เวอร์ชันเก่านี้เผยแพร่เมื่อ 2026-03-09 โปรดอ่าน เวอร์ชันล่าสุด

ผลของโปรแกรมการพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพ สำหรับผู้สูงอายุ โรงพยาบาลพลับพลาชัย จังหวัดบุรีรัมย์

ผู้แต่ง

  • ทรงศักดิ์ สายราม โรงพยาบาลพลับพลาชัย

คำสำคัญ:

โปรแกรม, ความรอบรู้, สุขภาพ, พฤติกรรมสุขภาพ, ผู้สูงอายุ

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์: เพื่อเปรียบเทียบคะแนนเฉลี่ยระดับพฤติกรรมสุขภาพ ก่อนและหลังการทดลองของ กลุ่มทดลอง และเปรียบเทียบคะแนนเฉลี่ยระดับพฤติกรรมสุขภาพหลังการทดลองระหว่างกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม

รูปแบบการวิจัย: การวิจัยกึ่งทดลอง (Quasi – experimental research)

วัสดุและวิธีการวิจัย: ศึกษาในผู้สูงอายุ อายุ 60 ปีขึ้นไป ที่อยู่ในเขตรับผิดชอบของโรงพยาบาลพลับพลาชัย อำเภอพลับพลาชัย จังหวัดบุรีรัมย์ โดยการสุ่มตัวอย่างแบบง่ายเข้ากลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม กลุ่มละ 30 คน เก็บข้อมูลระหว่างวันที่ 1 มิถุนายน พ.ศ.2568 ถึงวันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ.2568 สุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจง ได้จำนวน 30 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคลของกลุ่มเป้าหมาย แบบสอบถามพฤติกรรมสุขภาพด้านการรับประทานอาหาร การรับประทานยา และการออกกำลังกาย และโปรแกรมพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพ ค่าความเชื่อมั่นของแบบสอบถามได้ค่าสัมประสิทธิ์แอลฟ่าของครอนบาช 0.96 สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล คือ แจงความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน Paired t-test และIndependent t-test โดยมีการกำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ .05

ผลการวิจัย: คะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมสุขภาพด้านการรับประทานอาหาร การรับประทานยา และการออกกำลังกาย หลังทดลองของกลุ่มทดลองเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p <.001) และหลังการทดลองกลุ่มทดลองมีคะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมสุขภาพด้านการรับประทานอาหารการรับประทานยา และการออกกำลังกาย สูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p <.001)

สรุปและข้อเสนอแนะ: โปรแกรมการพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพสำหรับผู้สูงอายุ โรงพยาบาลพลับพลาชัย จังหวัดบุรีรัมย์ ช่วยปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพของผู้สูงอายุได้ ซึ่งควรเพิ่มระยะเวลาติดตามพฤติกรรมสุขภาพหลังสิ้นสุดโปรแกรม อีกทั้งควรนำโปรแกรมไปใช้กับกลุ่มเปราะบางอื่นๆ

เอกสารอ้างอิง

มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. คาดการสถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2552. กรุงเทพฯ; 2552.

สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ สำนักนายกรัฐมนตรี. แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566—2570). กรุงเทพฯ: สำนักนายกรัฐมนตรี; 2565.

กุลยา ตันติผลาชะ. สุขภาพสูงวัยดูแลได้ด้วยตนเอง. นนบทุรี: เบรน-เบส บุ๊คส์ จำกัด; 2556.

กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข. การเสริมสร้างและประเมินความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพ. นนทบุรี: กองสุขศึกษากรมสนับสนุนบริการสุขภาพ; 2561.

สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดบุรีรัมย์. รายงานสถานการณ์ผู้สูงอายุ ปี พ.ศ.2566. บุรีรัมย์: สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดบุรีรัมย์; 2566.

โรงพยาบาลพลับพลาชัย. ข้อมูลผู้มารับบริการจากผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลพลับพลาชัย ปี พ.ศ.2566. บุรีรัมย์: โรงพยาบาลพลับพลาชัย; 2566.

เอื้อจิต สุขพูล, ชลดา กิ่งมาลา, ภาวิณี แพงสุข, ธวัชชัย ยืนยาว, วัชรีวงค์ หวังมั่น. ผลของโปรแกรมการพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพและ พฤติกรรมสุขภาพสำหรับประชาชนกลุ่มวัยทำงาน. วารสารวิชาการสาธารณสุข. 2563;29(3):419-29.

วรารัตน์ ทิพย์รัตน์, จรูญรัตน์ รอดเนียม, พีรวิชญ์ สุวรรณเวลา. ผลของโปรแกรมการสร้างเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพโดยการมีส่วนร่วมของครอบครัวต่อความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้ดูแลพฤติกรรมการป้องกันการพลัดตกหกล้มและการทรงตัวของผู้สูงอายุกลุ่มเสี่ยง. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์. 2565;14(3):72-91.

Kickbusch I, Wait S, Maag D. Navigating health: The role of health literacy. London: Alliance for Health and the Future, International Longevity Centre UK; 2005.

กามีละ ซง, ศิริรัตน์ ปานอุทัย, ภารดี นานาศิลป์. ความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของผู้สูงอายุมุสลิม. พยาบาลสาร มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. 2565;49(3):83-94.

ทิพวัลย์ เปียสะคร้าน, ยุพา จิ๋วพัฒนกุล, จันทิมา ฤกษ์เลื่อนฤทธิ์. ผลของโปรแกรมเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพทางการออกกำลังกายต่อพฤติกรรม การออกกำลังกายและความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้สูงอายุโรคความดันโลหิตสูง. วารสารพยาบาลศาสตร์. 2566;41(4):44-55.

ภัทรพงษ์ ยิ่งดำนุ่น. ผลการใช้โปรแกรมการเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพของผู้สูงอายุในเทศบาลพระพุทธบาท จังหวัดสระบุรี. วารสารศาสตร์สุขภาพและการศึกษา. 2567;4(2):43-57.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-03-09

เวอร์ชัน

รูปแบบการอ้างอิง

1.
สายราม ท. ผลของโปรแกรมการพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพ สำหรับผู้สูงอายุ โรงพยาบาลพลับพลาชัย จังหวัดบุรีรัมย์. J Res Health Inno Dev [อินเทอร์เน็ต]. 9 มีนาคม 2026 [อ้างถึง 13 มีนาคม 2026];7(1):392-450. available at: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jrhi/article/view/286729

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความต้นนิพนธ์