ประสิทธิผลของโปรแกรมการออกกำลังกายด้วยการเดินสำหรับผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่มีดัชนีมวลกายเกิน อำเภอเมืองยโสธร จังหวัดยโสธร

Jinatta  Pongprasert; Sutteeporn  Moolsart; Kitsanaporn  Tipkanjanaraykha

Authors

Jinatta Pongprasert School of Nursing, Sukhothai Thammathirat Open University
Sutteeporn Moolsart School of Nursing, Sukhothai Thammathirat Open University
Kitsanaporn Tipkanjanaraykha Faculty of Nursing, Kasetsart University

Keywords:

Type 2 diabetes, Walking exercise, Blood sugar

Abstract

This two-group pretest–posttest design quasi-experimental research, aimed to investigate the effects of a walking exercise program on self-efficacy and exercise behavior in overweight type 2 diabetes patients. The sample was selected purposively from overweight type 2 diabetes patients in Mueang Yasothon District, Yasothon Province, totaling 64 individuals. They were randomly assigned to the experimental and control groups, with 32 participants in each group. The research instruments included: 1) the walking exercise program, applying the concepts of the Transtheoretical Model of Change; and 2) an internationally standardized smartwatch. Data collection instruments included: 1) a general information questionnaire; 2) an exercise self-efficacy questionnaire; 3) an exercise behavior questionnaire; and 4) clinical data such as body mass index, waist circumference, and blood sugar levels, using standard medical instruments. Content validity ranged from 0.96 to 1.00, and reliability, measured using Cronbach's alpha coefficient, was 0.85 and 0.94, respectively. Data were analyzed using descriptive statistics, t-tests, Mann-Whitney U tests, and Wilcoxon signed-rank tests.

Research findings indicate that after participating in the program, the experimental group had better perceived exercise competence and exercise behavior than before the program and the control group, with statistically significant differences at the .05 level. The experimental group also had smaller waist circumferences and lower blood sugar levels than before the program and the control group, with statistically significant differences at the .05 level. The experimental group had lower body mass index than before the program, but this was not significantly different from the control group. Recommendations: The walking exercise promotion program for type 2 diabetes patients can be applied to other chronic disease groups at risk of metabolic conditions.

References

กรมควบคุมโรค (2563). รายงานสถานการณ์โรค NCDs เบาหวาน ความดันโลหิตสูง และปัจจัยเสี่ยงที่เกี่ยวข้อง พ.ศ. 2562. สำนักพิมพ์อักษรกราฟฟิคแอนด์ดีไซน์.

กรมควบคุมโรค. (2565). กรมควบคุมโรค เผยสถานการณ์โรคเบาหวานทั่วโลก มีผู้ป่วยแล้ว 537 ล้านคน มีส่วนทำให้เสียชีวิต สูงถึง 6.7 ล้านคน หรือเสียชีวิต 1 ราย ในทุกๆ 5 วินาที. https://datariskcom-ddc.moph.go.th/download/กรมควบคุมโรค-เผยสถานกา-2/

ชัญญาวีร์ ไชยวงศ์, นิรมล พัจนสุนทร, เนสินี ไชยเอีย, และเสาวนันท์ บำเรอราช. (2559). ประสิทธิผลของโปรแกรมการสร้างแรงจูงใจในการออกกำลังกายต่อส่วนประกอบของร่างกาย ระดับน้ำตาลในเลือด ความดันโลหิต และสมรรถภาพของหัวใจและหายใจในผู้ใหญ่ที่มีระดับน้ำตาลในเลือดบกพร่องในชนบท จังหวัดอุดรธานี. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา, 11(2), 47–63.

พยงค์ ขุนสะอาด. (2563). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อพฤติกรรมการออกกำลังกายของผู้สูงอายุในเขตพื้นที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านห้วยส้านพลับพลา ตำบลโป่งแพร่ อำเภอแม่ลาว จังหวัดเชียงราย. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุตรดิตถ์, 15(1), 33–49.

