อุบัติการณ์มะเร็งผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป จังหวัดพิษณุโลก: สถานการณ์ปัจจุบัน โรงพยาบาลพุทธชินราช พิษณุโลก ระหว่างปี พ.ศ. 2560 ถึง ปี พ.ศ. 2566
คำสำคัญ:
อุบัติการณ์, มะเร็ง, ระบาดวิทยา, ผู้สูงอายุบทคัดย่อ
มะเร็งเกิดขึ้นในทุกช่วงอายุและความเสี่ยงในการเกิดมะเร็งจะเพิ่มขึ้นอย่างมากเมื่ออายุสูงขึ้น ข้อมูลระบาดวิทยาระบุว่าร้อยละ 53.0 ของผู้ป่วยมะเร็งมีอายุมากกว่าหรือเท่ากับ 65 ปี โดยมะเร็งเป็นสาเหตุหลักของภาวะเจ็บป่วยและการเสียชีวิตในกลุ่มอายุดังกล่าว งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอุบัติการณ์มะเร็งชนิดต่างๆ ที่พบบ่อยในผู้สูงอายุ (อายุ ≥60 ปี) ที่ได้รับการวินิจฉัยที่โรงพยาบาลพุทธชินราช จังหวัดพิษณุโลก ในช่วงปี 2560 ถึง 2566 เป็นการศึกษาแบบเชิงพรรณนาย้อนหลัง ข้อมูลจากบันทึกทางการแพทย์ของผู้ป่วยจำนวน 5,282 ราย ระหว่างวันที่ 1 มกราคม 2560 ถึง 31 ธันวาคม 2566 คำนวณอัตราอุบัติการณ์อย่างหยาบ (Crude Incidence Rate; CIR) และอัตราอุบัติการณ์มาตรฐานที่ปรับตามอายุ (Age-Standardized Incidence Rate; ASR) นำเสนอพร้อมช่วงความเชื่อมั่น 95% (95% CI) มะเร็งที่พบบ่อยสามอันดับแรก ปี 2560 ถึง 2566 เพศชาย ได้แก่ มะเร็งลำไส้ใหญ่ (ASR = 11.3 ต่อประชากร 100,000 ต่อปี; 95% CI: 10.48, 12.16), มะเร็งต่อมลูกหมาก (ASR = 9.1 ต่อประชากร 100,000 ต่อปี; 95% CI: 8.28, 9.96) และมะเร็งตับและท่อน้ำดี (ASR = 8.5 ต่อประชากร 100,000 ต่อปี; 95% CI: 4.11, 5.79) ส่วนเพศหญิง ได้แก่ มะเร็งเต้านม (ASR = 27.2 ต่อประชากร 100,000 ต่อปี; 95% CI: 26.40, 28.08), มะเร็งลำไส้ใหญ่ (ASR = 8.6 ต่อประชากร 100,000 ต่อปี; 95% CI: 7.74, 9.42) และมะเร็งปากมดลูก (ASR = 7.7 ต่อประชากร 100,000 ต่อปี; 95% CI: 6.87, 8.55) สรุป มะเร็งลำไส้ใหญ่, มะเร็งต่อมลูกหมาก, มะเร็งตับและมะเร็งท่อน้ำดีเป็นมะเร็งที่พบบ่อยในผู้ชายสูงอายุ (อายุ ≥60 ปี) ในขณะที่มะเร็งเต้านม, มะเร็งลำไส้ใหญ่ และมะเร็งปากมดลูกเป็นมะเร็งที่พบบ่อยในผู้หญิง ผลการศึกษานี้สามารถใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานในการวางแผนด้านสาธารณสุขเพื่อการป้องกันและควบคุมโรคมะเร็งในผู้สูงอายุในพื้นที่ได้
Downloads
เอกสารอ้างอิง
Ferlay J, Ervik M, Lam F, Laversanne M, Colombet M, Mery L, et al. Global cancer observatory: cancer today [internet] 2024 [cited 2025 Mar 20]. Available from: https://gco.iarc.who.int/today
Thanasitthichai S, Ingsirorat R, Chairat C, Chiawiriyabunya I, Wongsena M, Sripratak K, et al. Cancer in Thailand. Vol. XI, 2019-2021. Bangkok: National Cancer Institute, Ministry of Public Health; 2025. (in Thai)
Daoprasert K, Pongnikorn D, Sangkam S, Parditkay M, Khamkhod K, Suwannamuang P. Cancer epidemiology of an aging population in Upper-Northern Thailand from 2013 to 2017. J Med Health Sci [internet]. 2021 [cited 2025 Mar 20];28(2):66-79. Available from: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jmhs/article/view/251555 (in Thai)
