuangone. Food Chemistry. 2012;130(4):826–31.
Saenprakob P. Total phenolic contents and antioxidant activities of local edible plants in Roi Et province. Thai Agricultural Research Journal. 2018;36(3):293-301. (in Thai)
World Health Organization. Quality control methods for medicinal plant materials. Geneva: WHO; 1998.
Osman ME, Ahmed EM, Eltohami MS. Preliminary phytochemical evaluation and seed proximate analysis of Surib (Sesbania leptocarpa DC.). Sudan JMS. 2013;8(1):29-34.
Department of Medical Sciences. Thai Herbal Pharmacopoeia. Volume II. Bangkok: Prachachon; 2007.
Ahuja J, Suresh J, Deep A, Madhuri, Pratyusha, Ravi. Phytochemical screening of aerial parts of Artemisia parviflora Roxb.: A medicinal plant. Der Pharm. Lett. 2011;3(6):116-24.
Deachathai S, Mahabusarakam W, Phongpaichit S, Taylor WC. Phenolic compounds from the fruit of Garcinia dulcis. Phytochemistry. 2005;66(19):2368-75.
Jansakul C, Srichanbarn A, Saelee A. Some pharmacological studies of a hypotensive fraction from Derris scandens. J. Sci. Soc. Thailand. 1997;23:323-34.
Department of Medical Sciences, Ministry of Public Health. Thai Herbal Pharmacopoeia 2018. Bangkok: Keawjawjom Printing & Publishing SuanSunandhaRajabhat University; 2018.
Everette JD, Bryant QM, Green AM, Abbey YA, Wangila GW, Walker RB. Thorough study of reactivity of various compound classes toward the Folin-Ciocalteu reagent. J Agric Food Chem. 2010;58(14):8139-44.
Plant Research and Development Division. Inspection methods to control quality and standardization. In: Herbal Guide to Basic Public Health. Department of Medical Sciences, Bangkok: Text and Journal Corporation Co., Ltd.; 1988. p. 17-9. (in Thai)
Evans WC. Trease and Evans’ Pharmacognosy. 13th ed. London: Bailliere Tindall; 1989. p. 39-57, 127-9.
Department of Medical Sciences, Ministry of Public Health. Thai Herbal Pharmacopoeia. Volume I. Bangkok: Prachachon Co.Ltd.; 1995.
Department of Medical Sciences, Ministry of Public Health. Thai Herbal Pharmacopoeia. Volume II. Bangkok: Prachachon Co.Ltd.; 2000.
Drug Control Division, Food and Drug Administration. Guidelines for quality control of medicinal products from herbs. Bangkok: Agricultural Cooperative Assembly Printing Company of Thailand Limited; 2005.
Jirawattanapong W. Quality control and herbal standardization. Chemical quality of herbs. Volume I. Nonthaburi: Medicinal Plant Research Institute, Department of Medical Sciences; 2007. หน้า 1-6. (in Thai)
