ปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่สาธารณสุข ผู้รับผิดชอบงานคุ้มครองผู้บริโภค จังหวัดบุรีรัมย์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ความสำคัญ: ปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการปฏิบัติงานเกี่ยวกับการเฝ้าระวังและการบริหารจัดการ
ความเสี่ยงงานคุ้มครองผู้บริโภค ต้องอาศัยความรู้ความชำนาญและทักษะของเจ้าหน้าที่ การประสานงาน
ร่วมกับเครือข่ายในการทำกิจกรรมต่าง ๆ เพื่อนำผลที่ได้ไปประยุกต์ใช้ในการวางแผนพัฒนา แก้ไขปัญหา
อุปสรรค สนับสนุนและส่งเสริมการปฏิบัติงานคุ้มครองผู้บริโภคของเจ้าหน้าที่สาธารณสุข ในจังหวัดบุรีรัมย์
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาวิเคราะห์ปัญหา อุปสรรค และข้อเสนอแนะในการปฏิบัติงานคุ้มครองผู้บริโภคของ
เจ้าหน้าที่สาธารณสุข ระดับปัจจัยแห่งความสำเร็จและระดับการปฏิบัติงานคุ้มครองผู้บริโภคของเจ้าหน้าที่
สาธารณสุข และปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขผู้รับผิดชอบ
งานคุ้มครองผู้บริโภค ในจังหวัดบุรีรัมย์
THAI FOOD AND DRUG JOURNAL Vol. 33 No. 1: January – April 2026
วิธีการวิจัย: เป็นการวิจัยเชิงผสมผสาน ระหว่างการวิจัยเชิงปริมาณและการวิจัยเชิงคุณภาพ เพื่อให้มีความ
น่าเชื่อถือมากขึ้น เก็บข้อมูลตั้งแต่เดือนธันวาคม 2567-กุมภาพันธ์ 2568 ประชากรที่ใช้ในการศึกษา คือ
ผู้รับผิดชอบงานคุ้มครองผู้บริโภคในโรงพยาบาลและสำนักงานสาธารณสุขอำเภอ จำนวน 92 คน เครื่องมือ
ที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถาม และแบบสัมภาษณ์เชิงลึก โดยใช้วิธีการสนทนากลุ่ม ส่วนการวิเคราะห์
ข้อมูลเชิงปริมาณใช้สถิติ ได้แก่ ค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าสูงสุด ค่าตํ่าสุด
และหาค่า t-test, One-way ANOVA (F-test) ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน และการวิเคราะห์
ถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน กำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 ส่วนข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์
เชิงเนื้อหา
ผลการศึกษา: พบว่า (1) ปัญหาและอุปสรรคที่พบในการปฏิบัติงานคุ้มครองผู้บริโภค 7 ด้าน ได้แก่
ด้านบุคลากร ด้านงบประมาณ ด้านวัสดุอุปกรณ์ ด้านวิธีการจัดการ ด้านเวลา ด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ
และด้านขวัญและกำลังใจ ทั้งนี้มีข้อเสนอแนะคือ ควรมีการพัฒนาองค์ความรู้และส่งเสริมการให้ความรู้
ผ่านสื่อสังคมออนไลน์อย่างถูกต้องและทันต่อเหตุการณ์ ตลอดจนควรสร้างขวัญและกำลังใจในการทำงาน
ให้กับเจ้าหน้าที่สาธารณสุขผู้รับผิดชอบงานคุ้มครองผู้บริโภค (2) คุณลักษณะส่วนบุคคล พบว่า ส่วนใหญ่
เป็นเพศหญิง ร้อยละ 52.17 มีช่วงอายุระหว่าง 30-40 ปี ร้อยละ 36.95 อายุเฉลี่ย 42.5 ปี (S.D.=9.08)
มีสถานภาพสมรส/อยู่ร่วมกัน ร้อยละ 64.13 การศึกษาระดับปริญญาตรีหรือเทียบเท่า ร้อยละ 68.48
