การเปรียบเทียบรูปแบบการหยอดยาขยายม่านตาผู้ป่วยเบาหวานด้วยยาหยอดผสมโทรปิคาไมด์และฟีนิลเอฟริน 4 วิธี: การศึกษาทางคลินิกแบบสุ่ม
คำสำคัญ:
การขยายม่านตา, การหยอดยา, จอประสาทตา, เบาหวาน, ยาชาบทคัดย่อ
บทนำ การขยายม่านตาเป็นขั้นตอนสำคัญในการตรวจตา ม่านตาของผู้ป่วยเบาหวานอาจขยายได้ยากและต้องหยอดยาหลายครั้ง เนื่องจากระบบประสาทอัตโนมัติทำงานผิดปกติ
วัตถุประสงค์ เพื่อเปรียบเทียบประสิทธิภาพและความปลอดภัยของการหยอดยา 4 รูปแบบ ในการขยายม่านตาผู้ป่วยเบาหวาน ด้วยยาผสม 0.8% tropicamide และ 5% phenylephrine
วิธีการศึกษา การศึกษาแบบสุ่มมีกลุ่มควบคุมในผู้ป่วยเบาหวาน 84 ราย (168 ตา) โดยสุ่มให้ตาทั้งสองข้างของแต่ละคนได้รับยาขยายม่านตา 1 หยด หรือ 3 หยด และสุ่มตาหนึ่งข้างของแต่ละคนให้ได้รับยา 0.5% tetracaine ก่อนยาขยายม่านตา ส่วนตาอีกข้างได้รับเพียงยาขยายม่านตา โดยวัดขนาดรูม่านตา ความดันโลหิต และชีพจร ก่อนและหลังหยอดยา 10, 20 และ 30 นาที
ผลการศึกษา การหยอดยาทั้ง 4 รูปแบบ (กลุ่มละ 42 ตา) ทำให้ม่านตาขยายได้ไม่แตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ (p=0.901) ปัจจัยที่มีผลต่อการขยายม่านตา คือปฏิสัมพันธ์ระหว่างเวลากับอายุ (p<0.001) และเวลากับเพศ (p<0.001) โดยม่านตาของผู้ที่อายุมากกว่า 70 ปีขยายน้อยกว่ากลุ่มอื่น และในนาทีที่ 10 ม่านตาของผู้หญิงขยายมากกว่าผู้ชาย ทั้งนี้ทุกกลุ่มมีอัตราการขยายม่านตาสำเร็จ (≥6 มิลลิเมตร) มากกว่า ร้อยละ 80 นอกจากนี้การวัดขนาดม่านตาในนาทีที่ 20 ทำนายการขยายม่านตาสำเร็จได้แม่นยำ (area under the receiver operating characteristic curve = 0.935) ในแง่ความปลอดภัย ความดันโลหิตของทุกกลุ่มคงที่ (p≥0.140) อย่างไรก็ตาม กลุ่มที่ไม่เป็นความดันโลหิตสูงชีพจรเต้นช้าลง 5.1 ครั้งต่อนาที (p=0.004)
สรุป การหยอดยาขยายม่านตาเพียง 1 หยด ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพในการขยายม่านตาผู้ป่วยเบาหวาน และการวัดขนาดม่านตาในนาทีที่ 20 ช่วยระบุผู้ที่ม่านตาขยายช้าเพื่อหยอดยาเพิ่มได้ ทำให้บริหารจัดการผู้ป่วยได้ดีขึ้น
เอกสารอ้างอิง
Hreidarsson AB. Pupil size in insulin-dependent diabetes. Relationship to duration, metabolic control, and long-term manifestations. Diabetes. 1982; 31: 442-8.
Schwingshandl J, Simpson JM, Donaghue K, Bonney MA, Howard NJ, Silink M. Pupillary abnormalities in type I diabetes occurring during adolescence. Comparisons with cardiovascular reflexes. Diabetes Care. 1993; 16: 630-3.
Yang YB, Yu YB, Fu Q. The autonomic pupillary dysfunction in type II diabetes mellitus. J BioX Res. 2006; 42: 616-9.
Alio J, Hernandez I, Millan A, Sanchez J. Pupil responsiveness in diabetes mellitus. Ann Ophthalmol. 1989; 21: 132-7.
Lei HL, Yang KJ, Sun CC, Chen CH, Huang BY, Ng SC, et al. Obtained mydriasis in long-term type 2 diabetic patients. J Ocul Pharmacol Ther. 2011; 27: 599-602.
Coblentz J, Motta MM, Fernandes BF, Burnier MN, Jr., Vianna RN. Comparison between obtained mydriasis in type 2 diabetics and non-diabetic patients. Curr Eye Res. 2009; 34: 925-7.
Clark CV. Ocular autonomic nerve function in proliferative diabetic retinopathy. Eye (Lond). 1988; 2: 96-101.
