Preventing and Managing Postoperative Delirium in older adults with Hip Fracture: A Review of Anesthetic Techniques and Multidisciplinary Strategies

ปริญญาภรณ์  วัฒนเนติกุล; รุ่งราวรรณ  เจริญไธสง

ผู้แต่ง

ปริญญาภรณ์ วัฒนเนติกุล กลุ่มงานวิสัญญีวิทยา โรงพยาบาลกาฬสินธุ์
รุ่งราวรรณ เจริญไธสง กลุ่มงานการพยาบาลวิสัญญี โรงพยาบาลกาฬสินธุ์

คำสำคัญ:

ภาวะสับสนเฉียบพลันหลังผ่าตัด, กระดูกสะโพกหัก, ผู้สูงอายุ, การระงับความรู้สึก, การดูแลแบบสหสาขาวิชาชีพ

บทคัดย่อ

ภาวะสับสนเฉียบพลันหลังผ่าตัด (Postoperative Delirium; POD) เป็นภาวะแทรกซ้อนที่พบได้บ่อยในผู้สูงอายุที่ได้รับการผ่าตัดกระดูกสะโพกหัก โดยพบอุบัติการณ์ประมาณร้อยละ 35–65 และสัมพันธ์กับอัตราการเสียชีวิตที่เพิ่มขึ้น ระยะเวลาการนอนโรงพยาบาลที่ยาวนานขึ้น การเสื่อมถอยของสมรรถภาพร่างกายและการรู้คิด ตลอดจนค่าใช้จ่ายด้านการรักษาพยาบาลที่สูงขึ้น บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทบทวนและสังเคราะห์หลักฐานเชิงประจักษ์เกี่ยวกับเทคนิคการระงับความรู้สึก การจัดการทางเภสัชวิทยา การดูแลแบบไม่ใช้ยาและการดูแลแบบสหสาขาวิชาชีพในการป้องกันภาวะสับสนเฉียบพลันหลังผ่าตัดในผู้สูงอายุที่มีกระดูกสะโพกหัก โดยทบทวนวรรณกรรมจากฐานข้อมูล PubMed, Google Scholar และ SciSpace ครอบคลุมช่วงปี ค.ศ. 2009–2025 ซึ่งประกอบด้วยการศึกษาแบบสุ่มที่มีกลุ่มควบคุม การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ การทบทวนวรรณกรรมเชิงบรรยาย การวิเคราะห์อภิมาน การศึกษาเชิงสังเกตและแนวทางเวชปฏิบัติทางคลินิกที่เกี่ยวข้อง หลักฐานที่ทบทวนบ่งชี้ว่าการดูแลแบบหลายองค์ประกอบที่ครอบคลุมตลอดระยะก่อน ระหว่าง และหลังผ่าตัดเป็นแนวทางที่มีหลักฐานสนับสนุนมากที่สุดในการป้องกันภาวะนี้ โดยการให้คำปรึกษาเชิงรุกโดยแพทย์เวชศาสตร์ผู้สูงอายุสามารถลดอุบัติการณ์จากร้อยละ 50 เหลือร้อยละ 32 (RR 0.64, 95% CI 0.37–0.98) การเลือกใช้การระงับความรู้สึกแบบเฉพาะส่วนร่วมกับการบล็อกเส้นประสาทส่วนปลายในผู้ป่วยที่เหมาะสมและการระงับปวดแบบหลายวิธี (multimodal analgesia) อาจช่วยลดความเสี่ยงได้ นอกจากนี้การให้เมลาโทนินในช่วงรอบการผ่าตัดมีแนวโน้มช่วยลดอุบัติการณ์จากร้อยละ 32.7 เหลือร้อยละ 9.4 ในบางการศึกษา ส่วนการดูแลที่ไม่ใช้ยา ได้แก่ การส่งเสริมการเคลื่อนไหว การจัดการความปวดอย่างเหมาะสม การส่งเสริมการนอนหลับ การปรับสภาพแวดล้อม การดูแลด้านโภชนาการและประสาทสัมผัส การคัดกรองภาวะสับสนเฉียบพลันด้วยเครื่องมือมาตรฐานและการดูแลโดยทีมสหสาขาวิชาชีพ ล้วนเป็นองค์ประกอบสำคัญของการป้องกัน โดยสรุป ภาวะสับสนเฉียบพลันหลังผ่าตัดในผู้สูงอายุที่มีกระดูกสะโพกหักเป็นภาวะแทรกซ้อนที่สามารถป้องกันได้ในหลายกรณี หากมีการประเมินความเสี่ยงตั้งแต่ก่อนผ่าตัดและนำแนวทางการดูแลแบบหลายองค์ประกอบมาใช้อย่างเป็นระบบ ร่วมกับการเลือกเทคนิคการระงับความรู้สึกและการระงับปวดที่เหมาะสม การใช้ยาตามข้อบ่งชี้ การตรวจคัดกรองภาวะสับสนเฉียบพลันอย่างต่อเนื่องและการดูแลโดยทีมสหสาขาวิชาชีพ จึงมีบทบาทสำคัญในการลดอุบัติการณ์และส่งเสริมผลลัพธ์ทางคลินิกของผู้ป่วยกลุ่มนี้

เอกสารอ้างอิง

Brauer CA, Coca-Perraillon M, Cutler DM, Rosen AB. Incidence and mortality of hip fractures in the United States. JAMA 2009;302(14):1573-9.

