FACTORS RELATED TO HEALTH LITERACY AND DEMENTIA PREVENTION BEHAVIORS AMONG OLDER ADULTS AT RISK OF DEMENTIA IN PHOTHARAM DISTRICT, RATCHABURI PROVINCE
Keywords:
Health literacy, Dementia prevention behaviors, ElderlyAbstract
This study was an analytical cross-sectional study aimed at investigating factors associated with dementia prevention behaviors among older adults at risk of dementia in Photharam District, Ratchaburi Province. The sample consisted of 360 older adults. Data were collected using a questionnaire and analyzed using descriptive statistics, such as percentage, mean, and standard deviation. The relationships were examined using Chi-square and Pearson’s correlation statistics.
The study revealed that the majority of participants were female (59.17%). Nearly half (47.78%) were between 75 and 84 years of age. Most had completed primary education (71.67%), had a monthly income of less than 3,799 baht (81.39%), and were unemployed (56.94%). Additionally, more than half (56.39%) reported having at least one chronic disease.
Overall, the participants demonstrated a moderate level of health literacy (Mean = 183.91, SD = 38.28). Among the subdomains, communication had the highest score (28.61%), while media literacy showed the lowest level (46.11%). Dementia prevention behaviors were also found to be at a moderate level (51.90%). The most commonly practiced activities included cooking their own meals (29.72%) and engaging in outdoor exercise (28.06%).
The analysis of factors associated with dementia prevention behaviors among older adults at risk of dementia revealed that most personal factors were not significantly related to such behaviors, except for a few variables. Age showed a negative correlation (r = –.159, p = .002), income demonstrated a slight positive correlation (r = .155, p = .003), and the presence of chronic diseases was also significantly associated (χ² = 6.257, p = .044).
In contrast, health literacy exhibited a clear positive relationship with dementia prevention behaviors, particularly in the domains of decision-making (r = .541, p < .001), access to health information and services (r = .455, p < .001), and comprehension (r = .452, p < .001).
Therefore, relevant agencies should promote improved health literacy among older adults, especially in areas related to decision-making and access to health information, in order to enhance effective dementia prevention.
References
กระทรวงสาธารณสุข. (2567). รายงานสถานการณ์โรคสมองเสื่อมในประเทศไทย ปี 2567. กรุงเทพฯ: กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข.
กรมอนามัย. (2566). โครงการส่งเสริมสุขภาพผู้สูงอายุ. สืบค้นจาก https://www.anamai.moph.go.th/.
ทิพรัตน์ สิทธิวงศ์, และรักษิต สุทธิพงษ์. (2567). ผลของกิจกรรมทางกายต่อระบบประสาทในผู้สูงอายุ. วารสารเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ, 20(1), 75–84.
นัชชา เรืองเกียรติกุล. (2565). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้สูงอายุในเขตเมือง. วารสารสาธารณสุขชุมชน, 49(3), 215–227.
ปัทมา ปานมาก. (2561). ผลของการออกกำลังกายต่อความสามารถทางสมองของผู้สูงอายุ. วารสารพยาบาลศาสตร์, 40(3), 23–30.
ปาจรา โพธิหัง. (2564). ปัจจัยทางสังคมที่มีผลต่อความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้สูงอายุ. วารสารสังคมและสุขภาพ, 17(2), 101–113.
วรารัตน์ ทิพย์รัตน์, และคณะ. (2564). การออกกำลังกายกับการเสริมสร้างความจำในผู้สูงอายุ. วารสารสุขภาพจิต, 28(1), 51–62.
ศุภานัน เหลาคำ. (2565). ผลของการให้ความรู้โดยบุคลากรสาธารณสุขต่อความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้สูงอายุ. วารสารวิจัยสุขภาพและการพัฒนา, 5(1), 41–53.
สำนักวิชาการสาธารณสุข. (2565). คู่มือส่งเสริมสุขภาพและป้องกันภาวะสมองเสื่อมสำหรับผู้สูงอายุ. กรุงเทพฯ: กระทรวงสาธารณสุข.
อรวรรณ นามมนตรี. (2561). ความรอบรู้ด้านสุขภาพกับการดูแลตนเองของผู้สูงอายุ. วารสารพยาบาลศาสตร์, 36(2), 1–15.
อังศินันท์ อินทรกำแหง. (2560). การประเมินความรอบรู้ด้านสุขภาพในผู้สูงอายุไทย. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพ, 10(1), 23–34.
อรุณโรจน์ รุ่งเรือง, และพุฒิพงศ์ สัตย์วงศ์ทิพย์. (2566). กิจกรรมทางสังคมและความสามารถในการจดจำของผู้สูงอายุ. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพ, 12(2), 115–128.
Alzheimer’s Association. (2024). Dementia statistics. Retrieved from https://www.alz.org/ alzheimers-dementia/facts-figures
Best, J. W. (1977). Research in education (3rd ed.). Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall.
Livingston, G., Huntley, J., Sommerlad, A., Ames, D., Ballard, C., Banerjee, S., ... & Mukadam, N. (2017). Dementia prevention, intervention, and care. The Lancet, 390(10113), 2673–2734.
Makino, M., et al. (2025). Health literacy and preventive behavior for dementia among elderly. International Journal of Geriatric Psychiatry, 40(2), 102–115.
Nichols, E. (2022). Global, regional, and national burden of Alzheimer’s disease and other dementias, 1990–2019: A systematic analysis. The Lancet Neurology, 21(11), 1078–1090.
Nutbeam, D. (2000). Health literacy as a public health goal: A challenge for contemporary health education and communication strategies into the 21st century. Health Promotion International, 15(3), 259–267.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Sirindhorn College of Public Health, Suphanburi
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
1. บทความหรือข้อคิดเห็นใด ๆ ที่ปรากฏในวารสารศาสตร์สาธารณสุขและนวัตกรรม ที่เป็นวรรณกรรมของผู้เขียน บรรณาธิการ ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย
2. บทความที่ได้รับการตีพิมพ์ถือเป็นลิขสิทธิ์ของ วารสารศาสตร์สาธารณสุขและนวัตกรรม
