ความชุกและปัจจัยที่สัมพันธ์กับภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตา ของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 สถาบันราชประชาสมาสัย
คำสำคัญ:
ภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตา, ปัจจัยเสี่ยงบทคัดย่อ
ภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตา เป็นภาวะแทรกซ้อนที่พบมากในผู้ป่วยเบาหวานสามารถทำให้เกิดตาบอดได้ งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความชุกและปัจจัยที่สัมพันธ์กับภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาของผู้ป่วยเบาหวานในสถาบันราชประชาสมาสัย เป็นการวิจัยเชิงพรรณนาแบบภาคตัดขวาง โดยเก็บข้อมูลจากเวชระเบียนของผู้ป่วยเบาหวานที่มารักษาในหน่วยงานผู้ป่วยนอก สถาบันราชประชาสมาสัย ตั้งแต่เดือนตุลาคม พ.ศ. 2554 ถึงเดือนกันยายน พ.ศ. 2555 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและสถิติวิเคราะห์ Pearson’s Chi-Square กำหนดนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 ผลการวิจัยพบว่าเป็นผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 จำนวน 324 คน อายุเฉลี่ย 63.4 ปี ภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตามีความชุกร้อยละ 42.6 ส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง มีภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาระยะแรก มีระยะเวลาป่วยเป็นเบาหวาน 5 - 10 ปี ปัจจัยที่สัมพันธ์กับภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05) ได้แก่ ระดับน้ำตาลในเลือดสะสม ค่าครีตินินในเลือด มีโรคอื่นร่วมด้วยและควบคุมระดับความดันโลหิตซิสโตลิก ส่วนปัจจัยเสี่ยงอื่น ได้แก่ ระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือด ระดับแอลดีแอลในเลือด พบว่าไม่มีความสัมพันธ์ต่อภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตา สรุปได้ว่าระยะเวลาเป็นเบาหวาน 5 ปีขึ้นไปและระดับน้ำตาลในเลือดสะสมเกิน 7 มก./ดล เป็นปัจจัยสำคัญที่มีผลต่อการเกิดภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตา ดังนั้นทีมดูแลผู้ป่วยเบาหวานควรแนะนำการปฏิบัติตัวแก่ผู้ป่วยเบาหวาน และควรให้ได้รับการตรวจจอประสาทตาโดยจักษุแพทย์อย่างน้อยปีละครั้งเป็นการค้นหาผู้ป่วยในระยะแรก เพื่อช่วยป้องกันการเกิดภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาได้
เอกสารอ้างอิง
2. World Health Organization. Global Health Observatory, Non communicable diseases [NCD] [Internet]. c2014 [cited 2014 Jan 1]. Available from: URL:http://www.who.int/gho/ncd/en/
3. International Diabetes Federation. IDF Diabetes Atlas. South-East Asia (SEA), Prevalence. [Internet]. c2014 [cited 2014 Jan 1]. Available from: URL:http://www.idf.org/diabetesatlas/5e/southeast-asia/
4. อนุพจน์ สมภพสกุล, ยุพเยาว์ เอื้ออารยาภรณ์, พนม สุขจันทร์, ปวริศ หะยีอามะ, ฟาดีละห์ เจ๊ะสนิ, กรชนก ตั้งนภาดล, ดวงกมล รัตตะพันธุ์, และคนอื่นๆ. ความชุกและปัจจัยเสี่ยงที่มีความสัมพันธ์กับภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในผู้ป่วยเบาหวานโรงพยาบาลสงขลา. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราช-นครินทร์. 2555;4(3)29-43.
5. สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. คู่มือบริหารงบกองทุนหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ปีงบประมาณ 2554. เล่มที่ 4 การบริหารงบบริการควบคุม ป้องกันและรักษาโรคเรื้อรัง : บริการควบคุมป้องกันความรุนแรงของโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูง. กรุงเทพฯ: สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. 2553.
6. กระทรวงสาธารณสุข, กรมการแพทย์, สำนักพัฒนาวิชาการแพทย์. แนวทางเวชปฏิบัติการคัดกรองและการดูแลรักษาจอประสาทตาผิดปกติจากเบาหวานและแนวทางการวินิจฉัยการป้องกันและรักษาโรคไตจากเบาหวาน. กรุงเทพ: ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย. 2548:9-20.
