การพัฒนาตำรับอาหารว่างเยลลี่สำหรับผู้ป่วยมะเร็งศีรษะและลำคอที่มีภาวะกลืนอาหารลำบาก
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงพัฒนา มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาตำรับอาหารว่างเยลลี่ ศึกษาคุณค่าทางโภชนาการและคุณลักษณะของเนื้อสัมผัสของตำรับอาหารว่างเยลลี่ ความพึงพอใจต่อตำรับอาหารว่างเยลลี่ และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความพึงพอใจต่อตำรับอาหารว่างเยลลี่สำหรับผู้ป่วยมะเร็งศีรษะและลำคอที่มีภาวะกลืนอาหารลำบาก กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้ป่วยมะเร็งศีรษะและลำคอที่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลมะเร็ง จำนวน 147 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย แบบประเมินความพึงพอใจต่อตำรับอาหารว่างเยลลี่ วิเคราะห์ข้อมูลโดยค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติทดสอบไคสแคร์ ผลการวิจัย พบว่า ตำรับอาหารว่าง 7 ชนิด ได้แก่ แกงบวดฟักทอง แกงบวดเผือก กล้วยบวชชี สาคูถั่วดำ แกงบวดมันเทศ สาคูแคนตาลูป และสาคูข้าวโพด สามารถนำมาพัฒนาเป็นอาหารว่างเยลลี่สำหรับผู้ป่วยมะเร็งศีรษะและลำคอที่มีภาวะกลืนอาหารลำบากได้ จากการประเมินคุณค่าทางโภชนาการของตำรับอาหารว่างเยลลี่ทั้ง 7 ตำรับ พบว่า ให้สารอาหารคาร์โบไฮเดรตปริมาณสูง ประมาณ 126.83 - 149.36 กรัมต่อตำรับ และให้สารอาหารโปรตีนปริมาณสูง ประมาณ 1.54 - 3.02 กรัมต่อตำรับ เนื่องจากมีแป้งและเส้นใยอาหารเป็นส่วนประกอบหลักเมื่อนำตำรับอาหารว่างเยลลี่มาจัดชุดอาหาร มื้อเช้า มื้อกลางวัน และมื้อเย็น จำนวน 3 วัน พบว่า กลุ่มตัวอย่างมีความพึงพอใจต่อตำรับอาหารว่างเยลลี่ทั้ง 7 ตำรับโดยรวมอยู่ในระดับสูง ทั้งในแง่ของสีสันที่ดึงดูดใจและน่ารับประทาน กลิ่นที่เป็นเอกลักษณ์ของขนมชนิดนั้นๆ รสชาติของตัวอย่างผลิตภัณฑ์และลักษณะของเนื้อสัมผัสที่นุ่มลื่น และพบว่า เพศมีความสัมพันธ์กับความพึงพอใจในตำรับอาหารว่างเยลลี่รสแกงบวดมันเทศ และตำรับอาหารว่างเยลลี่รสแกงบวดเผือก อย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .05 ส่วนอายุมีความสัมพันธ์กับความพึงพอใจในตำรับอาหารว่างเยลลี่รสแกงบวดฟักทอง ตำรับอาหารว่างเยลลี่รสสาคูถั่วดำ และตำรับอาหารว่างเยลลี่รสสาคูข้าวโพด อย่างมีนัยสำคัญที่ระดับ .05 ดังนั้นโรงพยาบาลควรนำตำรับอาหารว่างเยลลี่สำหรับผู้ป่วยมะเร็งที่พัฒนาขึ้นไปจัดชุดร่วมกับอาหารมื้อเช้า มื้อกลางวัน และมื้อเย็น เพื่อช่วยส่งเสริมให้ผู้ป่วยที่มีภาวะกลืนอาหารลำบาก สามารถรับประทานอาหารได้เพิ่มมากขึ้น ส่งผลให้ผู้ป่วยได้รับสารอาหารที่เพียงพอและมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Tangjaturonrasme N, Vatanasapt P, Bychkov A. Epidemiology of head and neck cancer in Thailand. Asia PacJ Clin Oncol 2018;14(1):16-22.
Bangkok Hospital. Basic knowledge about cancer. [Internet]. [cited 2018 August 19]. Available form: http://www.phukethospital.com/Thai/Health -Information/Cancer.php#01. (in Thai).
Jamulidrad T. Radiotherapy. [Internet]. [cited 2018 August 19]. Available from: www.bangkokbiznews.com/pr/detail/47138. (in Thai).
National Cancer Institute, Department of Medical Services, Ministry of Public Health. Hospital-Based Cancer Registry. Bangkok: National Cancer Institute, Department of Medical Services; 2018. (in Thai).
Krapoohrit A. Keawkha J, Jongsatitpaiboon J, Powwattana A. Nutrition assessment and nutrition care in head and neck cancer patient by nurse. In: The 15th graduate reaseach conferences; March 28, 2014. Khon Kaen: Graduate School, Khon Kaen University; 2014. p. 1666-74. (in Thai).
Harriet J. Critical weight loss in heard and neck cancer prevalence and risk factors at diagnosis: an exporativestudy. Support Care Cancer 2007;15(9):1045-50.
Musikboonlert P. Treatment of dysphagia. In: The 30th academic conference 2014 “Step into the 43rd year of social dedication”; October 7-9, 2014. Khon Kaen: Faculty of Medicine, Khon Kaen University; 2014. p.16-19. (in Thai).
Watthanaphan P. Assessment of dysphagia. In: The 30th academic conference 2014 “Step into the 43rd year of social dedication”; October 7-9, 2014. Kh on Kaen: Faculty of Medicine, Khon Kaen University; 2014. p.9-12. (in Thai).
Dental Innovation Foundation In the royal patronage. Research and Development of food Innovation Products for Oral Cancer Patients. [Internet]. [cited 2018 August 5]. Available form: http://www.dent-in-found.org/newdesign/research/detail?p=7. (in Thai).
Pichaya P, Putwatana P, Luksanavej L, Feungkorn Suputtra. Effect of honey on oral mucositis and nutrition among patients with head and neck cancer undergoing concurrent radiation and chemotherapy. Thai Cancer Journal 2015;35(3):103-11. (in Thai).
Kosum S. Royal food jelly. [Internet]. [cited 2018 August 5]. Available form: https://www.mahidol.ac.th/th/research_innovation/2556/jelly/jelly.pdf. (in Thai).
Chanchum N. Factors influencing nutritional status of elderly in Bangkhunthian district, Bangkok Metropolitan. [Master’s Thesis, Faculty of Education]. Ramkhamhaeng University; 2016. (in Thai).
Srimanee S, Matwangkun C, Phoomritthikun P, Chancharoen K, Hongkraiert N, Nukul N. Factors related to nutrition consumption behaviors of monks and foodstuff dedication behaviors to the Buddhist monks of people in Pasi Charoen district, Bangkok. Journal of Nursing, Siam University 2018;19(37):22-38. (in Thai).
Chaiyokkia S. Factors affecting food consumption behaviors of adults in Northeastern Thailand. Bangkok: International Health Policy Development Office (IHPP); 2015. (in Thai).
Sisaat B. Preliminary research. 7th edition. Bangkok: Suwiriyasarn; 2002. (in Thai).
Ruamsuk S. Dysphagia. [Internet]. [cited 2018 August 10]. Available from: http://health.haijai.com/3715/. (in Thai).
