ความชุกและปัจจัยที่สัมพันธ์กับภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพใน การทำงานบนเรือของคนประจำเรือในประเทศไทย
คำสำคัญ:
ความชุก, คนประจำเรือ, ภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพบทคัดย่อ
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาความชุกและปัจจัยที่สัมพันธ์กับภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพในการทำงานบนเรือของคนประจำเรือในประเทศไทย วิธีการศึกษา: การวิจัยครั้งนี้เป็นการศึกษาเชิงวิเคราะห์ สำรวจย้อนหลังแบบมีกลุ่มเปรียบเทียบ (Case-Control Study) โดยใช้ข้อมูลทุติยภูมิจากฐานข้อมูลใบรับรองแพทย์คนประจำเรือออนไลน์ ซึ่งแสดงผลการตรวจประเมินความพร้อมด้านสุขภาพในการทำงานบนเรือของคนประจำเรือทั่วประเทศไทย ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2559 – 31 ธันวาคม พ.ศ. 2567 กลุ่มตัวอย่าง คือ คนประจำเรือที่ไม่ผ่าน (Case) และผ่าน (Control) การประเมินความพร้อมด้านสุขภาพในการทำงานบนเรือจำนวน 67 คน และ 201 คน ตามลำดับ โดยวิเคราะห์หาความสัมพันธ์ด้วยสถิติ Multivariable logistic regression analysis และหาความชุกของการเจ็บป่วยที่เป็นสาเหตุของภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพด้วย Proportion test ผลการศึกษา: ปัจจัยที่สัมพันธ์กับภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพในการทำงานบนเรือของคนประจำเรืออย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ ดัชนีมวลกายในระดับอ้วน (³ 25.00 กิโลกรัม/เมตร2) การทำงานในแผนกช่างกลเรือ และการทำงานบนเรือบรรทุกสินค้าเทกองหรือเรือบรรทุกสินค้าที่เป็นของเหลว โดยคนประจำเรือที่มีภาวะอ้วนมีโอกาสเกิดภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพในการทำงานบนเรือเป็น 2.96 เท่า (95% CI: 1.18 – 7.45) เมื่อเปรียบเทียบกับกลุ่มน้ำหนักปกติ การทำงานในแผนกช่างกลเรือมีโอกาสเกิดภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพในการทำงานบนเรือเป็น 2.46 เท่า (95% CI: 1.24 – 4.85) เมื่อเปรียบเทียบกับแผนกเดินเรือ และการทำงานบนเรือบรรทุกสินค้าเทกองหรือเรือบรรทุกสินค้าที่เป็นของเหลวมีโอกาสเกิดภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพในการทำงานบนเรือเป็น 8.79 เท่า (95% CI: 1.56 – 49.44) และ 5.93 เท่า (95% CI: 1.67 – 21.01) ตามลำดับ เมื่อเปรียบเทียบกับการทำงานบนเรือตู้คอนเทนเนอร์ และการเจ็บป่วยที่เป็นสาเหตุของภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพของคนประจำเรือ พบว่าโรคระบบไหลเวียนโลหิตมีความชุกสูงสุด ร้อยละ 23.9 สรุป: ปัจจัยที่สัมพันธ์กับภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพในการทำงานบนเรือของคนประจำเรือเกี่ยวข้องกับความเครียดและพฤติกรรมสุขภาพที่ไม่เหมาะสม ส่งผลให้เกิดภาวะอ้วนซึ่งเป็นปัจจัยเสี่ยงสำคัญของโรคระบบไหลเวียนโลหิตอันเป็นสาเหตุหลักของภาวะไม่พร้อมด้านสุขภาพในการทำงานบนเรือ ดังนั้นการวางแผนสร้างเสริมสุขภาพควรเน้นการให้ความรู้เกี่ยวกับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมและควบคุมอาหาร ควบคู่กับการส่งเสริมกิจกรรมทางกายที่เหมาะสมกับสภาพแวดล้อมบนเรือ และปรับปรุงสภาพการทำงาน ภาระงาน และตารางการทำงานเป็นกะให้เหมาะสม
เอกสารอ้างอิง
International Chamber of Shipping and BIMCO. Seafarer Workforce Report: The Global Supply and Demand for Seafarers in 2021. London: Witherbys; 2021
United Nations Conference on Trade and Development. Review of maritime transport 2024 [Internet]. 2019 [cited 2024 Aug 2]. Available from: https://shorturl.asia/34ZSW
กรมเจ้าท่า. ประกาศกรมเจ้าท่า ที่ 78/2563 เรื่อง ข้อมูลจำนวนและรายชื่อคนประจำเรือไทย (White List) [อินเทอร์เน็ต]. 2563 [เข้าถึงเมื่อ 10 มี.ค. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://shorturl.asia/u9zAe
Center for Maritime Safety and Health Studies. About maritime safety and health [Internet]. 2024 [cited 2024 Nov 2]. Available from: https://shorturl.asia/Rf3pS
Roberts SE, Nielsen D, Kotłowski A, Jaremin B. Fatal accidents and injuries among merchant seafarers worldwide. Occupational Medicine London 2014;64(4):259-66.
