อิทธิพลของการได้รับการเสริมสร้างพลังอำนาจและวัฒนธรรมองค์การต่อสมรรถนะของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลมหาวิทยาลัย เขตภาคเหนือ
คำสำคัญ:
วัฒนธรรมองค์การ, การเสริมสร้างพลังอำนาจ, สมรรถนะบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงพรรณนาแบบหาความสัมพันธ์เชิงทำนายมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอิทธิพลของการได้รับการเสริมสร้างพลังอำนาจและวัฒนธรรมองค์การต่อสมรรถนะของพยาบาลวิชาชีพ กลุ่มตัวอย่างเป็นพยาบาลวิชาชีพระดับปฏิบัติการ มีประสบการณ์การทำงานตั้งแต่ 1 ปีขึ้นไป ในโรงพยาบาลมหาวิทยาลัย เขตภาคเหนือ จำนวนเตียงน้อยกว่า 500 เตียง 3 แห่ง จำนวน 142 คน สุ่มตัวอย่างแบบชั้นภูมิโดยคำนวณตามสัดส่วน เครื่องมือวิจัยประกอบด้วย แบบสอบถามการได้รับการเสริมสร้างพลังอำนาจ แบบสอบถามวัฒนธรรมองค์การและแบบสอบถามสมรรถนะของพยาบาลวิชาชีพเป็นแบบประมาณค่า 5 ระดับ มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.94, 0.92 และ 0.97 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนาและการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน
ผลการวิจัยพบว่า สมรรถนะของพยาบาลวิชาชีพโดยรวมอยู่ในระดับสูงมาก (Mean = 4.34, S.D. = 0.40) การได้รับการเสริมสร้างพลังอำนาจอยู่ในระดับสูง (Mean = 3.99, S.D. = 0.48) วัฒนธรรมองค์การแบบสร้างสรรค์อยู่ในระดับสูง (Mean = 4.26, S.D. = 0.47) วัฒนธรรมองค์การลักษณะตั้งรับ-เฉื่อยชาอยู่ในระดับสูง (Mean = 3.66, S.D. = 0.42) และลักษณะตั้งรับ-ก้าวร้าวอยู่ในระดับปานกลาง (Mean = 2.97, S.D. = 0.62) การวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณพบว่า วัฒนธรรมองค์การ แบบสร้างสรรค์และการได้รับการเสริมสร้างพลังอำนาจสามารถร่วมกันพยากรณ์สมรรถนะของพยาบาลวิชาชีพได้ร้อยละ 48 (R2 = 0.48) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 โดยวัฒนธรรมองค์การแบบสร้างสรรค์มีอิทธิพลสูงสุด รองลงมาคือการได้รับการเสริมสร้างพลังอำนาจ ผลการวิจัยสะท้อนให้เห็นว่า การส่งเสริมวัฒนธรรมองค์การที่เอื้อต่อการเรียนรู้และความร่วมมือ ควบคู่กับการเสริมสร้างพลังอำนาจ มีบทบาทสำคัญต่อการพัฒนาสมรรถนะของพยาบาลวิชาชีพ
Downloads
เอกสารอ้างอิง
Somsap Y, Varee A. Thai nurse brand in 21st century: Challenges for nursing profession. Songklanagarind Journal of Nursing. 2019;39(3):169-78 (in Thai)
Charoenkraikamon C, Pitaksung A, Namthep J, Saysukanun P, Chimchalong R, Siritipakorn P, et al. Gerontological nursing competencies for registered nurses in a university hospital setting. Siriraj Medical Bulletin. 2024;17(3):197-208 (in Thai)
Ratchapakdee P. Digital competency of newly graduated nurses. Journal of The Royal Thai Army Nurses. 2023;24(2):336-47 (in Thai)
Office of the National economic and social development council. The Thirteenth national economic and social development plan (2023–2027). [internet]. 2022 [cited 2025 Jan 19]. Available from: https://www.nesdc.go.th (in Thai)
Thailand Nursing and Midwifery Council. Strategic plan for nursing and midwifery 2022–2026. 1st ed. Nonthaburi: Publishing of suetawan company limited; 2022. (in Thai)
Goedhart NS, Van Oostveen CJ, Vermeulen H. The effect of structural empowerment of nurses on quality outcomes in hospitals: a scoping review. Journal of Nursing Management. 2017;25(3):194–206. doi:10.1111/jonm.12455
Lambrou P, Kontodimopoulos N, Niakas D. Motivation and job satisfaction among medical and nursing staff in a Cyprus public general hospital. Human Resources for Health. 2010;8(1):1-9. doi:10.1186/1478-4491-8-26
Kanter RM. Men and women of the corporation. 2nd ed. New York: Basic Books; 1993.
