การประเมินโครงการอบรมเชิงปฏิบัติการพัฒนาศูนย์ประสานงานสุขภาพชาวต่างชาติ (ศสต.) และศูนย์บริการสุขภาพชาวต่างชาติ (ศบต.) จังหวัดร้อยเอ็ด  โดยใช้รูปแบบการประเมินของ Kirkpatrick

สมปอง  ทวีหันต์

ผู้แต่ง

สมปอง ทวีหันต์ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดร้อยเอ็ด

คำสำคัญ:

การประเมินโครงการ, การอบรมเชิงปฏิบัติการ, การประเมินของ Kirkpatrick

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์: เพื่อประเมินปฏิกิริยาตอบสนอง การเรียนรู้ พฤติกรรมและผลลัพธ์ที่ของโครงการอบรมเชิงปฏิบัติการพัฒนาศูนย์ประสานงานสุขภาพชาวต่างชาติ (ศสต.) และศูนย์บริการสุขภาพชาวต่างชาติ (ศบต.) จังหวัดร้อยเอ็ด

รูปแบบการวิจัย: การวิจัยเชิงประเมินผลโครงการแนวทางของ Kirkpatrick

วัสดุและวิธีการวิจัย: เป็นบุคลากรและเจ้าหน้าที่ผู้รับผิดชอบงานดูแลสุขภาพชาวต่างชาติในโรงพยาบาลร้อยเอ็ด โรงพยาบาลชุมชน และสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดร้อยเอ็ด 100 คน ระยะเวลาดำเนินการตั้งแต่เดือนพฤษภาคม - ธันวาคม 2566 เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม จำนวน 4 ฉบับ ที่มีค่าดัชนีความสอดคล้องเชิงเนื้อหา (IOC) ตั้งแต่ 0.67-1.00 และค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับเท่ากับ 0.953 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน

ผลการวิจัย: ผลการประเมินผู้เข้ารับการอบรมจำนวน 100 คน พบว่า มีความพึงพอใจต่อการฝึกอบรมโดยรวมอยู่ในระดับดีมาก (Mean= 4.36, SD.= 0.82) การเรียนรู้ (Mean= 4.73, SD.= 0.45) พฤติกรรม (Mean= 4.42, SD.= 0.51 และผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นกับสถานที่ปฏิบัติงานของผู้เข้ารับการอบรม (Mean= 4.62, SD.= 0.50) โดยรวมทุกด้านอยู่ในระดับดีมาก ซึ่งผ่านเกณฑ์ที่กำหนด (Mean ≥3.51) ตามลำดับ

สรุปและข้อเสนอแนะ: การประเมินครั้งนี้ไม่เพียงสะท้อนความสำเร็จของโครงการอบรมในเชิงผลลัพธ์เท่านั้น แต่ยังนำเสนอข้อมูลเชิงประจักษ์ที่มีคุณค่าต่อการวางแผนพัฒนาโครงการในอนาคต โดยเฉพาะการเสริมสร้างศักยภาพบุคลากรให้พร้อมต่อภารกิจการดูแลสุขภาพชาวต่างชาติในบริบทจังหวัดและพื้นที่ใกล้เคียง ความเข้าใจทั้งจุดเด่น ข้อจำกัด และนัยยะที่ได้จากการประเมินจึงเป็นฐานข้อมูลสำคัญที่จะนำไปสู่การออกแบบระบบพัฒนาศักยภาพบุคลากรที่มีความยั่งยืนและตอบสนองต่อความท้าทายของระบบบริการสุขภาพในอนาคตอย่างแท้จริง

เอกสารอ้างอิง

Ministry of Public Health. Notification of the Ministry of Public Health Regarding Health Examination and Insurance of Foreign Workers [Internet]. 2018 [cited 2024 May 14]. Available from: http://www.moph.go.th.

นฤมล อนุสนธิ์พัฒน์, ภาณุพงศ์ ศิริ, สุธี โกสิทธิ์. ผลกระทบทางด้านสังคมจากการจ้างแรงงานต่างด้าวของไทย. วารสาร มมร. วิชาการล้านนา. 2566;12(1):33-47.

