วัณโรคและความปลอดภัยของบุคลากรทางการแพทย์
คำสำคัญ:
บุคลากรทางการแพทย์, วัณโรค, วัณโรคแฝง, การควบคุม, การเฝ้าระวังสุขภาพบทคัดย่อ
องค์การอนามัยโลกมีเป้าหมายกวาดล้างวัณโรคทั่วโลก ประเทศไทยเป็นหนึ่งในประเทศที่ประสบปัญหาการระบาดของวัณโรค บุคลากรทางการแพทย์มีความเสี่ยงต่อการเกิดวัณโรคปอดสูงกว่าประชากรทั่วไปเนื่องจากการสัมผัสละอองฝอยเสมหะของผู้ป่วยที่เข้ารับบริการ เมื่อเชื้อเข้าสู่ร่างกายผู้สัมผัสมีโอกาสเป็นผู้ติดเชื้อวัณโรคแฝง และอาจพัฒนาเป็นผู้ป่วยวัณโรคปอดซึ่งมีอาการและสามารถแพร่กระจายได้ บุคลากรทางการแพทย์สามารถเป็นได้ทั้งผู้สัมผัสและผู้ป่วยแพร่เชื้อ การควบคุมวัณโรคในสถานพยาบาลจึงมีความสำคัญและถือเป็นส่วนหนึ่งของมาตรฐานด้านการให้บริการและด้านการดูแลบุคลากร สถานพยาบาลควรมีมาตรการจัดการบุคลากรกลุ่มเสี่ยง การจัดการเชื้อ และการจัดการสภาพแวดล้อมในการทำงาน ผ่านทางวิธีบริหารจัดการ เทคนิคทางวิศวกรรม และการใช้เครื่องป้องกันส่วนบุคคล สถานพยาบาลควรประเมินการควบคุมวัณโรคในองค์กรอย่างต่อเนื่อง ระบบการเฝ้าระวังสุขภาพบุคลากรเป็นเครื่องมือหนึ่งในการติดตามสถานการณ์โรคของสถานพยาบาลได้
เอกสารอ้างอิง
1. ปราชญ์ บุณยวงศ์วิโรจน์. สถานการณ์วัณโรคของประเทศไทยและแนวทางแก้ไข. วารสารสมาคมเวชศาสตร์ป้องกันแห่งประเทศไทย 2554;1(3):232-5.
2. Beasley MB, Travis WD. The respiratory system. In: Rubin R, Strayer DS, editors. Rubin’s pathology: clinicopathologic foundations of medicine. 7th ed. China: Wolter Kluwer; 2015.
3. Bonnoci FG, nair N, Kamble SP. Tuberculosis control in the workplace. In: Schaaf HS, Zumala A, editors.Tuberculosis A comprehensive clinical reference: Saunders Elsavier; 2009. p.903-7.
4. World Health Organization., Regional Office for South-East Asia. Ending TB in the South-East Asia region:regional strategic plan 2016-2020. India: World Health Organization, Regional office for South-East Asia; 2016.
5. World Health Organization. Global tuberculosis report 2017. Geneva, Switzerland: WHO; 2017.
6. World Health Organization. Global tuberculosis report 2016. Geneva, Switzerland:WHO; 2016.
7. World Health Organization. Global tuberculosis report 2015. Geneva, Switzerland: WHO; 2015.
8. World Health Organization. Guidelines for the prevention of tuberculosis in healthcare facilities in resource-limited settings. (Writing committee: CDC, WHO, The Union) Italy:WHO; 1999.
9. Joshi R, Reingold AL, Menzies D, Pai M. Tuberculosis among health-care workers in low-and middle-income countries: a systematic review. PLoS Med 2006;3(12):e494.
10. สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล. มาตรฐานโรงพยาบาลและบริการสุขภาพ ฉบับที่ 4. นนทบุรี:สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล; 2561.
11. World Health Organization. Guidelines on the management of latent tuberculosis infection. Spain: World Health Organization; 2015.
12. บุญส่ง พัจนสุนทร, วิภา รีชัยพิชิตกุล, บรรณาธิการ. วัณโรคในบุคลากรทางการแพทย์. ขอนแก่น:กลุ่มวิจัยวัณโรค คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น; 2543.