Laschinger HK. Job and career satisfaction and turnover intentions of newly graduated nurses. Journal of Nursing Management. 2012;20(4):472-84. doi:10.1111/j.1365-2834.2011.01293.x.
Çelik ŞŞ, Sariköse S, Çelik Y. Structural and psychological empowerment and burnout among nurses: A systematic review and meta-analysis. International Nursing Review. 2024;71(1):189-201. doi:10.1111/inr.12878.
Phromyaem R. Relationship among personal factors, lifelong learning, empowerment of head nurses and orthopedic nurses competency, hospitals under the department of medical services [master’s thesis]. Bangkok: Chulalongkorn University; 2017. (in Thai)
Soonthongsiri S. The competency enhancement of professional nurses in medical correctional hospital [master’s thesis]. Nonthaburi: Sukhothai Thammathirat Open University; 2022. (in Thai)
Cooke RA, Lafferty JL. Level I: Organizational culture inventory. Plymouth (MI): Human Synergistics; 1989.
Aydogdu ALF. The impact of organizational culture on nursing: a comprehensive analysis. [internet]. 2023 [cited 2025 May 02]. Available from: https://www.isroset.org/journal/WAJM/full_paper_view.php?paper_id=3378
Boonmathat S. Public organizational culture suited for Thailand 4.0: Era for public organization under central administration. Journal of MCU Social Science Review. 2022;13(2):1–14 (in Thai)
Phunlapa C. Organizational culture affects the core competencies of staffs of the Institute of Molecular Biosciences Mahidol university. Mahidol R2R e-Journal. 2017;4(2):206-26. doi:10.14456/jmu.2017.30 (in Thai)
Lu Y, Zhai S, Liu Q, Liu J, Chen C. The impact of head nurse empowerment on clinical nurses’ innovative behavior: the mediating role of organizational climate and professional autonomy. BMC Nursing. 2025;24:574. doi:10.1186/s12912-025-03214-6
Office of the Permanent Secretary for Higher Education, Science, Research and Innovation. Framework of higher education, science, research and innovation policy and strategy 2023–2027 [internet]. 2022 [cited 2025 Jan 21]. Available from: https://www.mhesi.go.th/index.php/all-media/book-ministry/8310-2022-12-13-06-27-40.html (in Thai)
Nursing Department, Naresuan University Hospital. Annual report of the nursing department, Naresuan university hospital fiscal years 2019–2022. [internet]. 2022 [cited 2025 Jan 21]. Available from: https://www.plan.office.nu.ac.th/?page_id=847 (in Thai)
Faculty of Medicine, University of Phayao Hospital. Annual report (October 2021–September 2022). [internet]. 2022 [cited 2025 Jan 21]. Available from: https://anyflip.com/yrlwv/ghqb/basic (in Thai).
Mae Fah Luang University Medical Center Hospital. Strategic plan of Mae Fah Luang university medical center hospital 2022–2026. [internet]. 2023 [cited 2025 Jan 21]. Available from: https://www.mfu.ac.th/life-on-campus/lifeoncampus-healthy/mfu-medical-center.html (in Thai).
Laschinger HK. Condition for work effectiveness questionnaire I and II. Canada: Western University; 2012.
Thailand Nursing Council. Competencies of registered nurses. 1st ed. Bangkok: Siree Yodkarnpim Publishing; 2010. (in Thai)
Srisatitnarakorn B. Effect size, power analysis, optimal sample size calculation using G*Power software. 1st ed. Bangkok: Chulalongkorn University Press; 2020. (in Thai)
Cohen J. Statistical power analysis for the behavioral sciences. 2nd ed. Hillsdale: Lawrence Erlbaum Associates; 1988.
Bualuang B. Influence of empowerment and physician–nurse relationships on quality of care among professional nurses in inpatient departments at Uttaradit Hospital [master’s thesis]. Nonthaburi: Sukhothai Thammathirat Open University; 2018. (in Thai)
Laokittisak R. Relationship between Organizational Culture, Job empowerment, and Quality of Working Life of professional nurses under the Jurisdiction of the local government administration [master’s thesis]. Nonthaburi: Sukhothai Thammathirat Open University; 2009. (in Thai)
Polit DF, Beck CT. Essentials of nursing research: appraising evidence for nursing practice. 10th ed. Philadelphia: Wolters Kluwer; 2021.
Waltz CF, Strickland OL, Lenz ER. Measurement in nursing and health research. 5th ed. New York: Springer Publishing Company; 2017.
Srisaard B. Introduction to research. 10th ed. Bangkok: Suwiriyasarn; 2017. (in Thai)
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
