The Relationship between Health-related Behaviors, Mental Health Status and Cognitive Impairment among Community-Dwelling Older Adults in Samphran Community in Nakhon Pathom Province
Keywords:
Health-related behaviors, Mental health status, Cognitive impairment, Community-dwelling older adultsAbstract
This correlational research study aimed to investigate the relationship between health-related behaviors, mental health status, and cognitive impairment among older adults in a community in Nakhon Pathom province. The studied population comprised elderly persons who had not previously undergone cognitive impairment screening. Data were collected between January and March 2025 using simple random sampling, resulting in a sample of 110 participants. The data collection tools included personal background questionnaire, health behavior questionnaire, the Thai Geriatric Mental Health Assessment Tool (T-GMHA-15) and the Montreal Cognitive Assessment (MoCA). All instruments were validated for content accuracy by experts (CVI=1), with reliability coefficients of 0.764-0.867. Data analysis employed descriptive statistics and Pearson’s correlation analysis. The results showed a prevalence rate of cognitive impairment of 76.36%. When categorized by domain and ranked from highest to lowest impairment rates, the results were as follows: visuospatial skills (91.80%), sentence repetition (88.20%), word repetition (84.50%), and attention (71.80%). Smoking behavior showed a statistically significant negative correlation with mental health status (r=-0.203, p=0.033), while exercise behavior demonstrated a positive correlation (r=0.230, p=0.016). There was a significant positive correlation between mental health and cognitive function, where lower mental health scores indicated increased impairment and were associated with lower cognitive performance. (r=0.263; p=0.005). Based on the study results, professional nurses and primary healthcare teams can use these findings as a guideline to identify at-risk elderly individuals with early-stage cognitive impairment in order to reduce the severity of dementia problems in the community.
References
กนกวรรณ ศรีสุภรกรกุล, โอปอร์ วีรพันธุ์, กัญญ์วรา ท่าว่อง, เบญจพร สุภาอินทร์, อริยา พลเรียงโพน, อรอุมา บุณยารมย์, และสมภิยา สมถวิล. (2565). ความชุกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อภาวะพุทธิปัญญาบกพร่องเล็กน้อยในผู้สูงอายุ อำเภอเมือง จังหวัดพิษณุโลก. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 31(1), 14-26.
จารุวรรณ ก้านศรี, บุษบา ทาธง, นภัสสร ยอดทองดี, และ รสสุคนธ์ พิไชยแพทย์. (2562). บทบาทพยาบาลกับการดูแลภาวะซึมเศร้าในผู้สูงอายุที่มีความบกพร่องด้านการรู้คิด. วารสารวิทยาลัยบรมราชชนีนครราชสีมา, 25(1), 142-157.
จุฑารัตน์ เสาวพันธ์, พรรณวรดา สุวัน, เสาวลักษณ ทาแจง, ปยวรรณ พลชารี, และ จิรวดี โวหารเดช. (2562). ความชุกของภาวะการรู้คิดบกพร่องเล็กน้อยของผู้สูงอายุในชุมชนกึ่งเมือง จังหวัดอุดรธานี ใน เมธาวี ตันวัฒนะพงษ์ (บก.), การวิจัยเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน, การประชุมวิชาการและนำเสนอผลงานวิจัยระดับชาติ ราชธานีวิชาการ ครั้งที่ 4 (น. 440-450) มหาวิทยาลัยราชธานี จังหวัดอุบลราชธานี.
จุไรรัตน์ ดวงจันทร์, ดวงหทัย ยอดทอง, และ พิศสมร เดชดวง. (2563). ความชุกและปัจจัยทำนายภาวะสมองเสื่อมของผู้สูงอายุในชุมชน จังหวัดเพชรบุรี. วารสารวิทยาลัยพยาบาลพระจอมเกล้า จังหวัดเพชรบุรี, 3(2), 133-148.
ชวนนท์ อิ่มอาบ. (2562). ความชุกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะบกพร่องทางปัญญาในผู้สูงอายุ อำเภอวัดเพลง จังหวัดราชบุรี. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 28(5), 782-791.
ฐนิษฐา กลีบบัว และ รังสิมันต์ สุนทรไชยา. (2561). ปัจจัยทำนายความรุนแรงของอาการซึมเศร้าในผู้ป่วยโรคสมองเสื่อมร่วมกับอาการซึมเศร้า. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต, 32(2), 145-159.
ดาราวรรณ รองเมือง, ชวนชม พืชพันธ์ไพศาล, ผกามาศ พิมพ์ธารา, และ ยศพล เหลืองโสมนภา. (2564). ความชุกของภาวะสมองเสื่อม และความสามารถในการดำเนินชีวิตประจำวันของผู้สูงอายุ ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี. วารสารวิจัยราชภัฏพระนคร สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี, 16(1), 1-12.
ทัศนีย์ กาศทิพย์, สุปรีดา มั่นคง, และ พรทิพย์ มาลาธรรม. (2562). ภาวะสุขภาพของผู้สูงอายุที่มีภาวะรู้คิดบกพร่อง. วารสารสภาการพยาบาล, 34(1), 104-111.
นฤบดินทร์ รอดปั่น, ศิราณี ศรีหาภาค, ละมุล เกษสาคร, กฤษณาวรรณ เพียสุพรรณ, และ อริษรา โพธิ์มา. (2567). ความชุกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะสมองเสื่อมของผู้สูงอายุ ที่เข้ารับการรักษาในแผนกผู้ป่วยในอำเภอน้ำพอง จังหวัดขอนแก่น. วารสารศูนย์อนามัยที่ 9, 18(2), 459-472.
