ผลการให้ความรู้เด็กวัยรุ่นในการป้องกันและคัดกรองโรคธาลัสซีเมีย

สุภาพร แนวบุตร; อุรศรี สูยะศุนานนท์

ผู้แต่ง

สุภาพร แนวบุตร คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร
อุรศรี สูยะศุนานนท์ คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร

คำสำคัญ:

โรคธาลัสซีเมีย, เด็กวัยรุ่น, สื่อการ์ตูนแอนิเมชันออนไลน์

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลองวัดก่อน และหลังการทดลอง มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาผลการให้ความรู้แก่เด็กวัยรุ่นเกี่ยวกับโรคธาลัสซีเมีย เปรียบเทียบค่าเฉลี่ยของความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติของเด็กวัยรุ่นเกี่ยวกับโรคธาลัสซีเมีย ก่อนและหลังได้รับการอบรม และ เพื่อศึกษาความพึงพอใจต่อสื่อและการประเมินตนเองของกลุ่มตัวอย่าง กลุ่มตัวอย่างเป็นนักเรียนชั้น ม. 3 อ.เมือง จ.พิษณุโลก จำนวน 320 คน กลุ่มตัวอย่างจะได้รับการอบรมเรื่อง ความรู้เรื่องโรคธาลัสซีเมีย ทัศนคติต่อการตรวจคัดกรองธาลัสซีเมีย และการปฏิบัติในการให้คำแนะนำเกี่ยวกับธาลัสซีเมีย โดยใช้สื่อเป็นคลิปวีดิทัศน์การ์ตูนแอนิเมชัน โดยให้ความรู้ช่องทางออนไลน์ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยผ่านการตรวจสอบคุณภาพจากผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 3 คน มีค่าดัชนีความสอดคล้อง (IOC ระหว่าง 6.67-1.00) ค่าความเที่ยงสัมประสิทธิ์อัลฟาของครอนบาคเท่ากับ .81 เป็นแบบสอบถามประเมินความรู้ ทัศนคติ การปฏิบัติการให้คำแนะนำเรื่องโรคธาลัสซีเมียและการตรวจคัดกรอง วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติบรรยายได้แก่ จำนวน ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติอ้างอิง t-test

ผลการวิจัยพบว่าหลังการอบรม กลุ่มตัวอย่างมีค่าเฉลี่ยคะแนน ความรู้เรื่องโรคธาลัสซีเมีย ทัศนคติต่อการตรวจคัดกรอง และการปฏิบัติในการให้คำแนะนำเกี่ยวกับธาลัสซีเมีย สูงขึ้นกว่าก่อนเข้าอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ p < .001 (t = 6.99, t= 3.52 และ t = 4.26 ตามลำดับ) และพบว่าหลังอบรมกลุ่มตัวอย่าง มีผลการประเมินความพึงพอใจต่อสื่อและผลการประเมินตนเองในระดับดีเป็นส่วนใหญ่ทุกด้าน ผลจากการวิจัยนี้แสดงให้เห็นว่าภายหลังได้รับความรู้ผ่านสื่อทำให้กลุ่มตัวอย่างมีความรู้ดีขึ้น ดังนั้นพยาบาลและบุคลากรทางด้านสุขภาพ สามารถนำคลิปวีดิทัศน์การ์ตูนแอนิเมชันนี้ไปเป็นสื่อให้ความรู้แก่หญิงตั้งครรภ์ และประชาชนผู้สนใจเพื่อป้องกันความเสี่ยงการเกิดโรคธาลัสซีเมียได้

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

Sarigaputi C. May 8th, World Thalassemia Day [internet]. 2019 [cited 2019 Aug 9]. Available from: https://www.nsm.or.th/. (in Thai)

Ministry of Public Health, Department of Health. Reports of situational analysis of birth rate indicators in women aged 15-19 [internet]. 2021 [cited 2021 Aug 9]. Available from: https://www.moph.go.th/. (in Thai)

Tantivess S, Yamabhai I, Pilasant S, Yothasamutra C, Mattadet A, Teerawattananon Y. Adolescent pregnancy Thailand 2013. Nonthaburi: Ministry of Public Health, Health Technology and Policy Assessment Project; 2013. (in Thai)

Naewbood S, Mirasena S. Effect of thalassemia health education program on health care providers. Boromarajonani Coll Nurs Uttaradit J. 2016;8(1):25-36. (in Thai)

Bloom BS, Engelhart MD, Furst EJ, Hill WH, Krathwohl DR. Taxonomy of educational objectives: the classification of educational goals. Handbook I: cognitive domain. New York: David McKay; 1956.

Krejcie RV, Morgan DW. Determining sample size for research activities. Educ Psychol Meas. 1970;30:607-10. doi:10.1177/001316447003000308.

Jopang Y, Petchmark S, Jetsrisuparb A, Sanchaisuriya K, Sanchaisuriya P, Schelp FP. Community participation for thalassemia prevention initiated by village health volunteers in Northeastern Thailand. Asia Pac J Public Health. 2015;27(2):2144-56. doi:10.1177/1010539511430520.

Wulandari PL, Whelan AK. Beliefs, attitudes and behaviors of pregnant women in Bali. Midwifery. 2011;27(6):867-71. doi:10.1016/j.midw.2010.09.005.

Alam A, Rasheed S, Khan NU, Sharmin T, Huda TM, Arifeen SE, et al. How can formative research inform the design of an iron-folic acid supplementation intervention starting in first trimester of pregnancy in Bangladesh? BMC Public Health. 2015;15(374):1-9. doi:10.1186/s12889-015-1711-6.

Sajjanonda P, Rodcumdee B. The effect of computer assisted instruction in supportive educative nursing system on self care behaviors of school-age children with congenital heart disease. J Nurs Sci Chulalongkorn Univ. 2015;27(2):48-59. (in Thai)

Saennok S. The results of using multimedia lessons entitled Prism volume in Mathematics for Mathayomsuksa 3 student. In: Proceedings of the 3rd National Academic Conference "Toward the Second Decade: Integrating Research, Using Knowledge for Sustainability"; 2016 Jun 17; Nakhon Ratchasima, Thailand. Nakhon Ratchasima: Nakhonratchasima College; 2016. p. 829-35. (in Thai)

Somnarin O, Boonkusol T. The effect of computer-assisted instruction with thoracic examination on learning outcome and satisfaction in nursing. J Boromarajonani Coll Nurs Bangkok. 2016;32(2):94-104. (in Thai)

Suwansiri P, Malangpoothong R, Siriwatana P. The effect of computer assisted instruction of shock and resuscitation on learning outcome and satisfaction of second year naval rating students in the academic year 2018. RTNA J Soc Sci Humanit Educ. 2019;7(1):97-110. (in Thai)

Manunapichu N. Health education research. 2nd ed. Bangkok: Bundit Aksorn; 1994. (in Thai)

Songkram N. Multimedia for learning: design & development. 2nd ed. Bangkok: Chulalongkorn University Press; 2010. (in Thai)

Terawiwat M, Imamee N, Janchaum A. Health education program for prevention of iron deficiency anemia among pregnant women Muang district Krabi province. Reg 4 Med J. 1999;18(4):237-42. (in Thai)