ปัจจัยเสี่ยงของการเกิดเบาหวานขึ้นจอประสาทตา ในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ของโรงพยาบาลนครพิงค์
คำสำคัญ:
โรคเบาหวานชนิดที่ 2, โรคเบาหวานขึ้นจอประสาทตา, ปัจจัยเสี่ยงโรคเบาหวานขึ้นจอประสาทตาบทคัดย่อ
การวิจัยนี้ศึกษาถึงปัจจัยเสี่ยงของการเกิดเบาหวานขึ้นจอประสาทตา (Diabetic retinopathy; DR) ในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 (Type II Diabetes Mellitus; DM II) ที่เข้ารับการตรวจที่แผนกผู้ป่วยนอกของโรงพยาบาลนครพิงค์ จังหวัดเชียงใหม่ โดยการศึกษานี้เป็นการศึกษาแบบ case- control study โดยเก็บข้อมูลพื้นฐาน โรคประจำตัว การตรวจร่างกาย และผลตรวจทางห้องปฏิบัติการ ย้อนหลังจากเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ ตั้งแต่วันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2560 - 30 มกราคม พ.ศ. 2563 ในผู้ป่วยที่ได้รับการวินิจฉัย DR ครั้งแรก จำนวน 251 ราย เทียบกับกลุ่มผู้ป่วย DM II ที่ยังไม่พบ DR ที่มาตรวจ ณ วันเดียวกัน โดยการสุ่มเปรียบเทียบในสัดส่วน 1:1 การวิเคราะห์ข้อมูลทำโดยการแจกแจงความถี่ ร้อยละของกลุ่มตัวอย่าง และกลุ่มควบคุมแยกตามตัวแปร และวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรกับการเกิดเบาหวานขึ้นจอประสาทตา โดยใช้สถิติการวิเคราะห์แบบพหุสัมพันธ์ถดถอย
ผลการศึกษาพบว่าปัจจัยที่สัมพันธ์กับการเกิดเบาหวานขึ้นจอประสาทตา คือ ระยะเวลาที่เป็น DM โดยระยะเวลา 5-10 ปี และ≥10 ปี มีโอกาสเสี่ยง DR เป็น 1.99 เท่า (AOR 1.99, 95%CI 1.07-3.75) และ 2.68 เท่า (AOR 2.68, 95%CI 1.33-5.42) ตามลำดับ ระดับ SBP 140-159 และ SBP≥160 mmHg มีโอกาสเกิด DR เป็น 3.1 เท่า (AOR 3.10, 95%CI 1.58-6.10) และ 57.81 เท่า (AOR 57.81, 96%CI 8.45-395.33) ระดับ FBS≥140-169 และ FBS≥170 mg/dl โอกาสเกิด DR เป็น 3.28 เท่า (AOR 3.28, 95%CI 1.20-8.95) และ 5.69 เท่า (AOR 5.69, 95%CI 2.05-15.79) HbA1C≥8.5% มีโอกาสเกิด DR เป็น 3.37 เท่า (AOR 3.37, 95%CI 1.35-8.38) และระดับ eGFR 30-44%, 15-29% และ <15% โอกาสเกิด DR เป็น 6.06 เท่า (AOR 6.06, 95%CI 1.01-36.51), 9.72 เท่า (AOR 9.72, 95% CI 1.17-80.79) และ 45 เท่า (AOR 45.0, 95% CI 2.36-856.94) ตามลำดับ
สรุปผลการศึกษาพบว่าระยะเวลาเป็นเบาหวาน ระดับSBP ผลตรวจ FBS HbA1C และ eGFR เป็นปัจจัยสำคัญที่สัมพันธ์กับ DR ในผู้ป่วย DM II อย่างมีนัยสำคัญ
เอกสารอ้างอิง
[1] สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดเชียงใหม่ [อินเทอร์เน็ต]. กลุ่มรายงานมาตรฐาน, การป่วยด้วยโรคไม่ติดต่อที่สำคัญ, อัตราการป่วยด้วยโรคเบาหวาน. [เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://cmi.hdc.moph.go.th/hdc/reports/report.php?source=formated/ncd.php&cat_id=6a1fdf282fd28180eed7d1cfe0155e11&id=cefa42b9223ec4d1969c5ce18d762bdd
