ความสัมพันธ์ระหว่างความรอบรู้ด้านสุขภาพกับพฤติกรรมการป้องกันโรคอ้วนของนักเรียนประถมศึกษาตอนปลาย โรงเรียนเอกชนแห่งหนึ่งในจังหวัดเพชรบูรณ์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทคัดย่อ
การวิจัยเชิงสหสัมพันธ์แบบภาคตัดขวางครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระดับความรอบรู้ด้านสุขภาพ พฤติกรรมการป้องกันโรคอ้วน และความสัมพันธ์ระหว่างความรอบรู้ด้านสุขภาพกับพฤติกรรมการป้องกันโรคอ้วนของนักเรียนประถมศึกษาตอนปลาย โรงเรียนเอกชนแห่งหนึ่งในจังหวัดเพชรบูรณ์ กลุ่มตัวอย่างเป็นนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4-6 จำนวน 166 คน คัดเลือกโดยการสุ่มแบบชั้นภูมิตามสัดส่วน เครื่องมือวิจัยเป็นแบบประเมินความรอบรู้ด้านสุขภาพสำหรับเด็กและเยาวชนไทยที่มีภาวะน้ำหนักเกิน ของกองสุขศึกษา กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน
ผลการวิจัยพบว่า นักเรียนมีความรอบรู้ด้านสุขภาพโดยรวมอยู่ในระดับไม่เพียงพอต่อการดูแลสุขภาพตนเองเพื่อป้องกันโรคอ้วน (M = 68.90, SD = 13.70) และมีพฤติกรรมการป้องกันโรคอ้วนอยู่ในระดับไม่ถูกต้อง (M = 59.90, SD = 8.95) ความรอบรู้ด้านสุขภาพมีความสัมพันธ์ทางบวกในระดับต่ำกับพฤติกรรมการป้องกันโรคอ้วนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (r = 0.33, p < 0.001) ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่า ความรอบรู้ด้านสุขภาพมีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคอ้วนของนักเรียนประถมศึกษาตอนปลาย หน่วยงานด้านสุขภาพและสถานศึกษาจึงควรนำผลการศึกษาไปใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานในการพัฒนากิจกรรมส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมการป้องกันโรคอ้วนที่เหมาะสมกับเด็กวัยเรียนและบริบทของพื้นที่
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
References
World Health Organization. Obesity and overweight [Internet]. Geneva: WHO; 2025 [cited 2026 May 10]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight
Mazidi M, Banach M, Kengne AP. Prevalence of childhood and adolescent overweight and obesity in Asian countries: a systematic review and meta-analysis. Arch Med Sci. 2018;14(6):1185-203. doi:10.5114/aoms.2018.79001
Department of Health. Percentage of school-age children (6–14 years) with overweight and obesity [Internet]. Nonthaburi: Department of Health, Ministry of Public Health; 2025 [cited 2026 May 10]. Available from: https://dashboard.anamai.moph.go.th/dashboard/overweightstudent. (in Thai)
Rozga M, Handu D. Nutrition interventions for pediatric obesity prevention: an umbrella review of systematic reviews. Nutrients. 2023;15(24):5097. doi:10.3390/nu15245097
Spiga F, Davies AL, Tomlinson E, Moore THM, Dawson S, Breheny K, et al. Interventions to prevent obesity in children aged 5 to 11 years old. Cochrane Database Syst Rev. 2024;5:CD015328. doi:10.1002/14651858.CD015328.pub2
Abdoli M, Scotto Rosato M, Cipriano A, Napolano R, Cotrufo P, Barberis N, et al. Affect, body, and eating habits in children: a systematic review. Nutrients. 2023;15(15):3343. doi:10.3390/nu15153343.
Qiu C, Hatton R, Li Q, Xv J, Li J, Tian J, et al. Associations of parental feeding practices with children’s eating behaviors and food preferences: a Chinese cross-sectional study. BMC pediatrics. 2023;23(1):84. doi:10.1186/s12887-023-03848-y
Kilandeka V, Mosha T, Kulwa K. Relationship between school food environment and eating behaviors of primary school children in Dodoma: a cross-sectional study. Ecol Food Nutr. 2024;63(4):304-322. doi:10.1080/03670244.2024.2357792.
