Effects of a Self-Management Support Program on Health Behaviors and Clinical Parameters in Patients with Type 2 Diabetes Mellitus for Delaying the Progression of Stage 3 Chronic Kidney Disease, Selaphum Hospital

Authors

  • Kannika Chaiprom Selaphum Hospital
  • Warunee Sritawan Selaphum Hospital

Keywords:

Self-management, Chronic kidney disease progression, Health behaviors, Type 2 diabetes

Abstract

Purposes : To compare the mean scores of knowledge, behaviors, and clinical outcomes among patients with type 2 diabetes at Selaphum Hospital.

Study design : Quasi-experimental research was conducted.

Materials and Methods: This quasi-experimental study involved a sample of 32 patients diagnosed with Type 2 diabetes, selected based on predefined eligibility criteria. Participants received a self-management support program, which was developed in accordance with Orem's self-care theory and supported by the frameworks of Lorig and Holman’s self-management principles. The intervention period lasted for 16 weeks. Data collection involved the use of questionnaires assessing knowledge and health behaviors, with a Cronbach's alpha coefficient of 0.87. Descriptive statistics and paired t-tests were applied for data analysis, with statistical significance set at p <.05.

Main findings: Post-intervention, the patients with Type 2 diabetes and stage 3 chronic kidney disease demonstrated a statistically significant increase in knowledge (p=.001), with an average increase of 4.59 points (95% CI: 3.58,–5.61). Health behaviors aimed at delaying kidney disease progression also improved significantly (p=.001), with an average increase of 16.09 points (95% CI: 14.13–18.05). Furthermore, clinical outcomes exhibited substantial improvements, including a significant reduction in fasting blood sugar (FBS) levels (p=.003), with an average decrease of 17.78 points (95% CI: 6.74 to 28.82), a reduction in HbA1c (p=.001), with an average decrease of 0.33 points (95% CI: (95%CI: 0.15 to 0.51), and an improvement in estimated glomerular filtration rate (eGFR) (p=.001), with an average increase of 4.41 points (95% CI: 2.06 to 6.75).

Conclusion and Recommendations: The findings from this study provide compelling evidence that the self-management support program significantly improved both health behaviors and clinical outcomes in patients with Type 2 diabetes. It is recommended that this program be further implemented to assist in delaying kidney disease progression in future patient populations.

References

Coresh J, Selvin E, Stevens L A, Manzi J, Kusek J W, Eggers P, et al. Prevalence of chronic kidney disease in the United States. JAMA, 2007;298:2038-47.

Evans D, Taal W. Epidemiology and causes of chronic kidney disease. Med UK. 2011;39(7):402–06.

Jirakulsomchok D, Roisomit S, Vananong P, Thongon T, Panjarak W. Renal physiology electrolytes and acid-base disorders. 4th. Khon Kaen: Klangnanavitaya Press; 2011.

สุนีรัตน์ สิงห์คำ. การเสริมสร้างพลังภาคีเครือข่ายของ ผู้ดูแลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง. วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม. 2562;16(3);149-58.

กระทรวงสาธารณสุข. ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์ และสุขภาพ [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี; 2568 [เข้าถึงเมื่อ 10 มีนาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://hdcservice.moph.go.th/

ชวมัย ปีนะเก, นงลักษณ์ เมธากาญจนศักดิ. ผลของ โปรแกรมการสนับสนุุนการจัดการตนเองต่ออัตราการกรองของไตในผู้ป่่วยโรคไตเรื้อรังระยะก่อนล้างไต. วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม, 2566;20(1):242-51.

Orem, D. Nursing: Concept of practice. Missouri, MO: Mosby; 1995.

Lorig K R, Holman H R. Self-management education: History, definition, outcome, and mechanisms. The society of behavioral medicine. 2003;26(1):1-7.

วันวิสาข์ สนใจ. ผลของการจัดการตนเองต่อพฤติกรรมสุขภาพและสมรรถภาพไตของผู้ป่วยโรคเรื้อรังที่มีภาวะไตเสียหน้าที่ระยะที่ 2 [วิทยานิพนธ์]. ชลบุรี: มหาวิทยาลัยบูรพา; 2561.