[2] กู้ศักดิ์ บํารุงเสนา. ความชุกและปัจจัยทํานายการเกิดภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในผู้ป่วยเบาหวานโรงพยาบาลสิงหนครจังหวัดสงขลา. รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์, สำนักระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข [อินเทอร์เน็ต]. 2561[เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563];49:593-598. เข้าถึงได้จาก: https://ddc.moph.go.th/uploads/files/f9df629b6a6da05da3b88ee0612455bf.pdf
[3] วรัทพร จันทร์ลลิต. ภาวะแทรกซ้อนทางตาจากโรคเบาหวาน, Review article. Journal of medicine and health sciences [อินเทอร์เน็ต]. 2559[เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563];23(2):36-45. เข้าถึงได้จาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jmhs/article/download/64884/53181
[4] ฉันทนา เที่ยงใจ. ความชุกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในผู้ป่วยโรงพยาบาลดารารัศมี จังหวัดเชียงใหม่. วารสารสาธารณสุขล้านนา[อินเทอร์เน็ต]. 2554[เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563];7(3):264-274. เข้าถึงได้จาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/LPHJ/article/view/190326
[5] Amporn J, Somkiat P, Udom K, Charnvate S, Woranut A. Prevalence and risk factors of diabetic retinopathy in Thai patients with type 2 diabetes mellitus. Journal Med Assoc Thai[internet]. 2013[cited 2 Mar 2020];96(11):1476. Available from: http://www.jmatonline.com/index.php/jmat/article/view/2911
[6] Parinya S, Thanita H. Prevalence and associated factors of diabetic retinopathy in type 2 diabetic patients: A hospital-based study. Journal Med Assoc Thai[internet]. 2018 [cited 2 Mar 2020];101(9):1289-95. Available from:http://www.jmatonline.com/index.php/jmat/article/view/8263
[7] Thaihealth[อินเทอร์เน็ต]. กลุ่มโรค NCDs. [เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://www.thaihealth.or.th/microsite/categories/5/ncds/2/173/176-%E0%B8%81%E0%B8%A5%E0%B8%B8%E0%B9%88%E0%B8%A1%E0%B9%82%E0%B8%A3%E0%B8%84+NCDs.html
[8] ดร. สุรพงษ์ มาลี. รู้จักสังคมสูงอายุ และสถานการณ์ผู้สูงอายุในประเทศไทย. วารสารข้าราชการ สำนักงานก.พ.[อินเทอร์เน็ต]. 2561 [เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563];60(4):5-8. เข้าถึงได้จาก: https://www.ocsc.go.th/sites/default/files/document/ocsc-2561-y60b04.pdf
[9] สมาคมโรคเบาหวานแห่งประเทศไทย, ราชวิทยาลัยอายุรแพทย์แห่งประเทศไทย. แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับโรคเบาหวาน พ.ศ. 2560. พิมพ์ครั้งที่ 3. ปทุมธานี: ร่มเย็นมีเดียจำกัด; 2560.
