การพยาบาลองค์รวมเพื่อการลดความรุนแรงในที่ทำงาน

ผู้แต่ง

  • สุรีย์ ธรรมิกบวร คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา
  • นรีลักษณ์ สุวรรณโนบล คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา

คำสำคัญ:

การพยาบาลองค์รวม, การลดความรุนแรงในที่ทำงาน

บทคัดย่อ

ความรุนแรงในที่ทำงานของบุคลากรสุขภาพ โดยเฉพาะพยาบาล เป็นปัญหาสำคัญที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิต ความปลอดภัย และคุณภาพการบริการทางสุขภาพ ปัจจัยที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ ลักษณะการทำงานที่ตึงเครียด การขาดการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพ สภาพแวดล้อมการทำงานที่กดดัน รวมทั้งพฤติกรรมของผู้ป่วยและญาติ “การพยาบาลองค์รวม” เป็นแนวคิดในการลดความรุนแรงในที่ทำงาน โดยเน้นการมองบุคคลแบบองค์รวมทั้งด้านร่างกาย จิตใจ อารมณ์ สังคม และจิตวิญญาณ เพื่อให้พยาบาลสามารถประเมินและตอบสนองความต้องการของผู้ป่วยได้อย่างเหมาะสม ลดความตึงเครียดและความเข้าใจที่คลาดเคลื่อน การดำเนินการเน้น 3 แนวทางหลัก ได้แก่ 1) การพัฒนาระบบข้อมูลเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อสนับสนุนการสื่อสารและการวางแผนป้องกันเหตุ 2) การวางระบบการตอบสนองต่อเหตุความรุนแรงอย่างมีมาตรการ และ 3) การพัฒนาศักยภาพบุคลากรในการสื่อสารและเผชิญเหตุอย่างมีประสิทธิภาพ ผลลัพธ์ที่คาดหวัง คือ การสร้างสภาพแวดล้อมการทำงานที่ปลอดภัย สัมพันธภาพที่ไว้วางใจ และการบริการที่มีคุณภาพ โดยมีพยาบาลเป็นศูนย์กลางของการดูแลด้วยความเข้าใจในความเป็นมนุษย์อย่างแท้จริง

เอกสารอ้างอิง

กฤษณา สังขมุณีจินดา, รุ่งนภา จันทรา, พรรษา หวานบุญ, จารุวัฒน์ สำลีพันธ์, รชยา ยิกุสังข์, และพลช เพ็งแก้ว. (2567). สถานการณ์ความรุนแรงในแผนกอุบัติเหตุฉุกเฉิน โรงพยาบาลในสังกัดรัฐ เขตภาคใต้. วารสารการพยาบาลและการศึกษา, 17(4), 79–88.

กัญกร คำพรรณ์, สิริวัฒน์ ศรีเครือดง, และสุวัฒสัน รักขันโท. (2565). การฟังอย่างลึกซึ้งเพื่อเยียวยาความทุกข์ตามหลักพุทธจิตวิทยา. วารสาร มจร มนุษยศาสตร์ปริทรรศน์, 8(1), 309–328.

จิรณัฐ ชัยชนะ. (2567). การสื่อสารทางด้านสุขภาพสำหรับพยาบาลวิชาชีพ. วารสารพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยสยาม, 25(49), 87–97.

จุฬาพร กระเทศ, ณัฏฐญา พัฒนะวาณิชนันท์, วรารัตน์ ประทานวรปัญญา, วินัย ไตรนาทถวัลย์, ปราโมทย์ ถ่างกระโทก, และวีรยุทธ ศรีทุมสุข. (2564). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการคงอยู่ในงานของพยาบาลวิชาชีพ สังกัดกระทรวงสาธารณสุข. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 30(3), 561–573.

เจตพล แสงกล้า, และรศรินทร์ เกรย์. (2565). การสวดมนต์ กับความสุขและสุขภาพจิตของพุทธศาสนิกชนไทย. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม, 16(1), 24–39.

ทิพวรรณ เรืองชูพงศ์. (2566). การสำรวจสถานการณ์ความรุนแรงในสถานพยาบาลที่ผู้รับบริการกระทำต่อบุคลากรทางการแพทย์ที่หน่วยฉุกเฉินและหน่วยวิกฤต. วารสารสภาการพยาบาล, 38(2), 1–14.

นภาพร หงษ์ทอง. (2564). วิเคราะห์ความต้องการของมาสโลว์ในมุมมองของพระพุทธศาสนา. วารสารปณิธาน, 17(2), 121–151.

พีระสัก อัศวนพคุณ, เนสินี ไชยเอีย, และสุชาดา ภัยหลีกลี้. (2563). แนวทางการป้องกันและจัดการความรุนแรงที่เหมาะสมในโรงพยาบาลโดยใช้กระบวนการวิจัยปฏิบัติการอย่างมีส่วนร่วม. เชียงใหม่เวชสาร, 59(2), 65–79.

เรมวล นันท์ศุภวัฒน์, อรอนงค์ วิชัยคำ, และอภิรดี นันท์ศุภวัฒน์. (2557). ความสัมพันธ์ระหว่างชั่วโมงการปฏิบัติงานเกินเวลาของพยาบาลและผลลัพธ์ด้านผู้ป่วย พยาบาลและองค์การในโรงพยาบาลทั่วไป. พยาบาลสาร, 41(4), 58–69.

วันเพ็ญ ไสไหม, สุดาพรรณ ธัญจิรา, และณวีร์ชยา ประเสริฐสุขจินดา. (2553). ความรุนแรงในสถานที่ทำงานและการจัดการของบุคลากรทางการพยาบาลหน่วยงานอุบัติเหตุและฉุกเฉิน. รามาธิบดีพยาบาลสาร, 16(1), 121–135.

