ประสิทธิผลของโปรแกรมการคัดแยกขยะพลาสติกด้วยปิงปองจราจรชีวิต 7 สี ของนักศึกษา วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดพิษณุโลก
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยกึ่งทดลองแบบสองกลุ่มวัดก่อนและหลังการทดลองครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประสิทธิผลของโปรแกรมการคัดแยกขยะพลาสติกด้วยปิงปองจราจรชีวิต 7 สีของนักศึกษา วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดพิษณุโลก กลุ่มตัวอย่างคือ นักศึกษาเพศหญิง ชั้นปีที่ 1 - 3 จำนวน 98 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง จำนวน 49 คน และกลุ่มควบคุม จำนวน 49 คน ใช้วิธีการสุ่มตัวอย่างด้วยการจับฉลากแบบไม่ใส่คืน โดยกลุ่มทดลองเข้าร่วมกิจกรรมตามโปรแกรม ส่วนกลุ่มควบคุมดำเนินการตามปกติโดยเข้าร่วมกิจกรรมการเรียนการสอนหรือเข้าร่วมกิจกรรมศึกษาค้นคว้าด้วยตนเอง เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยแบบสอบถาม ประกอบด้วยแบบสอบถามคุณลักษณะทางประชากร ทัศนคติต่อการคัดแยกขยะพลาสติก การคล้อยตามกลุ่มอ้างอิง ความตั้งใจในการคัดแยกขยะพลาสติก และพฤติกรรมการคัดแยกขยะพลาสติก ได้ค่าดัชนีความสอดคล้องระหว่างข้อคำถามกับวัตถุประสงค์ของการวิจัยรายข้ออยู่ระหว่าง .60-1.00 และมีค่าความเชื่อมั่น เท่ากับ .75, .86, .96 และ .95 ตามลำดับ และวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติการแจกแจงความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน Chi-squared test, Fisher’s exact test, Independent samples t-test และ Paired samples t-test
ผลการวิจัยพบว่า 1) ก่อนทดลอง ระหว่างกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุมมีทัศนคติต่อการคัดแยกขยะพลาสติก การคล้อยตามกลุ่มอ้างอิง ความตั้งใจในการคัดแยกขยะพลาสติก และพฤติกรรมการคัดแยกขยะพลาสติกไม่แตกต่างกัน ส่วนหลังทดลอง กลุ่มทดลองมีทัศนคติต่อการคัดแยกขยะพลาสติก การคล้อยตามกลุ่มอ้างอิง ความตั้งใจในการคัดแยกขยะพลาสติก และพฤติกรรมการคัดแยกขยะพลาสติกสูงกว่ากลุ่มควบคุม อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และ 2) หลังทดลอง กลุ่มทดลองมีทัศนคติต่อการคัดแยกขยะพลาสติก การคล้อยตามกลุ่มอ้างอิง ความตั้งใจในการคัดแยกขยะพลาสติก และพฤติกรรมการคัดแยกขยะพลาสติกสูงกว่าก่อนทดลอง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ส่วนกลุ่มควบคุมมีทัศนคติต่อการคัดแยกขยะพลาสติก การคล้อยตามกลุ่มอ้างอิง ความตั้งใจในการคัดแยกขยะพลาสติก และพฤติกรรมการคัดแยกขยะพลาสติกไม่แตกต่างกับก่อนทดลอง
ดังนั้นผลการวิจัยนี้แสดงให้เห็นว่าโปรแกรมที่พัฒนาขึ้นช่วยเพิ่มคะแนนพฤติกรรมการคัดแยกขยะพลาสติกของนักศึกษาได้ ดังนั้นหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจึงควรนำไปใช้ให้ครอบคลุมกลุ่มเป้าหมายมากยิ่งขึ้นและนำประยุกต์ใช้ในพื้นที่อื่น ๆ ตามความเหมาะสมต่อไป
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความหรือข้อคิดเห็นใดใดที่ปรากฏในวารสารวิจัยการพยาบาลและวิทยาศาสตร์สุขภาพ เป็นวรรณกรรมของผู้เขียน ซึ่งบรรณาธิการหรือสมาคมศิษย์เก่า ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย และบทความที่ได้รับการตีพิมพ์เผยแพร่ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิจัยการพยาบาลและวิทยาศาสตร์สุขภาพ
เอกสารอ้างอิง
Ajzen, I., & Fishbein, M. (1977). Attitude-behavior relations: A theoretical analysis and review of empirical research. Psychological Bulletin, 84(5), 888–918. doi.org/10.1037/0033-2909.84.5.888
Bloom, B. S. J. (1975). Taxonomy of educational objectives, handbook I: The cognitive domain. New York, NY: David McKay.