ดาวหวัน กาสี. การพัฒนาโปรแกรมการจัดการตนเองเพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนของผู้ป่วยเบาหวาน โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านต้อง อำเภอเซกา จังหวัดบึงกาฬ [อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 10 มีนาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://bkpho.moph.go.th/

นุศรา นิโรจนกูฎ. ผลของโปรแกรมการพัฒนาความรู้ การจัดการตนเอง และการมีส่วนร่วมของผู้ดูแลต่อระดับน้ำตาลเฉลี่ยสะสมในเลือดและการชะลอความเสื่อมของไตในผู้ป่วยเบาหวาน ชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้. วารสารวิชาการแพทย์เขต 11. 2560;31(1):41-8.

เพ็ญพร ทวีบุตร, พัชราพร เกิดมงคล, ขวัญใจ อำนาจสัตย์ซื่อ. ผลของโปรแกรมการพยาบาลระบบสนับสนุนและให้ความรู้ในผู้ป่วย โรคเรื้อรังที่มีภาวะไตเรื้อรังระยะเริ่มต้น. วารสารพยาบาลสาธารณสุข. 2560;31(1);130-45.

รัตตินันท์ สิงห์ประเสริฐ, นิโรบล กนกสุนทรรัตน์, วรวรรณ ชัยลิมปมนตรี. ศึกษาผลของโปรแกรมการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม โดยพยาบาลผู้ปฏิบัติการขั้นสูงต่อผลลัพธ์ทางคลินิกในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง ก่อนได้รับการบำบัดทดแทนไต. วารสารการปฏิบัติการพยาบาลและการผดุงครรภ์ไทย. 2561;5(1):58-74.

รัญชนา หอมสุวรรณ. ผลของการใช้โปรแกรมชะลอไตเสื่อมในผู้ป่วยเบาหวานศูนย์สุขภาพชุมชนเมืองโรงพยาบาลพระนารายณ์มหาราช สาขาเทศบาลตาบลทาศาลา. โรงพยาบาลสิงห์บุรีเวชสาร. 2561;27(1):55-64.

สุรัตน์ อนันทสุข. โปรแกรมการพัฒนาพฤติกรรมสุขภาพเพื่อชะลอภาวะไตเสื่อมในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน ในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ ตำบลบางพูน อำเภอเมืองปทุมธานี จังหวัดปทุมธานี. วิทยานิพนธ์ ปริญญาคหกรรมศาสตรมหาบัณฑิต ปทุมธานี มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี; 2564.

ศุภพร ไชยคา. ผลของโปรแกรมการจัดการตนเองร่วมกับการใช้ระบบเทคโนโลยีสารสนเทศต่อความรู้ และพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้ป่วยไตวายเรื้อรังระยะที่ 3 โรงพยาบาลสันติสุข จังหวัดน่าน. วารสารวิชาการทางการแพทย์และสาธารณสุข สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา. 2567;4(1):106-23.

ดวงดาว อรัญวาสน์, ญาณี กรสีสุรี, ผดุงศิษฎ์ ชำนาญบริรักษ์. ผลของโปรแกรมการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ เพื่อชะลอไตเสื่อมในผู้ป่วยโรคเบาหวานความดันโลหิตสูง โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลเกิ้ง อำเภอเมือง จังหวัดมหาสารคาม. วารสารวิชาการสำนักงานสาธารณสุข จังหวัดมหาสารคาม. 2563;4(7):1-12.

วรางคณา บุตรศรี, รัตนา บุญพา, ชาญณรงค์ สิงห์บรรณ. ผลของโปรแกรมการให้ความรู้ต่อพฤติกรรมการดูแลตนเอง และการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยการจัดการและเทคโนโลยีอีสเทิร์น. 2564;18(1):1-13.

รติกร จันดาบุตร. ผลการสนับสนุนการจัดการตนเองเพื่อชะลอไตเสื่อมระยะเริ่มต้น ในผู้ป่วยเบาหวาน เขตตำบลเพ็ญ อำเภอเพ็ญ จังหวัดอุดรธานี [อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 8 มีนาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://backoffice.udpho.org/

พรรณทิวา บุญมี, ขนิษฐา วิศิษฏ์เจริญ, ศุภวรรณ ใจบุญ, ดวงรัตน์ กวีนันทชัย. ผลของโปรแกรมการจัดการตนเองต่อพฤติกรรมการจัดการตนเองเพื่อชะลอภาวะไตเสื่อม ของผู้ป่วยโรคเบาหวานในโรงพยาบาลฝาง จังหวัดเชียงใหม่. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีสรรพสิทธิประสงค์. 2567;8(2):1-15.

