ผลของการใช้นวัตกรรมกระจกส่องเท้าต่อความถูกต้อง ในการประเมินแผลจำลองที่เท้าผู้ป่วยเบาหวานด้วยตนเอง

กัลปังหา โชสิวสกุล; โชฐ์ษิตา วิสุทธิสาย; นวลจันทร์ พูลเกตุ; เฉลิมพร ตั้งกิตติรุ่งเรือง; วรางคณา ตาปสนันท์

ผู้แต่ง

กัลปังหา โชสิวสกุล วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี กรุงเทพ คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
โชฐ์ษิตา วิสุทธิสาย โรงพยาบาลพระสมุทรเจดีย์สวาทยานนท์
นวลจันทร์ พูลเกตุ โรงพยาบาลพระสมุทรเจดีย์สวาทยานนท์
เฉลิมพร ตั้งกิตติรุ่งเรือง โรงพยาบาลพระสมุทรเจดีย์สวาทยานนท์
วรางคณา ตาปสนันท์ โรงพยาบาลพระสมุทรเจดีย์สวาทยานนท์

คำสำคัญ:

กระจกส่องเท้า, แผลเบาหวาน, ประสิทธิผล, นวัตกรรม

บทคัดย่อ

บทนํา: แผลที่เท้าในผู้ป่วยเบาหวานเป็นภาวะแทรกซ้อนสำคัญที่อาจนำไปสู่การติดเชื้อรุนแรงและการสูญเสียอวัยวะ การตรวจแผลที่เท้าด้วยตนเองโดยการใช้กระจกส่องเท้าช่วยลดข้อจำกัดจากการก้มตัวหรือยกเท้า

วัตถุประสงค์การวิจัย: เพื่อทดสอบผลของการใช้นวัตกรรมกระจกส่องเท้าต่อความถูกต้องในการประเมินแผลจำลองที่เท้าผู้ป่วยเบาหวานด้วยตนเอง

ระเบียบวิธีวิจัย: การวิจัยกึ่งทดลองแบบกลุ่มเดียวที่มีการทดสอบก่อนและหลัง กลุ่มเป้าหมายคือ ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 จำนวน 46 คน ที่โรงพยาบาลพระสมุทรเจดีย์สวาทยานนท์ จังหวัดสมุทรปราการ ประเทศไทย นวัตกรรมกระจกส่องเท้าผ่านกระบวนการ PDCA และการทดสอบคุณภาพ ผลิตจากกระจกขยายภาพ 2 เท่า มีด้ามจับยืดขยายได้ เครื่องมือที่ใช้ในการทดลองคือภาพถ่ายฝ่าเท้า แบบประเมินตำแหน่งแผลที่ฝ่าเท้า และสติกเกอร์แผลจำลอง เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือ แบบเก็บข้อมูลทั่วไป แบบประเมินตำแหน่งแผลที่ฝ่าเท้าและแบบประเมินความพึงพอใจในด้านการใช้งาน ประโยชน์ อุปกรณ์ วิเคราะห์โดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ข้อมูลค่าเฉลี่ยคะแนนความถูกต้องในการประเมินตำแหน่งแผลที่ฝ่าเท้าก่อนและหลังการใช้นวัตกรรมใช้ สถิติ Paired-t-test

ผลการวิจัย: คะแนนเฉลี่ยความถูกต้องในการประเมินตำแหน่งแผลจำลองที่เท้าหลังใช้นวัตกรรมกระจกส่องเท้าสูงกว่าก่อนใช้นวัตกรรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .001) ความพึงพอใจด้านการใช้งานและด้านประโยชน์อยู่ในระดับมากที่สุด (M = 47.69 และ 48.50) ตามลำดับ

สรุปผล: กระจกตรวจเท้าที่ผลิตจากกระจกขยายภาพ 2 เท่า และมีด้ามจับที่ยืดได้ ช่วยให้ผู้ป่วยเบาหวานสามารถตรวจดูแผลจำลองบริเวณฝ่าเท้าและซอกนิ้วเท้าได้สะดวกและชัดเจนยิ่งขึ้น

ข้อเสนอแนะ: ควรพัฒนาต่อยอดนวัตกรรมในกลุ่มตัวอย่างที่หลากหลาย และศึกษาระยะยาวเพื่อประเมินการลดอุบัติการณ์การเกิดแผลที่เท้า

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

Duncan BB, Magliano DJ, Boyko EJ. IDF diabetes atlas 11th ed. 2025: Global prevalence and projections for 2050. Nephrology, Dialysis, Transplantation: Official Publication of The European Dialysis and Transplant Association - European Renal Association. 2025. doi: 10.1093/ndt/gfaf177

Charoendee K, Boriboon N, Butchumsaeng A, Rungrueang S. Annual Report 2023. Non-Communicable Disease Division, Department of Disease Control, Ministry of Public Health [Internet]. 2023 [cited 2025 Mar 11]. Available from: https://ddc.moph.go.th/dncd/news.php?news=41556&deptcode

Registered Nurses Association of Ontario (RNAO). Diabetic foot ulcers: Prevention, assessment and management. 3rd ed. Toronto (ON): Registered Nurses’ Association of Ontario (RNAO); 2024.