[10] Borja C, Santiago D, María Olga G-A, Cristina H, José María R-M, Javier S, et al. Update on diagnosis and treatment of diabetic retinopathy: A consensus guideline of the working group of ocular health (Spanish society of diabetes and Spanish vitreous and retina society). J Ophthalmol. 2017 Jun 14. doi:10.1155/2017/8234186
[11] อ.พญ.โสมนัส ถุงสุวรรณ. ภาวะเบาหวานขึ้นจอตา (Diabetic Retinopathy). ภาควิชาจักษุวิทยา Faculty of Medicine Siriraj Hospital [อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย.2563]. เข้าถึงได้จาก: https://www.si.mahidol.ac.th/sidoctor/e-pl/admin/article_files/919_1.pdf
[12] รศ.นพ.ดิเรก ผาติกุลศิลา. เบาหวานขึ้นจอตา[อินเทอร์เน็ต]. 2011[เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย.2563]. เข้าถึงได้จาก: https://w1.med.cmu.ac.th/eye/index.php?option=com_content&view=article&id=57:2011-12-30-03-09-14&catid=17:knowleadge&Itemid=394
[13] สมาคมความดันโลหิตสูงแห่งประเทศไทย. แนวทางการรักษาโรคความดันโลหิตสูง ในเวชปฏิบัติทั่วไป พ.ศ. 2562. เชียงใหม่: ทริค ธิงค์;2562.
[14] สมาคมโรคหลอดเลือดแดงแห่งประเทศไทย. แนวทางเวชปฏิบัติการใช้ยารักษาภาวะไขมันผิดปกติ เพื่อป้องกันโรคหัวใจและหลอดเลือด พ.ศ. 2559. พิมพ์ครั้งที่ 1. ปทุมธานี: เอพลัสปริ้น;2560.
[15] KDIGO 2017. Clinical practice guideline update for the diagnosis, evaluation, prevention, and treatment of chronic kidney disease–mineral and bone disorder (CKD-MBD)[internet]. 2017 [cited 30 Jun 2020]; 7(Suppl 1): 1-59. Available from: https://kdigo.org/wp-content/uploads/2017/02/2017-KDIGO-CKD-MBD-GL-Update.pdf
[16] Tuhina N, Tim L Th, Jansen A, Nicola D, Jaap F, Ralph SH, et al. Gout classification criteria, arthritis & rheumatology [internet]. 2015 [cited 30 Jun 2020];67(10):2557–2568. Available from: https://www.rheumatology.org/Portals/0/Files/2015%20Gout%20Classification%20criteria.pdf
[17] Andrea T, Clinton A. Marlar. Use of the child pugh score in liver disease. 2020 [last update 17 Feb 2020; cited 30 Jun 2020]. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK542308/
[18] Joanna MT, Kirti K, Mohit C, Eva MK, Rakesh C. Pathophysiology of diabetic retinopathy. ISRN Ophthalmol 2013 Jan 15;2013:343560. doi: 10.1155/2013/343560.
[19] Chanlalit W. Ocular screening in systemic disease. Clinic 2014; 30: 565-74.
[20] Kittantong A. Diabetic retinopathy. Songklanagarind Med J 2006; 24: 127-32.
[21] Rosenblatt BJ, Benson WE. Diabetic retinopathy. In: Yanoff M, Duker JS, Augsburger JJ, editors. Ophthalmology. 3rd ed. Edinburgh: Mosby Elsevier; 2009.
[22] Osaadon P, Fagan XJ, Lifshitz T, Levy J. A review of anti-VEGF agents for proliferative diabetic retinopathy. Eye (Lond) 2014;28:510-20.
[23] พิทยา ภมรเวชวรรณ, อุบลรัตน์ ปทานนท์. อุบัติการณ์และปัจจัยเสี่ยงในการเกิดเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในรพ.ประจวบคีรีขันธ์, จักษุเวชสาร 2547;18(1):77-85.
[24] โยธิน จินดาหลวง. ปัจจัยที่มีผลต่อภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในผู้ป่วยเบาหวานเขตเทศบาลเมืองตาก พุทธชินราชวารสาร 2552;26(1):53-61.
[25] สมสงวน อัษญคุณ และจิตร จิรรัตน์สถิต. ความชุกของ diabetic retinopathy ในผู้ป่วยเบาหวานที่รักษาโดยไม่ใช้อินซูลิน. จักษุเวชสาร 2534;5:133-8.