ตำแหน่งเภสัชกร ร้อยละ 43.48 รายได้เฉลี่ย 45,926.43 บาท ระยะเวลาปฏิบัติงานเกี่ยวกับงานคุ้มครอง
ผู้บริโภคเฉลี่ย 10.8 ปี และได้รับการอบรมเกี่ยวกับงานคุ้มครองผู้บริโภค ร้อยละ 84.78 (3) ระดับปัจจัย
แห่งความสำเร็จต่อการปฏิบัติงานคุ้มครองผู้บริโภคอยู่ในระดับมาก และระดับการปฏิบัติงานคุ้มครอง
ผู้บริโภคของเจ้าหน้าที่สาธารณสุข ผู้รับผิดชอบงานคุ้มครองผู้บริโภคในจังหวัดบุรีรัมย์อยู่ในระดับมากเช่นกัน
(4) ปัจจัยคุณลักษณะส่วนบุคคล พบว่า ด้านการได้รับการอบรมเกี่ยวกับงานคุ้มครองผู้บริโภค (t=3.36,
p=0.005) และด้านการได้รับรางวัลเกี่ยวกับงานคุ้มครองผู้บริโภค (t=2.35, p=0.021) มีผลต่อการปฏิบัติงาน
ของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขผู้รับผิดชอบงานคุ้มครองผู้บริโภคในจังหวัดบุรีรัมย์ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ
(5) ปัจจัยแห่งความสำเร็จ พบว่า ด้านการพัฒนาภาพลักษณ์ของสถานบริการ สามารถพยากรณ์และมีผล
ต่อการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขผู้รับผิดชอบงานคุ้มครองผู้บริโภคในจังหวัดบุรีรัมย์ ได้ร้อยละ 24.3
(R²=0.243, p<0.001)
สรุป: ปัจจัยคุณลักษณะส่วนบุคคล ด้านการได้รับการอบรมเกี่ยวกับงานคุ้มครองผู้บริโภค ด้านการได้รับรางวัล
เกี่ยวกับงานคุ้มครองผู้บริโภค และปัจจัยแห่งความสำเร็จ ด้านการพัฒนาภาพลักษณ์ของสถานบริการ
มีผลต่อการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขผู้รับผิดชอบงานคุ้มครองผู้บริโภคในจังหวัดบุรีรัมย์
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
1.ภานุโชติ ทองยัง. แนวทางการปฏิบัติงานคุ้มครองผู้บริโภคของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล. พิมพ์ครั้งที่ 2. นนทบุรี: อุษาการพิมพ์; 2553.
2.ประจักษ์ บัวผัน. หลักการบริหารการสาธารณสุข คณะสาธารณสุขศาสตร์. พิมพ์ครั้งที่ 4. ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น; 2558.
3.ชูชัย ศุภวงศ์, สมศักดิ์ ชุณหรัศมิ์, ศุภกิจ ศิริลักษณ์, ลัดดา ดําริการเลิศ, สุพัตรา ศรีวณิชากร, เกษม เวชสุทธานนท์. คู่มือการให้บริการของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล. พิมพ์ครั้งที่ 2. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2553.
4.กลุ่มงานคุ้มครองผู้บริโภคและเภสัชสาธารณสุข สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดบุรีรัมย์. สรุปผลการดำเนินงานประจำปี 2566. บุรีรัมย์: สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดบุรีรัมย์; 2566.
5.เจริญรัตน์ บุญที, ประจักร บัวผัน, นพรัตน์ เสนาฮาด. ปัจจัยทางการบริหารและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการปฏิบัติงานคุ้มครองผู้บริโภคของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดเพชรบูรณ์. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา) 2566;23(2):159-171.
6.Likert R. The human organization: Its management and values. New York: McGraw-Hill; 1967.
