การศึกษาติดตามความมั่นคงทางอาหารในครัวเรือน ของสตรีสูงอายุในชุมชนแออัด

Abstract

วัตถุประสงค์: 1) เพื่อศึกษาความชุกของความมั่นคงทางอาหารและติดตามในระยะ 6 เดือน และ 2) เพื่อศึกษาปัจจัยทำนายความมั่นคงทางอาหารของสตรีสูงอายุที่อาศัยอยู่ในชุมชนแออัดเขตเมืองแบบแผนการวิจัย: แบบบรรยายเชิงทำนาย
วิธีดำเนินการวิจัย: กลุ่มตัวอย่าง คือ สตรีสูงอายุที่อาศัยในชุมชนแออัด เขตกรุงเทพมหานคร จำนวน 315 คน เลือกแบบสะดวกตามเกณฑ์คัดเข้า เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล แบบสอบถามแรงสนับสนุนทางสังคม และแบบสอบถามความมั่นคงทางอาหาร ที่ผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาจากผู้ทรงคุณวุฒิ 3 คน มีค่าดัชนีความตรงเท่ากัน คือ .94 มีค่าสัมประสิทธิ์อัลฟ่าของครอนบาค เท่ากับ .87 และค่าความเที่ยงของการวัดซํ้า เท่ากับ .99 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา และสถิติถดถอยลอจิสติค ผลการวิจัย: 1) ระยะเริ่มต้นการศึกษา พบว่า กลุ่มตัวอย่างร้อยละ 83.8 มีความมั่นคงทางอาหารในครัวเรือน ในขณะที่ร้อยละ 14.0 มีปัญหาความมั่นคงทางอาหารในระดับตํ่า และร้อยละ 2.2 มีปัญหาความมั่นคงทางอาหารในระดับปานกลางถึงสูง ผลการติดตามในระยะเวลา 6 เดือน พบว่า สถานการณ์ปัญหาความมั่นคงทางอาหารในระดับตํ่าลดลงเล็กน้อยเป็นร้อยละ 13.7 และปัญหาความมั่นคงทางอาหารในระดับปานกลางถึงสูง เพิ่มขึ้น เป็น 7.3 2) ปัจจัยทำนายปัญ หาความมั่นคงทางอาหารในครัวเรือนของสตรีสูงอายุ ได้แก่ รายได้ครอบครัว (OR = 1.223, 95% CI .095-.522, p = .001) จำ.นวนสมาชิกในครอบครัว(OR = 48.282, 95% CI 11.646-200.166, p < .001) สถานภาพสมรส (OR = 1.604, 95% CI 1.514-3.293, p = .031) แรงสนับสนุนทางสังคม (OR = 1.163, 95% CI .086-.306, p < .001) ลักษณะสิ่งแวดล้อมของที่อยู่อาศัย (OR = 2.383, 95% CI 1.570-5.711, p = .033) และจำ.นวนโรคร่วม (OR = 41.725, 95% CI 14.813-117.533, p < .001) สรุป: บุคลากรทีมสุขภาพควรประเมิน ติดตาม และสนับสนุนการจัดการปัญหาความมั่นคงทางอาหารในครัวเรือนของสตรีผู้สูงอายุ โดยพิจารณาปัจจัยด้านรายได้ครอบครัว จำ.นวนสมาชิกในครอบครัว สถานภาพสมรส แรงสนับสนุนทางสังคม ลักษณะสิ่งแวดล้อมของที่อยู่อาศัย และจำ.นวนโรคร่วม รวมทั้งการพัฒนาโปรแกรมสร้างเสริมความมั่นคงทางอาหารในผู้สูงอายุที่อาศัยอยู่ในชุมชนแออัดเขตเมือง