ลัชชี ชัชวรัตน์, ดวงฤดี ลาศุขะ, และทศพร คำผลศิริ. (2562). ผลของการออกกำลังกายด้วยการเดินแบบนอร์ดิกต่อดัชนีมวลกายและเส้นรอบวงเอวในผู้สูงอายุที่มีภาวะน้ำหนักเกิน. พยาบาลสาร, 46(ฉบับเพิ่มเติม), 1–12.

ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ (HDC). (2563). อัตราป่วยรายใหม่ของโรคความดันโลหิตสูงต่อแสนประชากรในปีงบประมาณ. ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร กระทรวงสาธารณสุข. https://hdc.moph.go.th/center/public/standard-subcatalog/6a1fdf282fd28180eed7d1cfe0155e11

วิชัย เอกพลากร (บ.ก.). (2564). รายงานการสำรวจสุขภาพประชากรไทยโดยการตรวจร่างกาย ครั้งที่ 6 พ.ศ. 2562–2563. สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข.

สมาคมโรคเบาหวานแห่งประเทศไทย ในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี. (2562). สถานการณ์โรคเบาหวานในประเทศไทย.

สุชาดา พวงจำปา, กาญจนา พิบูลย์, วัลลภ ใจดี, และเกษม ใช้คล่องกิจ. (2563). ผลของโปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเองต่อความรู้ พฤติกรรมการออกกำลังกาย จำนวนก้าวเดิน และระดับฮีโมโกลบินเอวันซีของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2. วารสารแพทย์นาวี, 47(2), 275–300.

สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดยโสธร. (2565). รายงานสรุปผลการดำเนินงานสถานการณ์โรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูงประจำปี 2565.

DiClemente, R. J., Salazar, L. F., & Crosby, R. A. (2019). Health behavior theory for public health: Principles, foundations, and applications (2nd ed.). Jones & Bartlett Learning.

ElSayed, N. A., Aleppo, G., Aroda, V. R., Bannuru, R. R., Brown, F. M., Bruemmer, D., Collins, B. S., Hilliard, M. E., Isaacs, D., Johnson, E. L., Kahan, S., Kdv’hunti, K., Leon, J., Lyons, S. K., Perry, M. L., Prahalad, P., Pratley, R. E., Seley, J. J., Stanton, R. C., Gabbay, R. A., … on behalf of the American Diabetes Association. (2023). 2. Classification and Diagnosis of Diabetes: Standards of Care in Diabetes-2023. Diabetes Care, 46(Suppl 1), S19–S40. https://doi.org/10.2337/dc23-S002

International Diabetes Federation. (2021). IDF diabetes atlas (10th ed.). https://diabetesatlas.org/resources/previous-editions/

Italian Diabetes Society, Associazione Medici Diabetologi, Società Italiana di Diabetologia, & Società Italiana delle Scienze Motorie e Sportive. (2020). Walking for subjects with type 2 diabetes: A systematic review and joint AMD/SID/SISMES evidence-based practical guideline. Sport Sciences for Health, 16(2), 247-266. https://doi.org/10.1007/s11332-020-00690-y

Kolditz, C. I., & Langin, D. (2010). Adipose tissue lipolysis. Current Opinion in Clinical Nutrition and Metabolic Care, 13(4), 377–381.

Polit, D.F., & Beck, C.T. (2004). Nursing research: principles and methods (7th ed.). Lippincott Williams & Wilkins.

Williams, R., Karuranga, S., Malanda, B., Saeedi, P., Basit, A., Besançon, S., Bommer, C., Esteghamati, A., Ogurtsova, K., Zhang, P., & Colagiuri, S. (2020). Global and regional estimates and projections of diabetes-related health expenditure: Results from the international diabetes federation diabetes atlas, 9th edition. Diabetes Research and Clinical Practice, 162, 108072. https://doi.org/10.1016/j.diabres.2020.108072

World Health Organization. (2012). Global status report on noncommunicable diseases 2012.

World Health Organization. (2017). Global report on diabetes.