Datta S, Biswas NR, Saxena R, Deepak KK, Menon V, Garg SP, et al. Ocular and cardiovascular autonomic function in diabetic patients with varying severity of retinopathy. Indian J Physiol Pharmacol. 2005; 49: 171-8.
Apt L, Henrick A. Pupillary dilatation with single eyedrop mydriatic combinations. Am J Ophthalmol. 1980; 89: 553-9.
Ghose S, Garodia VK, Sachdev MS, Kumar H, Biswas NR, Pandey RM. Evaluation of potentiating effect of a drop of lignocaine on tropicamide-induced mydriasis. Invest Ophthalmol Vis Sci. 2001; 42: 1581-5.
Mesina-Bayana MA, Arroyo MH. The pressor and mydriatic effects of tropicamide-phenylephrine combination, plain tropicamide, and plain phenylephrine: A randomized, controlled trial. Philipp J Ophthalmol. 2005; 30: 7-11.
Sandhya R, Ponnat AK. Effectiveness of Topical Proparacaine 0.5% to Augment the Mydriatic Effect of Tropicamide: Phenylephrine Combination Eye Drops. Int J Sci Study. 2016; 4: 100-4.
Park JH, Lee YC, Lee SY. The comparison of mydriatic effect between two drugs of different mechanism. Korean J Ophthalmol. 2009; 23: 40-2.
Bhurayanontachai P, Saengkaew S, Apiromruck P. Efficacy of an eye drop mixture for pupillary dilatation: A randomized comparative study. J Optom. 2017; 10: 111-6.
Sinclair SH, Pelham V, Giovanoni R, Regan CD. Mydriatic solution for outpatient indirect ophthalmoscopy. Arch Ophthalmol. 1980; 98: 1572-4.
Pollack SL, Hunt JS, Polse KA. Dose-response effects of tropicamide HCl. Am J Optom Physiol Opt. 1981; 58: 361-6.
Roy S, Shetty N, Mahabaleshwar, Lokesh HM. Comparison of effect of single drop of tropicamide 0.8% and phenylepherine 5% versus multiple drops on pupil and blood pressure. Res J Pharm Biol Chem Sci. 2014; 5: 1353-8.
Jung BH, Kim SY. Pupillary dilation with mydriatics in diabetic retinopathy. J Korean Ophthalmol Soc. 1992; 33: 495-500. [In Korean, English abstract]
Majid O TR, Keng M, Zahoor S, Shamas I. Effective pupil dilatation with a mixture of 0.75% tropicamide and 2.5% phenylephrine: a randomized controlled trial. Int J Ophthalmol Sci. 2009; 8: 1-6.
Trinavarat A, Pituksung A. Effective pupil dilatation with a mixture of 0.75% tropicamide and 2.5% phenylephrine: A randomized controlled trial. Indian J Ophthalmol. 2009; 57: 351-4.
Kergoat H, Lovasik JV, Doughty MJ. A pupillographic evaluation of a phenylephrine HCl 5%-tropicamide 0.8% combination mydriatic. J Ocul Pharmacol. 1989; 5: 199-216.
Javeri H, Thampan TN, Shah KS, Misra NS, Kunkulol RR. Degree and onset of mydriasis caused by mydriatic agents with special reference to tobacco addiction. Int J Med Res. 2015; 4: 634-8.
Sedhu PA PA, Kurian C. Efficacy of topical tropicamide 1% versus combination of tropicamide 0.8% and phenylephrine 5% for mydriasis. Ann Int Med Dent Res. 2017; 3: 6-10.
Motta MM, Coblentz J, Fernandes BF, Burnier MN, Jr. Mydriatic and cardiovascular effects of phenylephrine 2.5% versus phenylephrine 10%, both associated with tropicamide 1%. Ophthalmic Res. 2009; 42: 87-9.
Leopold IH. The phenylephrine saga--a drug dilemma. Am J Ophthalmol. 1978; 85: 572-4.
Brown MM, Brown GC, Spaeth GL. Lack of side effects from topically administered 10% phenylephrine eyedrops. A controlled study. Arch Ophthalmol. 1980; 98: 487-9.
Chin KW, Law NM, Chin MK. Phenylephrine eye drops in ophthalmic surgery--a clinical study on cardiovascular effects. Med J Malaysia. 1994; 49: 158-63.
Kenawy NB, Jabir M. Phenylephrine 2.5% and 10% in phacoemulsification under topical anaesthesia: is there an effect on systemic blood pressure? Br J Ophthalmol. 2003; 87: 505-6.
Bhatia J, Varghese M, Bhatia A. Effect of 10% phenylephrine eye drops on systemic blood pressure in normotensive & hypertensive patient. Oman Med J. 2009; 24: 30-2.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 Burapha University
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