ณัฐนันท์ สุตะวงศ์, ธมลพรรห์ จินต์พงค์. การศึกษาการบริหารกองทุนประกันสุขภาพคนต่างด้าวและแรงงานต่างด้าวเพื่อกำหนดนโยบายการจ่ายชุดเชยค่าบริการทางการแพทย์ ในระบบประกันสุขภาพคนต่างด้าวและแรงงานต่างด้าว กระทรวงสาธารณสุข. วารสารสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดขอนแก่น. 2567;6(2):1-18.

สำนักงานแรงงานจังหวัดร้อยเอ็ด. สถานการณ์แรงงานจังหวัดร้อยเอ็ดใตรมาส 3 ปี พ.ศ.2566 (กรกฎาคม - กันยายน 2566). สำนักงานแรงงานจังหวัดร้อยเอ็ด; 2566.

สมัชชาสุขภาพเฉพาะประเด็นว่าด้วยการเข้าถึงสิทธิด้านสุขภาพกลุ่มแรงงานข้ามชาติ. การเข้าถึงสิทธิด้านสุขภาพของกลุ่มแรงงานข้ามชาติ [อินเตอร์เน็ต]. 2565 [เข้าถึงเมื่อ 11 ธันวาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://www.samatcha.org/index.php/file/25040536-ec27-4831-934d-1fb5e014a042/preview

Penchamsky R, Thomas J W. The Concept of Access Definition and Relationship To Consumer Satisfaction. Medical Care; 1981;19(2):127-40.

Kirkpatrick D L. Kirkpatrick D. Evaluating Training Programs. (3rd ed). Berrett-Koehler Publishers, Inc.; 2006.

กานดา นาคะเวช. การประเมินและการจัดโครงการประเมิน หน่วยที่ 3 การวางแผนและออกแบบประเมิน (พิมพ์ครั้งที่ 6). นนทบุรี: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช; 2554.

Quinton M L, Tidmarsh G, Parry B J, Cumming J. A Kirkpatrick Model Process Evaluation of Reactions and Learning from Online Training in a Community-Based Program. Int J Environ Res Public Health. 2022;19(18):11320.

Cheung V K L, Chia N-H, So S-S, Ng G W-Y, So Eric H-K. Expanding scope of Kirkpatrick model from training effectiveness review to evidence-informed prioritization management for cricothyroidotomy simulation. Heliyon. 2023:9(8):e18268.

Li Q, Chen Y, Lv H, Wang Y. The effect of perceived organizational support on work outcomes of frontline health personnel: A quantitative study. Sustainability. 2022.

Thepha T, Marais D, Bell J, Muangpin S. The Evaluation of Training for Health-Care Professionals: A 6-month EBF training workshop evaluation in Northeast Thailand; 2021;30(2):71-77.

กมลทิพย์ สงวนรัมย์, กุลชรีย์ เพียรทอง, เกษราภรณ์ เคนบุปผา. ประสิทธิผลของโปรแกรมฝึกอบรมบุคลากรสาธารณสุขเพื่อส่งเสริมสมรรถนะในการเป็นผู้บำบัดโรคซึมเศร้าด้วยการเจริญสติ. วารสารสภาการพยาบาล. 2566;38(3):215-88.

โต เจริญบดี. การพัฒนาหลักสูตรป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรังของพนักงาน: การออกแบบการฝึก และการประเมินผล [วิทยานิพนธ์/รายงาน]. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2565.

Sriyasak A, Sridawruang C, Sriring P, Nitkhamhan B, Chatchumni M, Khaonuan B, et al. Evaluation of health service quality and efficiency in sub-district health promoting hospitals post-transfer to Provincial Administrative Organizations. J Health Syst Res. 2025;19(2):180-93.

Kheawwan P, Thanomlikhit C. Post Baccalaureate Residency Training Program: An evaluation of 5-year performance. Thai Journal of Nursing and Midwifery Practice. 2024;11(1):34–52.

นพพงษ์ พงศ์เลิศโกศล. การประเมินผลลัพธ์โครงการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพกลุ่มเสี่ยง โรคเบาหวาน โดยใช้แนวคิดการวิจัยประเมินผลเชิงปฏิบัติการ. วารสารวิจัยและพัฒนาด้านสุขภาพ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา. 2566;9(1):28–43.