การพยาบาลผู้ป่วยโรคเบาหวานขึ้นจอประสาทตา และโรคจุดรับภาพบวมจากเบาหวาน ที่ได้รับการเลเซอร์จอประสาทตาด้วยลำแสงเลเซอร์ : กรณีศึกษา 2 ราย

ผู้แต่ง

  • วิมลรัตน์ ดอนสกุล -

คำสำคัญ:

การพยาบาล, เบาหวานขึ้นจอประสาทตา, เลเซอร์จอประสาทตา

บทคัดย่อ

บทนำ: โรคเบาหวานขึ้นจอตา เป็นภาวะแทรกซ้อนจากโรคเบาหวาน ทำให้สูญเสียการมองเห็นได้ ซึ่งมีผู้ป่วยสูญเสียการมองเห็น 28 ล้านราย จากผู้ป่วยเบาหวานทั่วโลก 415 ล้านราย พยาบาลจึงมีบทบาทสำคัญในการดูแลสุขภาพที่ถูกต้องแก่ผู้ป่วยรวมทั้งญาติผู้ป่วย เพื่อให้ผู้ป่วยปลอดภัย ได้รับการดูแลรักษาตามมาตรฐาน และสามารถดำรงชีวิตอยู่ได้อย่างมีความสุข

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาการพยาบาลผู้ป่วยโรคเบาหวานขึ้นจอประสาทตา และโรคจุดรับภาพชัดบวมจากเบาหวาน ที่ได้รับการเลเซอร์จอประสาทตาด้วยลำแสงเลเซอร์ ที่โรงพยาบาลขอนแก่น

วิธีดำเนินการศึกษา: เป็นกรณีศึกษา (case study) กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษา คือ ผู้ป่วยโรคเบาหวานขึ้นจอประสาทตา และจุดรับภาพบวมจากเบาหวานที่ได้รับการเลเซอร์จอประสาทตาด้วยลำแสงเลเซอร์ ห้องตรวจจักษุ ผู้ป่วยนอก หน่วยงานการพยาบาลพิเศษ โรงพยาบาลขอนแก่น จำนวน 2 ราย สุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง (Purposive Sampling) ผลการศึกษา พบว่า ผู้ป่วยทั้ง 2 รายมีประวัติเป็นโรคเบาหวาน เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลด้วยอาการตามัว 2 ข้างมัว จึงตรวจคัดกรองเบาหวานขึ้นจอประสาทตาด้วยเครื่อง OCT Imp. PDR c DME BE ซึ่งเป็นจุดแข็งในการลดความเสี่ยงที่เกิดจากตาบอดในผู้ป่วยเบาหวาน วินิจฉัยว่าเบาหวานขึ้นจอประสาทตาระยะรุนแรง (Proliferative Diabetic Retinopathy) แพทย์พิจารณายิงเลเซอร์จอประสาทตาทั้งสองข้าง ด้วยลำแสงเลเซอร์ ชนิด Panretinal Photocoagulation (PRP) สามารถยับยั้งการสูญเสียการมองเห็นในระดับรุนแรงได้ และการพยาบาลผู้ป่วยที่สำคัญ ต้องให้พยาบาลที่มีความเชี่ยวชาญเฉพาะสาขา ที่เข้าใจพยาธิสภาพของโรค สามารถประเมินภาวะแทรกซ้อน ให้คำแนะนำในการปฏิบัติตัวที่ถูกต้องแก่ผู้ป่วยรวมทั้งญาติผู้ป่วย ติดตามอาการและสามารถให้การช่วยเหลือได้อย่างทันท่วงที โดยให้การพยาบาลใช้แบบแผนการดูแลสุขภาพทั้ง 11 แบบแผนของกอร์ดอน

ข้อเสนอแนะ: เป็นแนวทางในการพยาบาลผู้ป่วยโรคเบาหวานขึ้นจอประสาทตา และโรคจุดรับภาพชัดบวมจากเบาหวาน เพื่อให้ผู้ป่วยปลอดภัย ได้รับการดูแลรักษาตามมาตรฐาน และสามารถดำรงชีวิตอยู่ได้อย่างมีความสุข