เบญจมาศ สุขสถิตย์ และ ผดุงธรรม เที่ยงบูรณธรรม. (2560). ภาวพุทธิปัญญาบกพร่องเล็กน้อยในผู้ป่วยโรคสมองขาดเลือด: ความชุก ลักษณะเฉพะ และปัจจัยที่เกี่ยวข้อง. วารสารพยาบาลสาร, 44(1), 149-160.
บุญใจ ศรีสถิตย์นรากูร. (2553). ระเบียบวิธีการวิจัยทางพยาบาลศาสตร์. คณะพยาบาลศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ประเสริฐ อัตสันตชัย. (2556). ปัญหาสุขภาพที่พบบ่อยในผู้สูงอายุและการป้องกัน (พิมพ์ครั้งที่ 4). ภาควิชาเวชศาสตร์ป้องกันและสังคม คณะแพทย์ศาสตร์ศิริราชพยาบาล.
ปราณี แสงคำ. (2567). ความชุกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อภาวะสมองเสื่อมในผู้สูงอายุศูนย์สุขภาพชุมชนเมืองไผ่ เครือข่าย โรงพยาบาลบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษา การแพทย์และสุขภาพ, 9(4), 408-419.
ปิยะภร ไพรสนธิ์ และ พรสวรรค์ เชื้อเจ็ดตน. (2560). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวการณ์รู้คิดบกพร่องเล็กน้อยในผู้สูงอายุ จังหวัดเชียงราย.วารสารสภาการพยาบาล, 32(1), 64-80.
พนม สุขจันทร์, กัษฟาร์ นิยมเดชา, และ ดีน ศรีชัยสุวรรณ. (2565). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะสมองเสื่อมในผู้สูงอายุในประเทศไทย: การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์, 14(1), 276-292.
พัฒน์ศรี ศรีสุวรรณ. (2561). แผนการดูแลแบบองค์รวมสำหรับภาวะสมองเสื่อม. วารสารอายุรศาสตรมหาวิทยาลัยขอนแกน, 4(3), 27-34.
พิสิษฐ์ ศิริรักษ์ และ ลาวรรณ ศรีสูงเนิน. (2564). การศึกษาภาวะสมองเสื่อมของผู้สูงอายุ ในจังหวัดนครราชสีมา. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต, 35(1), 15-33.
วีรศักดิ์ เมืองไพศาล. (2561). พฤฒาวิทยาและเวชศาสตร์ผู้สูงอายุสำหรับการดูแลผู้ป่วยสูงอายุขั้นต้น (พิมพ์ครั้งที่ 2). สมาคมพฤฒาวิทยาและเวชศาสตร์ผู้สูงอายุไทย.
สถาบันเวชศาสตร์สมเด็จพระสังฆราชญาณสังวรเพื่อผู้สูงอายุ. (2564, สิงหาคม). คู่มือการคัดกรองประเมินผู้สูงอายุ. http://agingthai.dms.go.th/agingthai/wp-content/uploads/2021/02/book-2564-04_1.pdf
สุทธิศรี ตระกูลสิทธิโชค. (2561). การป้องกันและปัจจัยเสี่ยงภาวะสมองเสื่อมในผู้สูงอายุ. วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ, 36(4), 12-27.
อรุณโรจน์ รุ่งเรือง และ พุฒิพงศ์ สัตยวงศ์ทิพย์. (2566). ความชุกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะเสี่ยงสมองเสื่อม เทศบาลตำบลสูงเนิน จังหวัดนครราชสีมา. วารสารศูนย์อนามัยที่ 9, 17(1), 272-287.
อารดา โรจนอุดมศาสตร์, เจษฎา เขียวขจี, และ ทัศนีย์ ตันติฤทธิศักดิ์ (บก.). (2564). แนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม. บริษัทธนา เพรส จำกัด.
เอมวดี เกียรติศิริ, นงพิมล นิมิตรอานันท์, ฐิติมา หมอทรัพย์, และ พิมพ์นิภา ศรีนพคุณ. (2567). ความชุกภาวะการรู้คิดบกพร่องเล็กน้อยในผู้สูงอายุไทย: การวิเคราะห์งานวิจัย. วารสารมหาวิทยาลัยคริสเตียน, 30(4), 169-183.
Halahakoon, C.D., Lewis,G., & Roiser, J.P. (2019). Cognitive impairment and depression-cause, consequence, or coincidence? JAMA Psychaitry, 76(3), 239-240.
Harasani, K., Xhafaj, D., Begolli, A., & Olvera-Porcel, M. C. (2020). Prevalence of potentially inappropriate prescriptions in primary care and correlates with mild cognitive impairment. Pharmacy Practice (1886-3655), 18(3), 1–6. https://doi.org/10.18549/PharmPract.2020.3.2017
Ismail, Z., Elbayoumi, H., Fisher, C. E., Hogan, D. B., Millikin, C. P., Schweizer, T., Mortby, M. E., Smith, E. E., Patten, S. B., & Fiest, K. M. (2017). Prevalence of depression in patients with mild cognitive impairment: a systematic review and meta-analysis. JAMA Psychiatry, 74(1), 58-67.
Nasreddine, Z. (2004, March 29). The montreal cognitive assessment is a brief cognitive screening tool for mild cognitive impairment intended for health professionals only. http://www.mocatest.org
Perini, G., Ramusino, M.C., Sinforiani, E., Berini, S., Petrachi, R., & Costa, A. (2019). Cognitive impairment in depression: Recent advances and novel treatments. Neuropsychaitric Disease and Treatment, 15, 1249-1258.
Rock, P.L., Roiser, J.P., Riedel, W.J., & Black, A.D. (2014). Cognitive impairment in depression: a systematic review and meta-analysis. Psychological Medicine, 44, 2029-2040.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Christian University of Thailand
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