Nutrition Bureau, Department of Health, Ministry of Public Health. Report on KPI 3.11 Assessment 1.1 implementation, fiscal year 2026 [Internet]. Nonthaburi: Department of Health, Ministry of Public Health; 2026 [cited 2026 May 29]. Available from: https://nutrition2.anamai.moph.go.th/webupload/6x22caac0452648c8dd1f534819ba2f16c/filecenter/file/doc/2569/(R2)%20KPI%203.11%20Assessment-1.1%2069.pdf?_t=1775639096. Thai.
Nutbeam D. Health literacy as a public health goal: a challenge for contemporary health education and communication strategies into the 21st century. Health Promot Int. 2000;15(3):259-267.
Nutbeam D. The evolving concept of health literacy. Soc Sci Med. 2008 Dec;67(12):2072-8. doi:10.1016/j.socscimed.2008.09.050.
Thongsong L, Neranon W. The causal model of health literacy and health behavior for obesity prevention among primary school students in Bangkok, Thailand. F1000Res. 2020;9:1342. doi:10.12688/f1000research.26249.2.
Liu L, Ren X, Li W, Zhao S, Guo X, Yan R, et al. Nutritional literacy and health behaviors in primary school students in China: a cross-sectional study. BMC Public Health. 2025;25:2275.
Amporn Ritthaworn, Napachakorn Ankanit. The relationship between nutrition literacy, food sanitation, and food consumption behavior among students in schools in Bangkok's Bang Khen District. Thai J Health Promot Environ Health. 2025;3(2):90-103. Thai.
Rachmi CN, Jusril H, Ariawan I, Beal T, Sutrisna A. Assessment of the obesogenic environment in primary schools: a multi-site case study in Jakarta. BMC Nutr. 2022;8:19. doi:10.1186/s40795-022-00513-y.
Health Education Division, Department of Health Service Support, Ministry of Public Health. Health literacy scale for Thai childhood overweight [Internet]. Nonthaburi: Health Education Division; 2014 [cited 2026 Feb 10]. Available from: https://hed.hss.moph.go.th/wp-content/uploads/2024/06/ Health literacy scale for Thai childhood overweight.pdf. Thai.
Krejcie RV, Morgan DW. Determining sample size for research activities. Educ Psychol Meas 1970;30(3):607-10.
Hinkle DE, Wiersma W, Jurs SG. Applied Statistics for the Behavioral Sciences. 5th ed. Boston: Houghton Mifflin; 2003.
Jindarattanaporn N, Kelly B, Phulkerd S. A comparative analysis of unhealthy food and beverage television advertising to children in Thailand, between 2014 and 2022. Global Health. 2024;20:2. doi:10.1186/s12992-023-01007-7.
Arita Samunuan, Thassaporn Chusak, Pannee Banchonhattakit, Ratthapol Sillaparassamee. Factors influencing health behavior for obesity prevention of among overweight school children in Nakhon Si Thammarat Province. Health Sci J Thai 2024;6(4):95-102. Thai.
Sharps MA, Coulthard H, Salvy SJ, Ryan S, Fallon V. The influence of experimental confederate peers on children's food intake: a systematic review and meta-analysis. Appetite. 2022;169:105863. doi:10.1016/j.appet.2021.105863.
Yupaporn Tirapaiwong, Rattikorn Mueannadon, Chanyawee Chaiwong, Wasana Khonyang, Orranid Nikom. Health literacy, health behaviors, and nutritional status among upper primary school students, Nonsung Subdistrict, Udonthani Province. Journal of Prachomklao College of Nursing 2020; 3(3): 78-93. Thai.
Chanipada Wongraksa, Rattikan Raksapakdee, Bangon Klamsuwan, Suwitcha Sangthong. Health behaviors and nutrition of elementary students in Health Literacy Schools, Regional Health Promotion Center 7 Area. Journal of Regional Health Promotion Center 7 Khon Kaen 2023;15(3):77-93. Thai.
Jamjuree Saeloo, Napawan Wiriyasirikul. The relationship between health literacy and obesity prevention behaviors of school-age children with overweight and obesity in schools under primary education service area Office Mueang District, Nakhon Si Thammarat Province. Journal of MCU Nakhondhat 2020; 7(11): 1-15. Thai.