คำสำคัญ:  การพยาบาล, เบาหวานขึ้นจอประสาทตา, เลเซอร์จอประสาทตา

เอกสารอ้างอิง

กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. แนวทางการตรวจคัดกรองและดูแลรักษา โรคเบาหวานเข้าจอประสาทตา. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด; 2558

กระทรวงสาธารณสุข. แนวทางการตรวจคัดกรองและดูแลรักษา โรคเบาหวานเข้าจอประสาทตา. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด; 2555

กระทรวงสาธารณสุข. รายงานผู้ป่วยโรคเบาหวานได้รับการตรวจจอประสาทตา เขตสุขภาพที่ 7. [อินเทอร์เน็ต]. 2560 [สืบค้นเมื่อ 29 สิงหาคม 2566]; จาก https://hdcservice.moph.go.th/hdc/reports/report.php?source=formated/format_1.php&cat_id=6a1fdf282fd28180eed7d1cfe0155e11&id=8588a1f1db93c9e19c6d5cc11bbfc930

นิภาพร พวงมี. งานสังเคราะห์แนวทางปฏิบัติการพยาบาลในการดูแลผู้ป่วยโรคเบาหวานขึ้นจอตาที่มารับการรักษาแบบผู้ป่วยนอก. ฝ่ายการพยาบาล คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล; 2562

สมใจ แสงสร้อย. การพยาบาลผู้ป่วยเบาหวานที่มีภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาตา: กรณีศึกษา 2 ราย. วารสารส่านักงานสาธารณสุขจังหวัดขอนแก่น. 2562; 1(2): 197-20

สำนักงานกองทุนสนับสนุนการส่งเสริมสุขภาพ (สสส.). การสูญเสียสุขภาวะ รายงานภาระโรคและการบาดเจ็บของประชากรไทย พ.ศ. 2562. บริษัท แฮนดี เพรส จำกัด; 2562

โสมนัส ถุงสุวรรณ. ภาวะเบาหวานขึ้นจอตา (Diabetic Retinopathy). คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล. [อินเทอร์เน็ต]. 2554 [สืบค้นเมื่อ 29 สิงหาคม 2566]; จาก: https://www.si.mahidol.ac.th/th/healthdetail.asp?aid=919

วิชิต ปวรางกูร. ความชุกและปัจจัยเสี่ยงของภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตา ในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 โรงพยาบาลนันอา กรุงเทพฯ.เชียงรายเวชสาร. 2560; 9(2): 73-82.

ศุภรา สินธวาชีวะ. การพยาบาลผู้ป่วยเบาหวานขึ้นจอตาที่มีภาวะจุดภาพชัดบวมและภาวะแทรกซ้อนความดันตาสูง : กรณีศึกษา. วารสารสุขภาพและสิ่งแวดล้อมศึกษา. 2023; 8(4): 830-837

Ferris FL. How effective are treatments for diabetic retinopathy? JAMA 1993; 269: 1290-1391(PMID:8437309)

Garratt S, editor. Diabetic Retinophaty. (1st ed). San Francisco, CA: American Academy of Ophthalmology; 2017.

Gordon, M. Nursing diagnosis: Process and application. (3rd ed.). St. Louis: Mosby; 1994.

Hooper P, Boucher M, Cruess A, Dawson KG, Delpero W, Greve M, Maberley DA. Canadian Ophthalmological Society evidence-based clinical practice guidelines for the management of diabetic retinopathy. Canadian Journal of Ophthalmology. 2012; 47(2): 1-54.

Potter, P.A. & Perry, A.G. Fundamental of Nursing. (6th ed). St.Louis: Mosby; 2005.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-02-17

รูปแบบการอ้างอิง

ดอนสกุล ว. (2025). การพยาบาลผู้ป่วยโรคเบาหวานขึ้นจอประสาทตา และโรคจุดรับภาพบวมจากเบาหวาน ที่ได้รับการเลเซอร์จอประสาทตาด้วยลำแสงเลเซอร์ : กรณีศึกษา 2 ราย. วารสารทางการแพทย์และบริหารจัดการระบบสุขภาพ โรงพยาบาลขอนแก่น (Journal of Medicine and Health System Management of Khon Kaen Hospital), 2(2), 21–36. สืบค้น จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/nso-kkh/article/view/274432

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