Ditsiri T, Sripan P, Dulyarat S, Daoprasert K, Pongnikorn D. Incidence and mortality rates of cancer in Mae Hong Son province. Srinagarind Med J. 2023;38(1):87-94. (in Thai)
Pongnikorn D, Daoprasert K, Waisri N, Laversanne M, Bray F. Cancer incidence in northern Thailand: results from six population-based cancer registries 1993-2012. Int J Cancer. 2018;142(9):1767-75. doi:10.1002/ijc.31203.
Phitsanulok Provincial Public Health Office. Annual report [internet]. 2023 [cited 2025 Mar 20]. Available from: https://www.nesdc.go.th/main.php?filename=intro (in Thai)
National Cancer Institute. Cancer in Thailand [internet]. [cited 2026 May 13]. Available from: https://www.nci.go.th/NCI_Old/th/cancer_record/ect2 (in Thai)
Fritz A, Percy C, Jack A, Shanmugaratnum K, Sorbin L, Parkin DM et al. International Classification of Diseases for Oncology (ICD-O). 3rd ed. Geneva: World Health Organization; 2000.
National Center for Health Statistics. ICD-10-CM: International classification of diseases, tenth revision, clinical modification. [internet]. 2015. Available from: https://www.cdc.gov/nchs/icd/icd10cm.htm
Office of the National Economic and Social Development Council. Population projections for Thailand 2010-2040. Bangkok: Office of the National Economic and Social Development Board; 2013. (in Thai)
Segi M, Fujisaku S, Kurihara M, Narai Y, Sasajima K. The age-adjusted death rates for malignant neoplasms in some selected sites in 23 countries in 1954-1955 and their geographical correlation. Tohoku J Exp Med. 1960;72:91-103. doi:10.1620/tjem.72.91.
Doll R. Comparison between Registries. Age- Standardized Rates, in: Waterhouse JAH, Muir CS, Correa P, Powell J (eds.), Cancer Incidence in Five Continents, Vol. III (IARC Scientific Publications No. 15), Lyon, France: International Agency for Research on Cancer. 1976;453-9.
Bray F, Znaor A, Cueva P, Korir A, Swaminathan R, Ullrich A, et al. Planning and developing population-based cancer registration in low- or middle-income settings. Lyon (FR): International Agency for Research on Cancer; 2014.
Boyle P, Parkin DM. Statistical methods for registries. In: Jensen OM, Parkin DM, MacLennan R, Muir CS, Skeet RG, editors. Cancer registration: principles and methods. Lyon: International Agency for Research on Cancer; 1991. p.126-58.
Tanabodee J. The cancer burden in elderly, Chonburi, 1998-2017. Chonburi Hospital J. 2023;48(1):21-30. (in Thai)
Li L, Shan T, Zhang D, Ma F. Nowcasting and forecasting global aging and cancer burden: analysis of data from the GLOBOCAN and Global Burden of Disease Study. J Natl Cancer Cent. 2024;4(3):223-32. doi:10.1016/j.jncc.2024.05.002.
