ความสัมพันธ์ระหว่างความรอบรู้ทางสุขภาพต่อพฤติกรรมการช่วยเลิกบุหรี่ ความคิดเห็นและประสบการณ์การให้บริการด้านสุขภาพเกี่ยวกับบุหรี่ไฟฟ้า ของบุคลากรทางการแพทย์ระดับปฐมภูมิ
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยแบบผสมผสาน มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างความรอบรู้ทางสุขภาพเกี่ยวกับบุหรี่ไฟฟ้า และพฤติกรรรมการช่วยเลิกบุหรี่ กลุ่มตัวอย่างคือ บุคลากรทางการแพทย์ระดับปฐมภูมิ ปฏิบัติงานโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดฉะเชิงเทรา จำนวน 282 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามความรอบรู้ทางสุขภาพเกี่ยวกับบุหรี่ไฟฟ้า และพฤติกรรมการช่วยเลิกบุหรี่ มีค่าความเชื่อมั่นสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาค เท่ากับ .97 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา และสหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน และ 2) ศึกษาความคิดเห็น ประสบการณ์และบทบาทการให้บริการด้านการควบคุมบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าของบุคลากรทางการแพทย์ระดับปฐมภูมิ กลุ่มตัวอย่างคือ บุคลากรทางการแพทย์ระดับปฐมภูมิปฏิบัติงานที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดฉะเชิงเทรา จำนวน 11 คน คัดเลือกแบบเจาะจง เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึก และวิเคราะห์ข้อมูลโดยวิธีวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า
1. บุคลากรทางการแพทย์ระดับปฐมภูมิมีความรอบรู้ทางสุขภาพเกี่ยวกับบุหรี่ไฟฟ้าและพฤติกรรมการช่วยเลิกบุหรี่อยู่ในระดับดี (M = 120.64, SD =14.60 และ M = 26.98, SD = 6.48 ตามลำดับ) และความรอบรู้ทางสุขภาพมีความสัมพันธ์ทางบวกกับพฤติกรรมการช่วยเลิกบุหรี่ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (r = .539, p < .001)
2. บุคลากรทางการแพทย์ระดับปฐมภูมิมีความคิดเห็นต่อบุหรี่ไฟฟ้าในเชิงลบ ทั้งต่อผู้สูบเองและคนรอบข้าง และเป็นสาเหตุของการเกิดโรคต่าง ๆ มีบทบาทและประสบการณ์ในการให้ความรู้ คัดกรอง การให้คำแนะนำ และการช่วยเลิกบุหรี่ ปัญหาและอุปสรรค ได้แก่ บุหรี่ไฟฟ้าเข้าถึงได้ง่าย ขาดความตระหนักถึงอันตราย ความเชื่อที่ไม่ถูกต้อง และมีบุคคลแบบอย่างที่ไม่เหมาะสม มีข้อเสนอแนะในการควบคุมการใช้บุหรี่ไฟฟ้า ได้แก่ การสร้างมาตรการของชุมชน บังคับใช้กฎหมายและควบคุมอย่างจริงจัง รวมทั้ง การให้ความรู้และพัฒนาศักยภาพบุคลากรที่เกี่ยวข้องกับการควบคุมการบริโภคยาสูบอย่างสม่ำเสมอ
ควรมีการพัฒนาศักยภาพของบุคลากรทางการแพทย์ในระดับปฐมภูมิในการควบคุมการใช้บุหรี่ไฟฟ้า และมีการใช้กฎหมายหรือมาตรการเคร่งครัด เพื่อการควบคุมการใช้บุหรี่ไฟฟ้าและป้องกันนักสูบหน้าใหม่ในชุมชน
Downloads
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลที่เผยแพร่ในวารสารวิทยาลัยพยาบาลพระจอมเกล้า จังหวัดเพชรบุรี ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้นิพนธ์บทความโดยตรง บทความ เนื้อหา ข้อมูล รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการเผยแพร่ในวารสารนี้ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารฯ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่หรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องอ้างอิงวิทยาลัยพยาบาลพระจอมเกล้า จังหวัดเพชรบุรี ทุกครั้ง
เอกสารอ้างอิง
Alnajem, A., Redha, A., Alroumi, D., Alshammasi, A., Ali, M., Alhussaini, M., Almutairi, W., Esmaeil, A., & Ziyab, A. H. (2020). Use of electronic cigarettes and secondhand exposure to their aerosols are associated with asthma symptoms among adolescents: A cross-sectional study. Respiratory Research, 21(1), 300. https://doi.org/10.1186/s12931-020-01569-9
Bureau of Policy and Strategy. (2015). Handbook for management of Sub-district Health Promotion Hospitals. Office of the Permanent Secretary, Ministry of Public Health. (in Thai)
Chachoengsao Province. (2023). The eastern economic corridor. Eastern Economic Corridor Office. (in Thai)
Chankaew, T., Baiya, P., Chinwong, D., Yoodee, V., & Chinwong, S. (2022). Electronic cigarettes in Thailand: Behaviour, rationale, satisfaction, and sex differences. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(14), 8229. https://doi.org/ 10.3390/ijerph19148229