7. ไพบูลย์ บวรวัฒนดิลก. Diabetic Macular Edema Management. วารสารจักษุธรรมศาสตร์ 2550;2:(1):60-7.
8. ขวัญเรือน วรเตชะ. ปัจจัยทางเมตะบอลิกที่มีผลต่อภาวะจอประสาทตาเสื่อมของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ในโรงพยาบาลเพชรบูรณ์. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ 2554:10-21.
9. กระทรวงสาธารณสุข, กรมการแพทย์, สถาบันวิจัยและประเมินเทคโนโลยีทางการแพทย์. แนวทางเวช-ปฏิบัติการป้องกันดูแลรักษาภาวะแทรกซ้อนจากโรคเบาหวาน (ตา ไต เท้า). กรุงเทพฯ: โอ-วิทย์ (ประเทศไทย) จำกัด. 2533.
10. The American Diabetes Association. Alexandria, Virginia. Originally approved 1997. Modified in 1999 based on the Proceedings of the Fourth International Workshop-Conference on Gestational Diabetes Mellitus Report of the expert committee on the diagnosis and classification of Diabetes Mellitus. Diabetes Care 21 [Suppl.2]:B1-B167, 1998.
11. สมาคมโรคเบาหวานแห่งประเทศไทย, สมาคมโรคต่อมไร้ท่อแห่งประเทศไทย, สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับโรคเบาหวาน พ.ศ. 2551. [อินเตอร์เน็ต]. กรุงเทพ; 2551:35-8. [วันที่ค้นข้อมูล 15 ธันวาคม 2556]. แหล่งข้อมูล: URL:http://www.drug.pharmhcu.com/guideline/diabetes.pdf.
12. โยธิน จินดาหลวง. ปัจจัยที่มีผลต่อภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในผู้ป่วยเบาหวานเขตเทศบาลเมืองตาก. พุทธชินราชเวชสาร 2552;26:1,53-61.
13. วีณา อติโพธิ, ยุวมาลย์ ศรีปัญญวุฒิศักดิ์ และวรีวรรณ คงชุ่ม. การพัฒนาระบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวาน โรงพยาบาลนครนายก. วารสารสมาคมเวชศาสตร์ป้องกันแห่งประเทศไทย 2556;3:2,123-32.
14. กรทิพย์ มิตรวงษา. อุบัติการณ์การเกิดเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในจังหวัดมุกดาหาร ปี พ.ศ. 2553. [อินเตอร์เน็ต]. [วันที่ค้นข้อมูล 30 สิงหาคม 2556] แหล่งข้อมูล: URL:http://www.mukhos.go.th/site/data/research_1333504338_research_1320374488_kontip.pdf
15. สืบพงค์ ลีนาราช. การศึกษาผลการคัดกรองภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาของผู้ป่วยโรคเบาหวาน โรงพยาบาลพิบูลมังสาหารจังหวัดอุบลราชธานี. ขอนแก่นเวชสาร 2551;2(4),480-8.
16. ยุทธนา วรรณาโพธิกลาง และจเด็ด ดียิ่ง. ความชุกและปัจจัยที่สัมพันธ์กับภาวะเบาหวานเข้าจอประสาทตาในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่รับการรักษาในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพจังหวัดสุรินทร์. วารสารวิชาการสาธารณสุข 2556;22(4):650-6.
17. R Klein, MD Kundtson, KE Lee, R Gangnon, BE Klein. The Wisconsin Epidemiologic Study of Diabetic Retinopathy XXII : the twenty-five-year progression of retinopathy in persons with type 1 diabetes. Opthalmology 2008;115(11):1859-68.
18. สุพัตรา ชายแก้ว. ปัจจัยที่มีผลต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนที่จอประสาทตาในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2. [วิทยานิพนธ์ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต]. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยมหิดล; 2546.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
บทความที่ลงพิมพ์ในวารสารเวชศาสตร์ป้องกันแห่งประเทศไทย ถือเป็นผลงานวิชาการ งานวิจัย วิเคราะห์ วิจารณ์ ตลอดจนเป็นความเห็นส่วนตัวของผู้นิพนธ์ กองบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยเสมอไป และผู้นิพนธ์จะต้องรับผิดชอบต่อบทความของตนเอง