Berg HP. Human factors and safety culture in maritime safety (revised). International Journal on Marine Navigation and Seafarer of Sea Transportation 2013;7:343–52.
Maritime Injury Center. Illness and disease in maritime workers [Internet]. 2024 [cited 2024 Oct 8]. Available from: https://shorturl.asia/JZTmU
Sagaro GG, Dicanio M, Battineni G, Samad MA, Amenta F. Incidence of occupational injuries and diseases among seafarers: A descriptive epidemiological study based on contacts from onboard ships to the Italian Telemedical Maritime Assistance Service in Rome, Italy. British Medical Journal Open 2021;11(3):e044633.
Sagaro GG, Angeloni U, Battineni G, Chintalapudi N, Dicanio M, Kebede MM, et al. Risk prediction model of self-reported hypertension for telemedicine based on the socio-demographic, occupational and health-related characteristics of seafarers: a cross-sectional epidemiological study. British Medical Journal Open 2023;13(10):e070146.
Baygi F, Jensen OC, Qorbani M, Farshad A, Salehi SA, et al. Prevalence and associated factors of cardio-metabolic risk factors in Iranian seafarers. International Maritime Health 2016;67(2):59-65.
Drylli A, Papanikolaou V, Chrysovergis A, Zerva K, Kikidis D, Kyrodimos E. Seafarers’ health problems, emergencies, diseases and risk factors. A systematic review of the literature. International Journal of Medical and Health Research 2019;6(2):43-8.
Oldenburg M, Jensen HJ. Stress and strain among seafarers related to the occupational groups. International Journal of Environmental Research and Public Health 2019;16(7):1153.
Hjarnoe L, Leppin A. A risky occupation? (Un)healthy lifestyle behaviors among Danish seafarers. Health Promotion International 2014;29(4):720-9.
Sagaro GG, Di Canio M, Battineni G, Ricci G, Amenta F. Self-reported diabetes mellitus among seafarers: occupational and sociodemographic predictors. International Maritime Health 2024;75(1):19-28
กระทรวงสาธารณสุข. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2559 เรื่องหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขว่าด้วยใบรับรองแพทย์ของคนประจําเรือเพื่อแสดงว่ามีความพร้อมด้านสุขภาพในการทำงานบนเรือ. ราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 133 ตอนที่ 163 (ลงวันที่ 25 กรกฎาคม 2559).
International Labour Organization and International Maritime Organization. Guidelines on the medical examinations of seafarers. Geneva: International Labour Office; 2013.
International Maritime Organization. International convention on standards of training, certification and watchkeeping for Seafarers (STCW) [Internet]. 2010 [cited 2025 Jan 3]. Available from: https://shorturl.asia/fa9TJ
Peduzzi P, Concato J, Kember E, Holford TR, Feinstein AR. A simulation study of the number of events per variable in logistic regression analysis. Journal of Clinical Epidemiology 1996;49:1373-9.
Hsieh YF, Block AD, Larsen DM. A simple method of sample size calculation for linear and logistic regression. Statistic in Medicine 1998;17:1623-34.
สำราญ มีแจ้ง. สถิติขั้นสูงสำหรับการทำวิจัยทฤษฎีและปฏิบัติ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2557.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 สมาคมเวชศาสตร์ป้องกันแห่งประเทศไทย
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ลงพิมพ์ในวารสารเวชศาสตร์ป้องกันแห่งประเทศไทย ถือเป็นผลงานวิชาการ งานวิจัย วิเคราะห์ วิจารณ์ ตลอดจนเป็นความเห็นส่วนตัวของผู้นิพนธ์ กองบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยเสมอไป และผู้นิพนธ์จะต้องรับผิดชอบต่อบทความของตนเอง