[26] สุรพงศ์ ออประยูร. ความชุกและลักษณะเสี่ยงของโรคเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในโรงพยาบาลลำพูน, วารสารสาธารณสุขล้านนา 2551;2:202-7.
[27] อนุพจน์ สมภพสกุล, ยุพเยาว์ เอื้ออารยาภรณ์, พนม สุขจันทร์, ปวริศ หะยีอามะ,ฟาดีละห์ เจ๊ะสนิ, กรชนก ตั้งนภาดล และคณะฯ. ความชุกและปัจจัยเสี่ยงของการเกิดภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตา โรงพยาบาลสงขลา. Princess of Naradhiwas university journal 2555;4(3):29-43
[28] Pradeepa R, Anitha B, Mohan V, Ganesan A, Rema M. Risk factors for diabetic retinopathy in a South India type 2 diabetic population in Chennai urban rural epidermiology study (CURES). Diabet Med 2008;25(5):36-42
[29] Hsin-Yi Tsao, Pei-Ying Chan & Emily Chia-Yu Su. Predicting diabetic retinopathy and identifying interpretable biomedical features using machine learning algorithms. BMC Bioinformatics 2018, 19(Suppl 9): 283
[30] Shih-Hao Wang, Jong-Jer Lee, Hsi-Kung Kuo, I-Hui Yang. Serum uric acid and newly developed diabetic retinopathy in type 2 diabetes mellitus-a 3 years prospective study. ARVO journal [internet]. 2013[cited 30 June 2020];54(15). Available from: https://iovs.arvojournals.org/article.aspx?articleid=2146736
[31] Ravi VS, and Allison BG. Statins and risk of new-onset diabetes mellitus. AHA journal [internet]. 2012[cited 30 June 2020]; 126(18). Available from: https://www.ahajournals.org/doi/10.1161/CIRCULATIONAHA.112.122135
[32] ศ.พญ.นีโลบล เนื่องตัน, อ.พญ.นันตรา สุวันทารัตน์. การวัดระดับไมโครอัลบูมินในปัสสาวะ, ความสำคัญในผู้ป่วยโรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง และโรคหลอดเลือดหัวใจตีบ[อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย. 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://www.si.mahidol.ac.th/sidoctor/e-pl/articledetail.asp?id=411
[33] Davidson MB, Smiley JF. Relationship between dipstick positive proteinuria and albumin:creatinine ratios. J Diabetes Complications [internet]. 1999 [cited 30 June 2020];13(1):52-5.
Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10232710/
[34] นพ.จันทร์โท ศรีนา. CKD practical point [อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย. 2563]. เข้าถึงได้จาก: http://www.kkpho.go.th/i/index.php/component/attachments/download/494
[35] อ.ดร.พญ.ถิรจิต บุญแสน. ดัชนีมวลกาย สำคัญอย่างไร [อินเทอร์เน็ต]. 2019 [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย. 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://www.si.mahidol.ac.th/th/healthdetail.asp?aid=1361
[36] นายพีระ สมบัติดี, นางสมร พลดงนอก, อ.นพ.สิทธิชัย เนตรวิจิตร์พันธ์. หนังสือความรู้เรื่องภาวะไขมันในเลือดผิดปกติ (dyslipidemia). พิมพ์ครั้งที่ 1. คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น. หน่วยสร้างเสริมสุขภาพงานเวชกรรมสังคม โรงพยาบาลศรีนครินทร์, 2558.