13. วิโรจน์ เจียมจรัสรังษี. ระบาดวิทยาของวัณโรคจากการประกอบอาชีพในบุคลากรด้านการแพทย์. จุฬาลงกรณ์เวชสาร 2546;47:353-64.
14. Corrin B, Nicholson AG, editors. Pathology of the lungs. 3rd ed: Churchchilllivingstone Elsvier;2011.
15. ไพรัช เกตุรัตนกุล. The pathogenesis of tuberculosis. วารสารวัณโรคและโรคทรวงอก 2545;23(4):33-5.
16. Menzies D, Khan FA. Nosocomial tuberculosis. In: Jarvis WR, editor. Bennett & Brachman’s Hospital Infections. 6th
ed. Wolters Kluwer: Lippincott Williams and Wilkins; 2014.
17. Department of health and human services. Guidelines for preventing the transmission of Mycobacterium tuberculosis in health-care settings. Morbidity and Mortality Weekly Report: Recommendations and Reports, 2005: December 30; 54:RR-17:1-144.
18. Menzis D, Schwartzman K, Pai M. Immune-bases tests for tuberculosis. In: Schaaf HS, Zumala A, editors. Tuberculosis A comprehensive clinical reference: Saunders London, UK: Elsevier Saunders; 2009. p.1-8.
19. World Health Organization. Systematic screening for active tuberculosis: Principles and recommendations. Geneva, Switzerland: WHO Document Production Services; 2013.
20. World Health Organization Latent Tuberculosis Infection: Updated and consolidated guidelines for programmatic management (LTBI) 2017 [Internet]. [cited 2017 Jan 30]. Available from:https://www.who.int/tb/publications/2018/latent-tuberculosis-infection/en/
21. ศรีประภา เนตรนิยม. แนวทางการดำเนินงานควบคุมวัณโรคแห่งชาติ พ.ศ. 2556. นนทบุรี: สำนักวัณโรค กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข; 2556.
22. Menzies D, Joshi R, Pai M. Risk of tuberculosis infection and disease associated with work in health care settings. Int J Tuberc Lung Dis 2007;11(6):593-605.
23 World Health Organization. Implementing the WHO Stop TB Strategy : A handbook for national tuberculosis control programmes: in Infection control in healthcare setting. Geneva, Switzerland: World Health Organization; 2008. p.60-4.
24. สำนักวัณโรค กรมควบคุมโรค. การป้องกันการแพร่กระจายเชื้อวัณโรค. ใน: แนวทางการควบคุมวัณโรคประเทศไทย พ.ศ. 2561. นนทบุรี:กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข; 2561.
25. Zwerling A, van den Hof S, Scholten J, Cobelens F, Menzies D, Pai M. Interferon-gamma release assays for tuberculosis screening of healthcare workers: a systematic review.Thorax 2012;67(1):62-70.
2. Beasley MB, Travis WD. The respiratory system. In: Rubin R, Strayer DS, editors. Rubin’s pathology: clinicopathologic foundations of medicine. 7th ed. China: Wolter Kluwer; 2015.
3. Bonnoci FG, nair N, Kamble SP. Tuberculosis control in the workplace. In: Schaaf HS, Zumala A, editors.Tuberculosis A comprehensive clinical reference: Saunders Elsavier; 2009. p.903-7.
4. World Health Organization., Regional Office for South-East Asia. Ending TB in the South-East Asia region:regional strategic plan 2016-2020. India: World Health Organization, Regional office for South-East Asia; 2016.
5. World Health Organization. Global tuberculosis report 2017. Geneva, Switzerland: WHO; 2017.
6. World Health Organization. Global tuberculosis report 2016. Geneva, Switzerland:WHO; 2016.
7. World Health Organization. Global tuberculosis report 2015. Geneva, Switzerland: WHO; 2015.
8. World Health Organization. Guidelines for the prevention of tuberculosis in healthcare facilities in resource-limited settings. (Writing committee: CDC, WHO, The Union) Italy:WHO; 1999.
9. Joshi R, Reingold AL, Menzies D, Pai M. Tuberculosis among health-care workers in low-and middle-income countries: a systematic review. PLoS Med 2006;3(12):e494.
10. สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล. มาตรฐานโรงพยาบาลและบริการสุขภาพ ฉบับที่ 4. นนทบุรี:สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล; 2561.
11. World Health Organization. Guidelines on the management of latent tuberculosis infection. Spain: World Health Organization; 2015.
12. บุญส่ง พัจนสุนทร, วิภา รีชัยพิชิตกุล, บรรณาธิการ. วัณโรคในบุคลากรทางการแพทย์. ขอนแก่น:กลุ่มวิจัยวัณโรค คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น; 2543.
13. วิโรจน์ เจียมจรัสรังษี. ระบาดวิทยาของวัณโรคจากการประกอบอาชีพในบุคลากรด้านการแพทย์. จุฬาลงกรณ์เวชสาร 2546;47:353-64.
14. Corrin B, Nicholson AG, editors. Pathology of the lungs. 3rd ed: Churchchilllivingstone Elsvier;2011.
15. ไพรัช เกตุรัตนกุล. The pathogenesis of tuberculosis. วารสารวัณโรคและโรคทรวงอก 2545;23(4):33-5.
16. Menzies D, Khan FA. Nosocomial tuberculosis. In: Jarvis WR, editor. Bennett & Brachman’s Hospital Infections. 6th
ed. Wolters Kluwer: Lippincott Williams and Wilkins; 2014.
17. Department of health and human services. Guidelines for preventing the transmission of Mycobacterium tuberculosis in health-care settings. Morbidity and Mortality Weekly Report: Recommendations and Reports, 2005: December 30; 54:RR-17:1-144.
18. Menzis D, Schwartzman K, Pai M. Immune-bases tests for tuberculosis. In: Schaaf HS, Zumala A, editors. Tuberculosis A comprehensive clinical reference: Saunders London, UK: Elsevier Saunders; 2009. p.1-8.
19. World Health Organization. Systematic screening for active tuberculosis: Principles and recommendations. Geneva, Switzerland: WHO Document Production Services; 2013.
20. World Health Organization Latent Tuberculosis Infection: Updated and consolidated guidelines for programmatic management (LTBI) 2017 [Internet]. [cited 2017 Jan 30]. Available from:https://www.who.int/tb/publications/2018/latent-tuberculosis-infection/en/
21. ศรีประภา เนตรนิยม. แนวทางการดำเนินงานควบคุมวัณโรคแห่งชาติ พ.ศ. 2556. นนทบุรี: สำนักวัณโรค กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข; 2556.
22. Menzies D, Joshi R, Pai M. Risk of tuberculosis infection and disease associated with work in health care settings. Int J Tuberc Lung Dis 2007;11(6):593-605.
23 World Health Organization. Implementing the WHO Stop TB Strategy : A handbook for national tuberculosis control programmes: in Infection control in healthcare setting. Geneva, Switzerland: World Health Organization; 2008. p.60-4.
24. สำนักวัณโรค กรมควบคุมโรค. การป้องกันการแพร่กระจายเชื้อวัณโรค. ใน: แนวทางการควบคุมวัณโรคประเทศไทย พ.ศ. 2561. นนทบุรี:กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข; 2561.
25. Zwerling A, van den Hof S, Scholten J, Cobelens F, Menzies D, Pai M. Interferon-gamma release assays for tuberculosis screening of healthcare workers: a systematic review.Thorax 2012;67(1):62-70.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
2019-01-22
รูปแบบการอ้างอิง
1.
ผ่องพันธ์ ศ. วัณโรคและความปลอดภัยของบุคลากรทางการแพทย์. JPMAT [อินเทอร์เน็ต]. 22 มกราคม 2019 [อ้างถึง 2 กุมภาพันธ์ 2026];8(3):319-25. available at: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JPMAT/article/view/167527
ฉบับ
ประเภทบทความ
นิพนธ์ต้นฉบับ
สัญญาอนุญาต
บทความที่ลงพิมพ์ในวารสารเวชศาสตร์ป้องกันแห่งประเทศไทย ถือเป็นผลงานวิชาการ งานวิจัย วิเคราะห์ วิจารณ์ ตลอดจนเป็นความเห็นส่วนตัวของผู้นิพนธ์ กองบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยเสมอไป และผู้นิพนธ์จะต้องรับผิดชอบต่อบทความของตนเอง
