Development of a Model for Promoting Health Literacy on Environmental Health Management for the Older Adults in Bangkok Thailand
Keywords:
Health literacy, Environmental health management, Older adultsAbstract
This research and development aimed to develop a model for promoting health literacy in environmental health management among older adults in Bangkok. The research was conducted in three phases. 1) involved studying the current situation among 360 older adults 2) focused on developing the model and testing it with 30 participants in the experimental group and 30 in the control group, and 3) was dedicated to evaluating the model at three time points: before the intervention, after 6 and 8-week follow-up. Data were collected from 13 January 2025 to 9 March 2025 using a health literacy in environmental health management and health-related environmental management behaviors questionnaire, both validated for IOC 0.67 to 1.00, and reliability 0.96 for and 0.89 scores respectively. Data were analyzed using repeated measures ANOVA. Qualitative data were analyzed using content analysis. Research results revealed the following: 1) the overall level of health literacy in environmental health management among older persons in Bangkok was high (M = 96.16, SD = 17.88). As for the qualitative data, it was found that the knowledge level of the elderly is still insufficient. 2) The developed model consisted of three key activities: a) health literacy enhancement , b) home management, and c) digital aging and 3) After applying the model, the experimental group demonstrated significantly higher scores in access to information, understanding, information verification, decision-making, and health-related environmental management behaviors compared to before the intervention and to the control group, with statistical significance at the 0.05 level. Therefore, this model is recommended for adoption by relevant agencies to promote health literacy in environmental health management among older persons, in order to improve health-supportive behaviors.
References
กรเกล้า รัตนชาญกร, ปาฬินทร์รฎา ธนาพันธ์ธิวากุล, และเกล้ากร รัตนชาญกร. (2566). การพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้สูงอายุ เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดี. วารสารพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยคริสเตียน, 10(1), 85-97.
กรมกิจการผู้สูงอายุุ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. (2566). สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2565. บริษัท อมรินทร์ คอร์เปอเรชั่น จำกัด (มหาชน).
กรมกิจการผู้สูงอายุ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. (2568). สถิติผู้สูงอายุ. https://www.dop.go.th/th/statistics_page?cat=1&id=2569
จอมชัย คงมณีกาญจน์, ปิยะ ศิริลักษณ์, และณรงค์ศักดิ์ หนูสอน. (2563). การจัดการสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อสุขภาพผู้สูงอายุ. วารสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี อุตรดิตถ์, 12(1), 28-38
จิตติมา รอดสวาสดิ์, วรวรรณ พงษ์ประเสริฐ, และประทุม สีดาจิตต์. (2567). การศึกษาความรอบรู้ด้านอนามัยสิ่งแวดล้อมของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในการป้องกันผลกระทบต่อสุขภาพจากฝุ่นละอองขนาดไม่เกิน 2.5 ไมครอน (PM2.5) กรณีศึกษา: พื้นที่เมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ. วารสารการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม, 47(4), 75-90.
มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. (2564, 18 เมษายน). 'ผู้สูงอายุ' กทม. คุณภาพชีวิตต่ำกว่าในชนบท. กรุงเทพธุรกิจ. https://www.bangkokbiznews.com/social/932916
ระเบียบกระทรวงมหาดไทย ว่าด้วยหลักเกณฑ์การจ่ายเบี้ยยังชีพผู้สูงอายุขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2566. (2566, 11 สิงหาคม). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 140 ตอนพิเศษ 192 ง. หน้า 3-7.
วีณา พึงวิวัฒน์นิกุล และ จุฑารัตน์ วรประทีป. (2567). การวิเคราะห์สังคมผู้สูงอายุในประเทศไทย ระหว่าง พ.ศ. 2559-2565. Journal of Arts and Thai Studies, 46(1), 1-13.
ศรัญญา จุฬารี. (2568). การพลัดตกหกล้มในผู้สูงอายุ: สถานการณ์ ปัจจัยเสี่ยง และแนวทางการจัดการในยุคดิจิทัล. วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ, 43(2), 1-8.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม. (มปป.). สรุปผลที่สำคัญการมีการใช้ไอทีของผู้สูงอายุ พ.ศ. 2565. https://www.nso.go.th/nsoweb/storage/survey_detail/2023/20230929102632_92912.pdf
สำนักยุทธศาสตร์และประเมินผล กรุงเทพมหานคร. (2563). จำนวนผู้สูงอายุที่ได้รับเบี้ยยังชีพผู้สูงอายุในกรุงเทพมหานคร ปีงบประมาณ พ.ศ. 2563. https://data.bangkok.go.th/dataset/elders?utm_source=chatgpt.com
สำนักอนามัยสิ่งแวดล้อม กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. (2558). การจัดสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมกับผู้สูงอายุ. สำนักงานกิจการโรงพิมพ์องค์การสงเคราะห์ทหารผ่านศึก.
อัษฎาวุฒิ โยธาสุภาพ, เจริญชัย อึ๊งเจริญสุข, และภาคภูมิ อุณหเลขาจิตร. (2568). ประสิทธิผลของโปรแกรมสร้างเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพตามหลัก 3อ.2ส. ของผู้สูงอายุในจังหวัดปทุมธานี. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพแห่งประเทศไทย, 7(2), 16-24.
Borg, W. R., & Meredith, D. G. (1983). Educational research an introduction (4 th ed.). Longman.
Daniel, W.W. (2010). Determination of sample size for estimating propositions. In Wayne W Daniel (Ed.), Biostatistics: A Foundation for analysis in the health science. John Wiley & Sons.
Faul, F., Erdfelder, E., Lang, A.-G., & Buchner, A. (2007). G*Power 3: A flexible statistical power analysis program for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behavior Research Methods, 39, 175-191.
Finn, S. & O’Fallon, L. (2017). The emergence of environmental health literacy-from its roots to its future potential. Environmental Health Perspectives, 125(4), 495-501.
Lindsey, M., Chen, S.-R., Ben, R. Manoogian, M., & Spradlin, J. (2021). Defining environmental health literacy. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18, 11626. https://doi.org/10.3390/ijerph182111626
Nutbeam, D. (2008). The evolving concept of health literacy. Social Science & Medicine, 67, 2072-2078.
Polit, D.F. & Hungler, B.P. (1999). Nursing research: Principles and methods (6th ed.). J.B. Lippincott.
World Health Organization. (1998). Health promotion Glossar. WHO Publications.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Christian University of Thailand
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