Wirasorn K, Suwanrungruang K, Sookprasert A, Limpawattana P, Sirithanaphol W, Chindaprasirt J. Hospital-based population of elderly cancer cases in Northeastern Thailand. Asian Pac J Cancer Prev. 2016;17(2):767-70. (in Thai)
Möller L, Wellmann I, Stang A, Kajüter H. The epidemiology of colorectal cancer in younger and older patients. Dtsch Arztebl Int. 2023;120(16):277-83. doi:10.3238/arztebl.m2023.0041.
American Cancer Society. Colorectal cancer facts & figures 2023-2025. Atlanta: American Cancer Society; 2023.
Weir HK, Sherman R, Yu M, Gershman S, Hofer BM, Wu M, et al. Cancer incidence in older adults in the United States: characteristics, specificity, and completeness of the data. J Registry Manag. 2020;47(3):150-60.
Sung H, Ferlay J, Siegel RL, Laversanne M, Soerjomataram I, Jemal A, et al. Global cancer statistics 2020: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. CA Cancer J Clin. 2021;71(3):209-49. doi:10.3322/caac.21660.
Yeesoonsang S, McNeil E, Virani S, Bilheem S, Pittayawonganon C, Jiraphongsa C, et al. Trends in incidence of two major subtypes of liver and bile duct cancer: hepatocellular carcinoma and cholangiocarcinoma in Songkhla, Southern Thailand, 1989-2030. J Cancer Epidemiol. 2018;2018:8267059. doi:10.1155/2018/8267059.
Lemij AA, Bastiaannet E, de Glas NA, van den Bos F, Portielje JEA, Liefers GJ, et al. Breast cancer in the older population: a global challenge—an epidemiological perspective. Ann Breast Surg. 2023;7:17. doi: 10.21037/abs-21-89.
Globocan. Cancer today [internet]. 2020 [cited 2025 Mar 20]. Available from: https://gco.iarc.fr/today/en
Sripan P, Sriplung H, Pongnikorn D, Virani SH, Bilheem S, Chaisaengkhaum U, et al. Trends in female breast cancer by age group in the Chiang Mai population. Asian Pac J Cancer Prev. 2017;18(5):1411-6. doi:10.22034/APJCP.2017.18.5.1411.
Lalitwongsa S, Pongnikorn D, Daoprasert K, Sriplung H, Bilheem S. Breast cancer in Lampang, a province in Northern Thailand: analysis of 1993-2012 incidence data and future trends. Asian Pac J Cancer Prev. 2015;16(18):8327-33. doi:10.7314/APJCP.2015.16.18.8327.
Cinar D, Tas D. Cancer in the elderly. North Clin Istanb. 2015 Apr 24;2(1):73-80. doi: 10.14744/nci.2015.72691.
National Cancer Institute. Guidelines for cervical cancer screening using the HPV DNA test [internet] 2023 [cited 2025 Mar 20]. Available from: https://www.nci.go.th/th/File_download/-D_index/ptu/update_66 (in Thai)
Champangoen K, Kamsa-ard K, Thipsanthia K, Srisukhumchai N, Seehawong S, Srimachan S, et al. Incidence of cervical cancer Loei province. 2017-2022. KKU J Public Health Res. 2024;17(1):1–14. (in Thai).
Neumeyer S, Tanaka LF, Liang LA, Klug SJ. Epidemiology of cervical cancer in elderly women: Analysis of incidence, treatment, and survival using German registry data. Cancer Med. 2023;12(16):17284-95. doi: 10.1002/cam4.6318.
Somi MH, Farhang S, Mirinezhad SK, Naghashi S, Seif-Farshad M, Golzari M. Cancer in East Azerbaijan, Iran: results of a population-based cancer registry. Asian Pac J Cancer Prev. 2008;9(2):327-30.
National Cancer Institute. Department of Medical Services. Guidelines for implementation and data recording: Colorectal cancer screening project using the FIT test. Nonthaburi: Department of Medical Services; 2023. (in Thai)
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพและสุขภาวะ
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพและสุขภาวะ
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับมหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ และคณาจารย์ท่านอื่นๆในมหาวิทยาลัยฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใดๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว
