ภาวะสุขภาพและวิถีชีวิตของผู้สูงอายุที่มีอายุยืนยาวที่อาศัยอยู่ในเขตอำเภอเมืองสุรินทร์

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบผสมผสานวิธี มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสุขภาวะและวิถีชีวิตของผู้สูงอายุที่มีอายุยืนยาวตั้งแต่ 95 ปีขึ้นไป ซึ่งอาศัยอยู่ในเขตอำเภอเมืองสุรินทร์ จังหวัดสุรินทร์ ผู้สูงอายุกลุ่มนี้มีความจำเป็นต้องได้รับบริการทางการแพทย์และการดูแลสุขภาพอย่างครอบคลุม 4 มิติ ได้แก่ การสร้างเสริมสุขภาพ การป้องกันและควบคุมโรค การรักษาพยาบาลในระดับปฐมภูมิ และการฟื้นฟูสุขภาพ กลุ่มตัวอย่างคือผู้สูงอายุจำนวน 13 ราย คัดเลือกแบบเฉพาะเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วยแบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์เกี่ยวกับลักษณะทั่วไป สุขภาวะ และวิถีชีวิตของผู้สูงอายุ

ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง ร้อยละ 61.5 มีอายุระหว่าง 95–104 ปี อายุเฉลี่ย 97 ปี ส่วนใหญ่ไม่มีโรคประจำตัว สามารถรับประทานอาหารและเดินได้ด้วยตนเอง พฤติกรรมด้านการบริโภคพบว่าร้อยละ 92.3 รับประทานผักและน้ำพริกเป็นประจำ ร้อยละ 53.8 เคี้ยวหมากเป็นประจำ ขณะที่ร้อยละ 69.2 ไม่สูบบุหรี่ และร้อยละ 76.9 ไม่ดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ผู้สูงอายุทั้งหมดไม่มีภาวะซึมเศร้า อย่างไรก็ตาม ส่วนใหญ่พบความบกพร่องด้านสติปัญญาและการกลั้นปัสสาวะ ในขณะที่ความจำ การมองเห็น และการได้ยินอยู่ในเกณฑ์ปกติ นอกจากนี้ กลุ่มตัวอย่างสามารถเข้าถึงบริการสาธารณสุขได้ในระดับดี

ผลการวิจัยสะท้อนให้เห็นว่า แม้ผู้สูงอายุที่มีอายุยืนยาวตั้งแต่ 95 ปีขึ้นไปจะมีวิถีชีวิตที่แตกต่างกัน แต่มีพฤติกรรมสุขภาพร่วมกันหลายประการ ได้แก่ การรับประทานผักและน้ำพริก การมีอารมณ์ดี ยิ้มแย้มแจ่มใส และไม่มีภาวะซึมเศร้า ประเด็นที่น่าสนใจคือการเคี้ยวหมากซึ่งพบในผู้สูงอายุส่วนใหญ่ จึงควรมีการศึกษาต่อยอดเกี่ยวกับพฤติกรรมและปัจจัยที่เอื้อต่อการมีอายุยืนยาวในผู้สูงอายุกลุ่มนี้ต่อไป