สภาการพยาบาล. (2568). แถลงการณ์ฉบับที่ 2 สภาการพยาบาลย้ำ พร้อมสนับสนุนการดำเนินคดีตามกฎหมายอย่างถึงที่สุด. สืบค้นจาก https://www.hfocus.org/content/2025/02/33197

สมพร หงษ์เวียง, และอภิญญา จำปามูล. (2562). ปัจจัยคัดสรรที่มีอิทธิพลต่อการบริหารความเสี่ยงด้านความรุนแรงในสถานที่ปฏิบัติงานของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลศูนย์ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. ศรีนครินทร์เวชสาร, 34(2), 190–197.

สิริรัตน์ จันทรมะโน, พูนพิลาศ โรจนสุพจน์, และพิมคณภรณ์ ตระกูลต่อวงศ์. (2563). การทบทวนความรู้ทางการพยาบาล ณ จุดเริ่มต้น สู่ปัจจุบันเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน. วารสารสมาคมพยาบาลแห่งประเทศไทยฯ สาขาภาคเหนือ, 26(1), 27–40.

อดุลย์ ฉายพงษ์, ศรีรัตน์ ล้อมพงศ์, และนันทพร ภัทรพุทธ. (2560). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับผลของการถูกกระทำความรุนแรงในสถานที่ทำงานของพยาบาลในโรงพยาบาลชุมชน ของจังหวัดสมุทรปราการ. วารสารควบคุมโรค, 43(4), 413–422.

อมราภรณ์ ลาภเหลือ, อรพันธ์ อันติมานนท์, โกวิทย์ บุญมีพงศ์, และสมเกียรติ ศิริรัตนพฤกษ์. (2565). การพัฒนาแนวทางการจัดการปัญหาความรุนแรงในโรงพยาบาล (รายงานผลการวิจัย). นนทบุรี: กองโรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดล้อม กรมควบคุมโรค.

อัจฉรา ณรังษี, พาพิรุณ น้อยตาแสง, สุภาพรรณ น้อยพิทักษ์, พงศกรณ์ วิจิตเวชไพศาล, และพงศ์ธารา วิจิตเวชไพศาล. (2565). การสื่อสารไร้ซึ่งการสัมผัสในทางการแพทย์. วารสารวิชาการราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์, 4(1), 34–40.

อิศรา ศรีทอง, เปรมฤทัย น้อยหมื่นไวย, และสุจินดา จารุพัฒน์ มารุโอ. (2566). ความรุนแรงในสถานที่ทำงานและแนวปฏิบัติในการป้องกันความรุนแรงต่อพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลระดับตติยภูมิแห่งหนึ่ง. วารสารวิจัยและนวัตกรรมทางการพยาบาล, 29(3), 363–378.

Al Khatib, I., Samara, F., & Ndiaye, M. (2024). A systematic review of the impact of therapeutical biophilic design on health and wellbeing of patients and care providers in healthcare services settings. Frontiers in Built Environment, 10, 1467692. doi:10.3389/fbuil.2024.1467692

Babaei, K., Aryaee Far, M. R., Seyedi, S. M., Arazi, T., Rohaninasab, M., & Movahedi, A. (2025). Active endurance: An effective strategy for nurses to manage workplace violence. BMC Nursing, 24(1), 849. doi:10.1186/s12912-025-03310-7

Cai, J., Wu, S., Wang, H., Zhao, X., Ying, Y., Zhang, Y., & Tang, Z. (2023). The effectiveness of a workplace violence prevention strategy based on situational prevention theory for nurses in managing violent situations: A quasi-experimental study. BMC Health Services Research, 23(1), 1164. doi:10.1186/s12913-023-10188-1

Dossey, B. M., & Keegan, L. (2016). Holistic nursing: A handbook for practice (7th ed.). Burlington, MA: Jones & Bartlett Learning.

Feng, H., Liu, Y., Liu, Z., Chi, Z., & Osmani, M. (2024). Sustainable healing and therapeutic design driven well-being in hospital environment. Buildings, 14(9), 2731. doi:10.3390/buildings14092731

Pitja, P., Auemaneekul, N., & Powwattana, A. (2023). Factor related to violence among nursing professionals at emergency rooms of community hospitals in metropolitan area. Thai Journal of Public Health, 53(2), 482–500. Retrieved from https://he02.tci-thaijo.org/index.php/jph/article/view/261063/180783

Rabin, S., Akinfemiwa, O., Bradley, M., Clayton, G. C., Cozzi, N., & Gottlieb, M. (2025). Protecting frontline workers: Strategies for preventing and mitigating violence in the emergency department. Annals of Emergency Medicine, 85(3), 263–269. doi:10.1016/j.annemergmed.2024.06.022

Ziaei, M., Massoudifar, A., Rajabpour-Sanati, A., Pourbagher-Shahri, A. M., & Abdolrazaghnejad, A. (2018). Management of violence and aggression in emergency environment; A narrative review of 200 related articles. Advanced Journal of Emergency Medicine, 3(1), e7. doi:10.22114/AJEM.v0i0.117

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-12-31

รูปแบบการอ้างอิง

ธรรมิกบวร ส., & สุวรรณโนบล น. (2025). การพยาบาลองค์รวมเพื่อการลดความรุนแรงในที่ทำงาน. วารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี, 36(2), 289–301. สืบค้น จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/pnc/article/view/279465