ธิติสุดา สมเวที. ผลของโปรแกรมส่งเสริมการจัดการตนเองโดยบูรณาการรูปแบบการจัดการโรคเรื้อรังต่อความรู้พฤติกรรมการจัดการตนเอง และผลลัพธ์ทางคลินิกของ ผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะที่ 4 โรงพยาบาลสารภี อำเภอสารภี จังหวัดเชียงใหม่. เชียงใหม่: สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดเชียงใหม่; 2567.

ดวงมณี วิยะทัศน์, อุไร ศิลปะกิจโกศล. ผลของโปรแกรมการจัดกิจกรรมกลุ่มเรียนรู้ต่อพฤติกรรมสุขภาพ และระดับน้ำตาลสะสมในเลือดของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ ในคลินิกโรคเบาหวาน โรงพยาบาลพนมสารคาม. วารสารการปฏิบัติการพยาบาลและผดุงครรภ์ไทย. 2561;5(2):39-54.

นิฤมล สบายสุข, ปิ่นหทัย ศุภเมธาพร, ณิชกานต์ ทรงไทย. ผลของโปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเองต่อพฤติกรรมสุขภาพและอัตราการกรองของไต ในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่มีภาวะไตเรื้อรัง ระยะที่ 3. วารสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี อุตรดิตถ์. 2561;ฉบับพิเศษ:137-50.

พนิดา รัตนศรี. ศึกษาผลของโปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเองเพื่อชะลอไตเสื่อมต่อพฤติกรรมการจัดการตนเองและผลลัพธ์ทางคลินิกในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลสำราญ. วารสารสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดขอนแก่น. 2565;4(2):209-24.

อติญาณ์ ศรเกษตริน, จินตนา ทองเพชร, จุไรรัตน์ ดวงจันทร์, นงณภัทร รุ่งเนย. ประสิทธิผลของโปรแกรมสร้างเสริมสุขภาพร่วมกับการสนับสนุนการจัดการตนเอง ต่อพฤติกรรมการจัดการตนเอง และผลลัพธ์ทางคลินิกของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ร่วมกับความดันโลหิตสูงที่ควบคุมไม่ได้. วารสารวิชาการสาธารณสุข. 2565;32(2):299-331.

ปพิชญา สิงห์ชา. ศึกษาผลของโปรแกรมการจัดการตนเองเพื่อชะลอไตเสื่อมระยะที่ 3-4 ต่อพฤติกรรมและผลลัพธ์ทางคลินิกของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 โรงพยาบาลธวัชบุรี. วารสารวิจัยและพัฒนานวัตกรรมทางสุขภาพ. 2566;4(3):157–67.

พงศ์ลดา ศรีสุขา, พงศ์พิษณุ บุญดา. ศึกษาการพัฒนาโปรแกรมการรับประทานอาหารของผู้ป่วย โรคไตเรื้อรัง เพื่อชะลอความเสื่อมของไต โรงพยาบาลสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช. การประชุมวิชาการระดับชาติ ด้านวิทยาศาสตร์สุขภาพ. สำนักวิชาการวิทยาศาสตร์สุขภาพ: มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง; 2560.

สำราญ พูลทอง, สุปราณี เมืองโคตร, วิลาวัลย์ หลักเขต. ศึกษาผลของโปรแกรมการส่งเสริมพฤติกรรมการจัดการตนเองเพื่อชะลอไตเสื่อม และผลลัพธ์ทางคลินิกในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะที่ 3. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สรรพสิทธิประสงค์. 2566;7(1):91-104.

ภารดี วรรณพงษ์, สุทิน ใจรักษ์. ผลของโปรแกรมการจัดการตนเองต่อการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดของบุคลากร ซึ่งป่วยด้วยโรคเบาหวานขนิดที่ 2 ที่ไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ โรงพยาบาลสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช. วารสารวิชาการสาธารณสุขจังหวัดตาก; 2566.

Downloads

Published

2025-06-14

How to Cite

1.
Chaiprom K, Sritawan W. Effects of a Self-Management Support Program on Health Behaviors and Clinical Parameters in Patients with Type 2 Diabetes Mellitus for Delaying the Progression of Stage 3 Chronic Kidney Disease, Selaphum Hospital. J Res Health Inno Dev [internet]. 2025 Jun. 14 [cited 2026 Jan. 27];6(2):156-65. available from: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jrhi/article/view/280277

Issue

Section

Original Articles