Browne, R. H. (1995). On the use of a pilot sample for sample size determination. Statistics in medicine, 14(17), 1933–1940.
Department of Marine and Coastal Resources. (2021). Annual report 2021 of the Department of Marine and Coastal Resources. Bangkok: Department of Marine and Coastal Resources. (in Thai).
International Environment House. (2025). Plastic waste management: Plastics and the environment series. Retrieved (2025, March 19) from https://www.genevaenvironmentnetwork.org/resources/updates/plastic-waste-management/#scroll-nav__1.
Mahamit, W. (2022). The effect of technology transferring and innovation of solid waste plastic, foam processing by participatory of network associates: case study Khok Mang Ngoi subdistrict, Khon Sawan district, Chaiyaphum province. Interdisciplinary Academic and Research Journal, 2(5), 309–324. doi.org/10.14456/iarj.2022.98. (in Thai).
Matichon. (2024). Overflowing waste crisis in Phitsanulok after private landfill closure; municipality intensifies 24-hour watch to prevent external dumping. Matichon Online. Retrieved (2024, October 31) from https://www.matichon.co.th/region/news_4769042. (in Thai).
Panyayong, P. (2020). Plastic waste. Retrieved (2025, March 19) from https://www.onep.go.th/ขยะพลาสติก/. (in Thai).
Phitsanulok Provincial Public Relations Office. (2024). The governor of Phitsanulok urges 33 local administrative organizations to accelerate waste management solutions following six key measures; instructs public communication and encourages waste sorting at source to reduce overall volume. Retrieved (2024, October 31), from
https://phitsanulok.prd.go.th/th/content/category/detail/id/57/iid/320844. (in Thai).
Sanongboon, C. & Thiphom, S. (2021). The effect of motivation program on knowledge about 5R and the behavior of waste reduction in the household of the people in Muangbangkhlang sub-district, Sawankhalok district, Sukhothai province. Thai Journal of Safety and Health, 14(2), 61–73. (in Thai).
Sompat, S., Chankong, W. & Suwanichcharoen, S. (2023). Effects of solid waste management with 3Rs principle program of Ban Mae Hae Nuea in Mae Na Chon Sub-district, Mae Chaem District, Chiang Mai Province. Public Health Policy & Law Journal, 9(1), 49–63. (in Thai).
Suebsap, S. (2021). Effects of 3Rs waste management program on knowledges relating to waste management among people of Mueang Sri Kai Subdistrict Municipality, Warin Chamrap district, Ubon Ratchathani province. Regional Health Promotion Center 10 Journal, 9(1), 101–114. (in Thai).
Tienthavorn, V. (2023). PBRI model concept. Nonthaburi: Praboromarajchanok Institute. (in Thai).
Tongnak, T. (2022). Effects of empowerment and social support in waste management in Muangkhukhan municipality, Khukhan district, Sisaket province. Journal of Environmental Education Medical and Health, 7(3), 35–44. (in Thai).
Vithitdhiranunt, N. (2022). Effect of creating partcipation and social support to change the waste management behavior of the people in the Chonpratan community, Warin Chamrab district, Ubon Ratchathani province. Journal of Environmental and Community Health, 7(3), 31–42. (in Thai).
Wanchai, A., Srisaket, J. & Tienthavorn, V. (2023). Seven-color balls application in non-communicable diseases: a scoping review. Journal of Nursing and Health Science Research, 15(2), e267915. (in Thai).
Waste and Hazardous Substances Management Division. (2023). Situation report on community solid waste disposal sites in Thailand, B.E. 2566. Bangkok: Pollution Control Department. (in Thai).
Wongsawat, P. (2018). Experimental research design: application for research to improve health behaviors. Bangkok: Charoen Dee Munkong Printing. (in Thai).