7.สำเริง จันทรสุวรรณ, สุวรรณ บัวทวน. ระเบียบวิจัยทางสังคมศาสตร์.ขอนแก่น: ภาควิชาสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น; 2547.
8.ชาตรี จันทร์ตา. ปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน เทศบาลตำบลหางดงจังหวัดเชียงใหม่ [วิทยานิพนธ์ปริญญารัฐประศาสนศาสตร์มหาบัณฑิต]. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่;2552.
9.วาที ดิเรกศรี. การศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการปฏิบัติงานด้านคุ้มครองผู้บริโภคสาธารณสุข ของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ตำบลคอนสาร อำเภอคอนสาร จังหวัดชัยภูมิ. ชัยภูมิเวชสาร 2565 ;42(1):26-34.
10.รุ่ง มาสิก. ปัจจัยที่มีผลต่อการดำเนินงานคุ้มครองผู้บริโภคด้านสาธารณสุขของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน จังหวัดสมุทรสงคราม. วารสารการคุ้มครองผู้บริโภคด้านสุขภาพ 2566;3(2): 28-8.
11.ญานิน หนองหารพิทักษ์. ปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของพยาบาลเวชปฏิบัติทั่วไปในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดอุดรธานี. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา) 2556;13(1):99-111.
12.พรพิมล บุตะลา. คุณลักษณะส่วนบุคคลและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการดำเนินงานโรงเรียนส่งเสริมสุขภาพระดับทองของบุคลากรทางการศึกษาโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเขตสุขภาพที่ 8. วารสารการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม 2565;45(3):75-87.
13.สุชัญญา พลเพชร. การศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการดำเนินงานการคุ้มครองผู้บริโภคด้านผลิตภัณฑ์สุขภาพขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารวิชาการกรมสนับสนุนบริหารสุขภาพ 2564;17(1): 23-34.
14.นุสรา อุตรนคร, ประจักร บัวผัน, นครินทร์ ประสิทธิ์. คุณลักษณะส่วนบุคคลและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการปฏิบัติงานคุ้มครองผู้บริโภคของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดสกลนคร. วารสารการคุ้มครองผู้บริโภคด้านสุขภาพ 2567;4(2):72-89.
15.ลลิตา พันพรม, สุรชัย พิมพา. ปัจจัยแห่งความสำเร็จและการสื่อสารที่มีผลต่อการปฏิบัติงานคุ้มครองผู้บริโภคของเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดหนองคาย. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น 2567;17(2):84-97.
16.นัฐชัย คุปติปัทมกุล. ปัจจัยแห่งความสำเร็จและปัจจัยทางการบริหารที่มีผลต่อการพัฒนาองค์ความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้อำนวยการโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดนครพนม [วิทยานิพนธ์ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต].ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น; 2567.
17.อนุรักษ์ อัมพะวัน, สุรชัย พิมหา, ชนาพร ปิ่นสุวรรณ. ปัจจัยแห่งความสำเร็จและกระบวนการบริหารที่มีผลต่อสมรรถนะหลักของนักวิชาการสาธารณสุขที่ปฏิบัติการในหน่วยบริการปฐมภูมิ จังหวัดบุรีรัมย์. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น 2566;16(2):126-141.
18.พงศธร โตสังวาลย์, ประจักร บัวผัน. ปัจจัยทางการบริหารและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการมีส่วนร่วมในการจัดทำแผนยุทธศาสตร์สาสธารณสุขของผู้อำนวยการโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดนครราชสีมา. วารสารสุขภาพและการศึกษาพยาบาล 2566;29(3):37-55.
19.รัชตะ พลเดช, สุวิทย์ อุดมพาณิชย์, ประจักษ์ บัวผัน. ปัจจัยทางการบริหารและปัจจัยแห่งความสำเร็จที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่หน่วยปฏิบัติการควบคุมโรคติดต่อ จังหวัดขอนแก่น. วารสารสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 ขอนแก่น 2566;30(3):159-170.
