ความรู้ เจตคติ และการดูแลตนเองของผู้ป่วยที่มีสายระบายน้ำดี

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาความรู้ เจตคติ พฤติกรรมการดูแลตนเอง และวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยดังกล่าวในผู้ป่วยมะเร็งท่อน้ำดีที่ได้รับการใส่สายระบายน้ำดี

รูปแบบการวิจัย: การวิจัยแบบพรรณนาภาคตัดขวางเชิงวิเคราะห์ (Cross sectional  descriptive study)

วัสดุและวิธีการวิจัย: กลุ่มตัวอย่างคือผู้ป่วยมะเร็งท่อน้ำดีที่มีสายระบายน้ำดีที่มารับการรักษา ณ หอผู้ป่วยศัลยกรรมชาย โรงพยาบาลร้อยเอ็ด จำนวน 30 ราย เครื่องมือวิจัยประกอบด้วย แบบสอบถามข้อมูลทั่วไป แบบประเมินความรู้ เจตคติ และการดูแลตนเอง ซึ่งผ่านการตรวจสอบคุณภาพโดยผู้ทรงคุณวุฒิ (ค่าสัมประสิทธิ์อัลฟาของครอนบาคเท่ากับ 0.55) วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและสถิติสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน

ผลการวิจัย: พบว่าผู้ป่วยส่วนใหญ่มีความรู้เกี่ยวกับการดูแลตนเองและโรคมะเร็งท่อน้ำดีอยู่ในระดับต่ำถึงปานกลาง (96.7%) มีเจตคติเกี่ยวกับโรคอยู่ในระดับสูง (86.7%) และมีพฤติกรรมการดูแลตนเองในภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง (53.3%) โดยพฤติกรรมที่ปฏิบัติถูกต้องมากที่สุดคือ การรับประทานยาต่อเนื่องและไม่รับประทานอาหารดิบ (40.0%) ส่วนพฤติกรรมที่ยังปฏิบัติไม่ถูกต้องคือ การขาดการปรึกษาบุคลากรทางการแพทย์ (66.7%) และการไม่เลิกสูบบุหรี่หรือดื่มสุรา (60.0%) ผลการวิเคราะห์ความสัมพันธ์พบว่า ความรู้และเจตคติไม่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดูแลตนเองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ

สรุปและข้อเสนอแนะ: แม้ผู้ป่วยจะมีเจตคติที่ดี แต่ความรู้และพฤติกรรมการดูแลตนเองยังอยู่ในเกณฑ์ที่ต้องปรับปรุง ผลการวิจัยนี้เป็นข้อมูลพื้นฐานสำคัญในการพัฒนาโปรแกรมส่งเสริมความรู้และทักษะการดูแลตนเองอย่างต่อเนื่อง เพื่อยกระดับความสามารถในการจัดการตนเองและลดภาวะแทรกซ้อนจากการใส่สายระบายน้ำดีอย่างมีประสิทธิภาพ