[37] ผศ.นพ.ประสิทธิ์ กี่สุขพันธ์. Stage of change of smoking cessation. ภาควิชาเวชศาสตร์ครอบครัว คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี [อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย. 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://med.mahidol.ac.th/fammed/sites/default/files/public/pdf/smokingcessation.pdf
[38] Medlineplus.gov. Autoimmune diseases [internet]. [cited 1 Aug 2020]. Available from: https://medlineplus.gov/autoimmunediseases.html
[39] Mayoclinic. Cancer [internet]. [cited 1 Aug 2020]. Available from: https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/cancer/diagnosis-treatment/drc-20370594
[40] Medscape.com. Hepatocellular carcinoma (HCC) [internet]. [cited 1 Aug 2020]. Available from: https://emedicine.medscape.com/article/197319-overview
[41] Mayoclinic. HIV/AIDS [internet]. [cited 1 Aug 2020]. Available from: https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/hiv-aids/symptoms-causes/syc-20373524
[42] WHO library cataloguing-in-publication data. International statistical classification of diseases and related health problems 10th revision. 5th ed. 2016
[43] จิราภรณ์ จันทร์จร. การเขียนรายการอ้างอิงในเอกสารวิชาการทางการแพทย์ [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: คณะแพทยสาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2546 [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย. 2563]. เข้าถึงได้จาก: http://library.md.chula.ac.th/guide/vancouver.pdf
[44] National kidney foundation-KDOQI. GFR calculator. CKD-EPI creatinine equation[internet]. 2009. [cited 2 Aug 2020]. Available from: https://www.kidney.org/professionals/kdoqi/gfr_calculator
[45] แพทย์หญิงทัศนีย์ ตันติฤทธิศักดิ์์, นายแพทย์ธน ธีระวรวงศ์[บรรณาธิการ]. แนวทางการรักษาโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันสําหรับแพทย์ ฉบับสมบูรณ์ 2562. สถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพ: ธนาเพรสจำกัด; 2562.
[46] สุรพันธ์ สิทธิสุข. แนวทางเวชปฏิบัติในการดูแลผู้ป่วยโรคหัวใจขาดเลือดในประเทศไทย ฉบับปรับปรุง ปี 2557. สมาคมแพทย์โรคหัวใจแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพ: ศรีเมืองการพิมพ์; 2557
[47] Sriphat medicine center. ภาวะหลอดเลือดแดงส่วนปลายตีบตัน[อินเทอร์เน็ต]. [ข้อมูลอัพเดตเมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม 2562; เข้าถึงเมื่อ 2 กรกฎาคม 2563]. เข้าถึงได้จาก: http://sriphat.med.cmu.ac.th/th/knowledge-290
[48] Eva F, Nasser MM, Holger R, Holger L. Impact of diabetes on outcome in critical limb ischemia with tissue loss: a large-scaled routine data analysis. Cardiovasc diabetol. 2017;16:41. Published online 2017 Apr 4. doi: 10.1186/s12933-017-0524-8.
[49] นพ.อรรถพร ปฏิวงศ์ไพศาล, อาจารย์นายแพทย์ กฤตยา กฤตยากีรณ. Peripheral arterial disease: peripheral vascular intervention. วารสารสมาคมศัลยแพทย์ทั่วไปแห่งประเทศไทยในพระบรมราชูปถัมภ์[อินเทร์เน็ต]. 2552[เข้าถึงเมื่อ 2 ก.ค. 2563];5(11):2-13. เข้าถึงได้จาก: http://www.thaisurgeons.or.th/ckfinder/userfiles/files/File_pdf/GSJ_Vol_11.pdf
[50] Robert G. Frykberg and Jaminelli Banks. Challenges in the treatment of chronic wounds. Adv Wound Care (New Rochelle). 2015 Sep 1; 4(9): 560–582. doi: 10.1089/wound.2015.0635.