Cherdsook, K., Homsin, P., & Srisuriyawet, R. (2024). Factors related to electronic cigarette smoking among female vocational students in Chachoengsao Province. Nursing Journal CMU, 51(4), 56-71. (in Thai)
Department of Health Service Support. (2016). Standards and guidelines for health service facilities. Ministry of Public Health. (in Thai)
Department of Health Service Support. (2017). Strategic plan for health literacy development of the Thai population (2017–2026). Ministry of Public Health. (in Thai)
Health Systems Research Institute. (2018). 2017 Tobacco products control act another step forward for Thai health. https://www.hiso.or.th/hiso/picture/reportHealth/ThaiHealth2018/eng2018_17.pdf
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308
Malterud, K., Siersma, V. D., & Guassora, A. D. (2016). Sample size in qualitative interview studies: Guided by information power. Qualitative Health Research, 26(13), 1753-1760. https://doi.org/10.1177/1049732315617444
Miller, W. R., & Rollnick, S. (2013). Motivational interviewing: Helping people change (3rd ed.). Guilford Press.
Ministry of Public Health. (2015). Manual for the management of Subdistrict Health Promoting Hospitals. Ministry of Public Health. (in Thai)
Ministry of Public Health. (2022). National tobacco control action plan (2022–2027). Ministry of Public Health. (in Thai)
Nutbeam, D. (2008). The evolving concept of health literacy. Social Science & Medicine, 67(12), 2072–2078. https://doi:10.1016/j.socscimed.2008.09.050
Ruamsook, T., Tipwong, A., Vorasiha, P., & Kalampakorn, S. (2023). Correlation between health literacy and preventive behaviors of COVID-19 among older persons in a senior citizen club, Bangkok Metropolis, Thailand. Journal of Public Health Nursing, 37(3), 35–47. (in Thai)
Ruamsook, T., Tipwong, A., Vorasiha, P., & Kalampakorn, S. (2021). Effect of a program to enhance health literacy and self-efficacy in assisting smoking cessation among village health volunteers in Samut Songkhram Province, Thailand. Journal of Health Science Research, 33(online), 37–50. (in Thai)
Ruamsook, T., Tipwong, A., & Karuhadej, P. (2019). Associations between health literacy and smoking cessation assistance behavior among village health volunteers, Amphawa District, Samut Songkhram Province, Thailand. Journal of Public Health Nursing, 15(1), 131–140. (in Thai)
Silcharu, T. (2020). Statistical research and data analysis with SPSS and AMOS (18th ed.). Business R & D.
Sørensen, K., Van den Broucke, S., Fullam, J., Doyle, G., Pelikan, J., Slonska, Z., Brand, H. & (HLS-EU) Consortium Health Literacy Project European. (2012). Health literacy and public health: A systematic review and integration of definitions and models. BMC Public Health, 12(1), 80. https://doi.org/10.1186/1471-2458-12-80
Tigova, O., Amalia, B., Castellano, Y., Fu, M., Nogueira, S. O., Kyriakos, C. N., Mons, U., Trofor, A. C., Zatoński, W. A., Przewoźniak, K., Demjén, T., Tountas, Y., Quah, A. C. K., Fong, G., T., Fernández, E., Vardavas, C. I., & EUREST-PLUS consortium. (2019). Secondhand exposure to e-cigarette aerosols among smokers: A cross-sectional study in six European countries of the EUREST-PLUS ITC Europe Surveys. Tobacco Induced Diseases, 16(Supplement 2), A11. https://doi.org/10.18332/tid/99117
World Health Organization. (2019). Report on the global tobacco epidemic. https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/326043/9789241516204-eng.pdf
World Health Organization. (2020). WHO global report on trends in prevalence of tobacco use 2000–2025 (3rd ed.). World Health Organization.
World Health Organization. (2022). WHO report on the global tobacco epidemic 2022: Warning about the dangers of tobacco. World Health Organization.
World Health Organization. (2023). Electronic nicotine and non-nicotine delivery systems: A WHO report on the health impact and regulation of e-cigarettes. World Health Organization.
