การพัฒนาแบบประเมินสมรรถนะพยาบาลศัลยกรรมระบบทางเดินปัสสาวะ โรงพยาบาลมหาวิทยาลัยของรัฐ

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์สภาพการณ์ของสมรรถนะพยาบาลศัลยกรรมระบบทางเดินปัสสาวะ 2) พัฒนาแบบประเมินสมรรถนะพยาบาลศัลยกรรมระบบทางเดินปัสสาวะ โรงพยาบาลมหาวิทยาลัยของรัฐ และ 3) ประเมินความเหมาะสมของแบบประเมินที่พัฒนาขึ้น การวิจัยและพัฒนานี้ ผู้เข้าร่วมการศึกษา มี 2 กลุ่ม คือ 1) กลุ่มตัวอย่างสำหรับการให้ข้อมูล คัดเลือกตามเกณฑ์การคัดเข้าด้วยการเลือกแบบเจาะจง จำนวน 7 คน และ กลุ่มที่ 2 พยาบาลปฏิบัติการทั้งหมด คัดเลือกตามเกณฑ์การคัดเข้าด้วยการสุ่มอย่างง่าย จำนวน 42 คน เครื่องมือการวิจัยมี  3 ชุด คือ 1) แบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง 2) แบบประเมินสมรรถนะพยาบาลศัลยกรรมระบบทางเดินปัสสาวะ มีค่าดัชนีความตรงเชิงเนื้อหารายข้อระหว่าง .80 -1.00 ค่าความตรงเชิงเนื้อหารายฉบับ .95 ค่าสัมประสิทธิ์แอลฟาของคอนบาค .98 และค่าความเที่ยงระหว่างผู้ประเมิน .97 และ 3) แบบประเมินความเหมาะสมของแบบประเมินที่พัฒนาขึ้น ได้ค่าความเที่ยงระหว่าง .60-1.00 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา และใช้สถิติพรรณนา  ผลการศึกษาพบว่า 1) สภาพการณ์ของสมรรถนะพยาบาลศัลยกรรมระบบทางเดินปัสสาวะประกอบด้วยสมรรถนะหลัก 6 ด้าน ได้แก่ (1) ด้านจริยธรรม จรรยาบรรณ และกฎหมาย (2) ด้านความรู้และทักษะการดูแลผู้ป่วย (3) ด้านการสื่อสารและทำงานเป็นทีม (4) ด้านการพัฒนาตนเองและวิชาชีพ (5) ด้านการใช้เทคโนโลยีและนวัตกรรมในการดูแลผู้ป่วย และ (6) ด้านการให้คำปรึกษาและสนับสนุนผู้ป่วยและครอบครัว 2) แบบประเมินสมรรถนะพยาบาลศัลยกรรมทางเดินปัสสาวะที่พัฒนาขึ้นจากสภาพการณ์และบริบทหน่วยงานในปัจจุบัน ประกอบด้วย 8 สมรรถนะหลัก ได้แก่ (1) สมรรถนะคุณธรรม จริยธรรม จรรยาบรรณ กฎหมายวิชาชีพในการปฏิบัติพยาบาล (2) สมรรถนะความรู้ ทักษะการดูแลรักษาผู้ป่วยศัลยกรรมฯ (3) สมรรถนะการป้องกัน ฟื้นฟูสุขภาพ การยอมรับภาพลักษณ์ของผู้ป่วยศัลยกรรมฯ (4) สมรรถนะการพัฒนาตนเอง (5) สมรรถนะการจัดการข้อมูลและใช้หลักฐานเชิงประจักษ์เพื่อพัฒนาคุณภาพการพยาบาล  (6) สมรรถนะการสื่อสารอย่างมีประสิทธิภาพ (7) สมรรถนะการทำงานเป็นทีมและมีมนุษยสัมพันธ์ (8) สมรรถนะการคิดในเชิงวิเคราะห์อย่างเป็นระบบ โดยกำหนดเป็นพฤติกรรมชี้วัดให้เห็นถึงลักษณะของสมรรถนะที่ต้องการประเมินมีลักษณะเป็นแบบมาตราส่วนประมาณค่า (Rating scale) 5 ระดับ ซึ่งแบบประเมินมีความสอดคล้องกับการปฏิบัติงานในบริบทจริงสามารถสะท้อนระดับสมรรถนะของพยาบาลได้อย่างเหมาะสม และ 3) ความเหมาะสมของแบบประเมินที่พัฒนาขึ้นมีค่าคะแนนเฉลี่ยโดยรวมอยู่ในระดับเหมาะสมมากที่สุด