Rinkel WD, Luiten J, van Dongen J, Kuppens B, Van Neck JW, Polinder S, Castro Cabezas M, Coert JH. In-hospital costs of diabetic foot disease treated by a multidisciplinary foot team. Diabetes Research and Clinical Practice 2017;132:68-78. doi: 10.1016/j.diabres.2017.07.029.

Wongsin U, Chiangchaisakultha K, Suanrueang P, Thumwanna P, Changprajuck N. Cost Analysis of cold plasma for wound care among patients with type 2 diabetes mellitus in thai community hospitals. Journal of Health Policy Law and Administration 2026;12(2):289-97. (in Thai)

Vanherwegen AS, Lauwers P, Lavens A, Doggen K, Dirinck E. Sex differences in diabetic foot ulcer severity and outcome in Belgium. PLoS One 2023;18(2):e0281886. doi: 10.1371/journal.pone.0281886

Ojo O, Boateng J, Pacella R, Hanrahan A, Essex R, Dibley L. Factors influencing the care and management of diabetic foot ulcers: A scoping review. Endocrine practice: Official Journal of The American College of Endocrinology and The American Association of Clinical Endocrinologists 2025;31(3):380–9.

Untari EK, Andayani TM, Yasin NM, Asdie RH. A review of patients’ knowledge and practice of diabetic foot self‑care. The Malaysian Journal of Medical Sciences 2024;31(1):33–50.

Singh A, Raj R, Kannauje PK, Das P, Meher J, Routray M. Diabetic foot care education and practices: A knowledge, attitudes, and practices questionnaire‑based study. Cureus 2025;17(6):e85436. doi: 10.7759/cureus.85436

Rahim MA, Azad M, Begum M, Devnath H, Nisha Z. Nursing interventions for the prevention and management of diabetic foot ulcers among patients at Rajshahi Medical College Hospital. Scholars Journal of Applied Medical Sciences 2024;12(6):768-75.

Tangcheewinsirikul K. An understanding of diabetic foot self-care practice among type 2 diabetic patients of Chalermprakiat Hospital in Buri Ram Province. Medical Journal of Srisaket Surin Buriram Hospitals 2022;37(3):569-78. (in Thai)

Mahathamnuchock S, Phanpeang P, Keelapang A. A study on the self-foot examination practice among diabetes patients, Mae Hong Son Province. Journal of Bamrasnaradura Infectious Diseases Institute 2022;16(1):22-32.

Akça Doğan D, Enç N. The effect of using a reminder diabetic foot mirror on foot checking frequency and development of diabetic foot in people with diabetes. International Journal of Diabetes in Developing Countries 2022;42:321–30. doi: 10.1007/s13410-021-00985-x

Khunkaew S, Fernandez R, Sim J. Health-related quality of life and self-care management among people with diabetic foot ulcers in Northern Thailand. SAGE Open Nursing 2019;1-10. doi: 10.1177/2377960819825751

Brown R, Ploderer B, Da Seng LS, Lazzarini P, Van Netten J. MyFootCare: A mobile self-tracking tool to promote self-care amongst people with diabetic foot ulcers [Internet]. In: Brereton M, Vyas D, Soro A, Ploderer B, Waycott J, Morrison A, editors. Proceedings of the 29th Australian conference on computer-human interaction: Human-nature, OzCHI 2017. New York: Association for Computing Machinery; 2017 [cited 2025 Oct 15]. p.462-6. Available from: https://eprints.qut.edu.au/114116/

Nextdoor Doctors Bangkok, Thai PBS. Mirror protector for diabetic foot patients: Tonthong Sub-district Health Promoting Hospital, Mueang District, Lamphun Province. 2016 [cited 2025 Mar 15]. Available from: https://www.thaipbs.or.th/program/NextdoorDoctors/episodes/37801

Public Health Service Center 38. Innovative foot mirror for diabetic patients [Internet]. 2018 [cited 2025 Mar 15]. Available from: https://www.youtube.com/watch?v=zWvoSR5Tzs8

Suksongkram S. The concept of the Deming Cycle (PDCA) with the administration in the way of Buddhism. Journal of Thammawat 2021;2(1):39-49. (in Thai)

Keery MS. Long handled mirror: A daily skin check inspection tool [Internet]. 2024 [cited 2025 Sep 30]. Available from: https://thediytherapist.com/long-handled-mirror-a-diabetes-daily-skin-check-inspection-tool

Train The Brain Forum Committee. Thai Mental State Examination (TMSE). Siriraj Hospital Gazette, 1993;45(6):359-74. (in Thai)

Prestige Medical Care Health Care Excellence. Using a mirror for diabetic foot care [Internet]. 2025 [cited 2025 Oct 7]. Available from: https://prestigemedicalaz.com/using-a-mirror-for-diabetic-foot-care/

Kanan P, Siribumrungwong B, Tharavanij T, Orrapin S, Napunnaphat P. The needs of patients with diabetes for the prevention and treatment of foot complications in Thailand: A qualitative descriptive study. Belitung nursing journal 2023;9(6):586-94. doi: 10.33546/bnj.2835.