Witlox J, Eurelings LS, de Jonghe JF, Kalisvaart KJ, Eikelenboom P, van Gool WA. Delirium in elderly patients and the risk of post discharge mortality, institutionalization, and dementia: a meta-analysis. JAMA 2010;304(4):443-51.

Siddiqi N, Harrison JK, Clegg A, Teale EA, Young J, Taylor J, et al. Interventions for preventing delirium in hospitalised non-ICU patients. Cochrane Database Syst Rev 2016;3(3):CD005563.

Inouye SK, Westendorp RG, Saczynski JS. Delirium in elderly people. Lancet 2014;383(9920):911-22.

Marcantonio ER. Delirium in hospitalized older adults. N Engl J Med 2017;377(15):1456-66.

Aldecoa C, Bettelli G, Bilotta F, Sanders RD, Audisio R, Borozdina A, et al. European Society of Anaesthesiology evidence-based and consensus-based guideline on postoperative delirium. Eur J Anaesthesiol 2017;34(4):192-214.

American Geriatrics Society Expert Panel on Postoperative Delirium in Older Adults. Postoperative delirium in older adults: best practice statement from the American Geriatrics Society. J Am Coll Surg 2015;220(2):136-48.

Bruce AJ, Ritchie CW, Blizard R, Lai R, Raven P. The incidence of delirium associated with orthopedic surgery: a meta-analytic review. Int Psychogeriatr 2007;19(2):197-214.

Mason SE, Noel-Storr A, Ritchie CW. The impact of general and regional anesthesia on the incidence of post-operative cognitive dysfunction and post-operative delirium. J Alzheimers Dis 2010;22(Suppl 3):67-79.

Guay J, Parker MJ, Gajendragadkar PR, Kopp S. Anaesthesia for hip fracture surgery in adults. Cochrane Database Syst Rev 2016;2(2):CD000521.

Inouye SK, van Dyck CH, Alessi CA, Balkin S, Siegal AP, Horwitz RI. Clarifying confusion: the confusion assessment

method. Ann Intern Med 1990;113(12):941-8.

Bellelli G, Morandi A, Davis DH, Mazzola P, Turco R, Gentile S, et al. Validation of the 4AT, a new instrument for rapid delirium screening. Age Ageing 2014;43(4):496-502.

Chen Y, Liang S, Hu H, Wu H, Deng S, Wang F, et al. Postoperative delirium in geriatric patients with hip fractures. Front Aging Neurosci 2022;14:1068278.

Marcantonio ER, Flacker JM, Wright RJ, Resnick NM. Reducing delirium after hip fracture: a randomized trial. J Am Geriatr Soc 2001;49(5):516-22.

Busse JW, Ranker A, Gogol M, Macke C, Liodakis E, Strack D, et al. Reduced perioperative sensory impairment could lower postoperative delirium incidence. BMC Geriatr 2025;25:673.

Kim SY, Jo HY, Na HS, Han SH, Do SH, Shin HJ. The effect of peripheral nerve block on postoperative delirium in older adults undergoing hip surgery: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. J Clin Med 2023;12(7):2459.

Oh ES, Fong TG, Hshieh TT, Inouye SK. Delirium in older persons: advances in diagnosis and treatment. JAMA 2017;318(12):1161-74.

Sultan SS. Assessment of role of perioperative melatonin in prevention and treatment of postoperative delirium after hip arthroplasty under spinal anesthesia in the elderly. Saudi J Anaesth 2010;4(3):169-73.

Ekkapat G, Kampitak W, Theerasuwipakorn N, Kittipongpattana J, Engsusophon P, Phannajit J, et al. A comparison of efficacy between low-dose dexmedetomidine and propofol for prophylaxis of postoperative delirium in elderly patients undergoing hip fracture surgery: a randomized controlled trial. Indian J Crit Care Med 2024;28(5):467-74.

Khan AA, AbuAlrob H, Al-Alwani H, Almonaei K, Alsarraf F, Bogoch E, et al. Post hip fracture orthogeriatric care—a Canadian position paper addressing challenges in care and strategies to meet quality indicators. Osteoporos Int 2023;34(6):1011-35.