[51] นพ.ประเสริฐ ธนกิจจารุ, นพ.สกานต์ บุนนาค, พญ.วรางคณา พิชัยวงศ์. โรคไตวายเรื้อรัง. โรงพยาบาลราชวิถี. วารสารการแพทย์ไทย 2559-2557. พิมพ์ครั้งแรก[อินเทอร์เน็ต][เข้าถึงเมื่อ 27 กุมภาพันธ์ 2564]. เข้าถึงได้จาก: https://www.hiso.or.th/hiso/picture/reportHealth/report/report8_9.pdf
[52] ฐาปนี ใจปินตา. การวินิจฉัยโรคเกาต์ และแนวทางการรักษาภาวะข้ออักเสบเฉียบพลันในโรคเกาต์ [อินเทอร์เน็ต] . 2559[เข้าถึงเมื่อ 27 กุมภาพันธ์ 2564]. เข้าถึงได้จาก: https://ccpe.pharmacycouncil.org/showfile.php?file=205
[53] สมาคมแพทย์โรคหัวใจแห่งประเทศไทย. แนวทางเวชปฏิบัติเพื่อการวินิจฉัย และการดูแลรักษาผู้ป่วยภาวะหัวใจล้มเหลว พ.ศ.2562. พิมพ์ครั้งที่ 1. สมุทรปราการ: ห้างหุ้นส่วนจำกัด เนคสเตป ดีไซน์; 2562
[54] ชยันตร์ธร ปทุมานนท์. สถิติศาสตร์คลินิก. การวิเคราะห์ถดถอยมาตรฐาน. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติง; 2556.
[55] Holstein A, Hinze S, THIEßEn E, Plaschke A and Egberts EH. Clinical implications of hepatogenous diabetes in liver cirrhosis[internet]. Gastroenterology and hepatology journal. 2002[cited 2 Aug 2020]; 17(6):677-681. PMID: 12100613. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12100613/.
[2] กู้ศักดิ์ บํารุงเสนา. ความชุกและปัจจัยทํานายการเกิดภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในผู้ป่วยเบาหวานโรงพยาบาลสิงหนครจังหวัดสงขลา. รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์, สำนักระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข [อินเทอร์เน็ต]. 2561[เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563];49:593-598. เข้าถึงได้จาก: https://ddc.moph.go.th/uploads/files/f9df629b6a6da05da3b88ee0612455bf.pdf
[3] วรัทพร จันทร์ลลิต. ภาวะแทรกซ้อนทางตาจากโรคเบาหวาน, Review article. Journal of medicine and health sciences [อินเทอร์เน็ต]. 2559[เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563];23(2):36-45. เข้าถึงได้จาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jmhs/article/download/64884/53181
[4] ฉันทนา เที่ยงใจ. ความชุกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในผู้ป่วยโรงพยาบาลดารารัศมี จังหวัดเชียงใหม่. วารสารสาธารณสุขล้านนา[อินเทอร์เน็ต]. 2554[เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563];7(3):264-274. เข้าถึงได้จาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/LPHJ/article/view/190326
[5] Amporn J, Somkiat P, Udom K, Charnvate S, Woranut A. Prevalence and risk factors of diabetic retinopathy in Thai patients with type 2 diabetes mellitus. Journal Med Assoc Thai[internet]. 2013[cited 2 Mar 2020];96(11):1476. Available from: http://www.jmatonline.com/index.php/jmat/article/view/2911
[6] Parinya S, Thanita H. Prevalence and associated factors of diabetic retinopathy in type 2 diabetic patients: A hospital-based study. Journal Med Assoc Thai[internet]. 2018 [cited 2 Mar 2020];101(9):1289-95. Available from:http://www.jmatonline.com/index.php/jmat/article/view/8263
[7] Thaihealth[อินเทอร์เน็ต]. กลุ่มโรค NCDs. [เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://www.thaihealth.or.th/microsite/categories/5/ncds/2/173/176-%E0%B8%81%E0%B8%A5%E0%B8%B8%E0%B9%88%E0%B8%A1%E0%B9%82%E0%B8%A3%E0%B8%84+NCDs.html
[8] ดร. สุรพงษ์ มาลี. รู้จักสังคมสูงอายุ และสถานการณ์ผู้สูงอายุในประเทศไทย. วารสารข้าราชการ สำนักงานก.พ.[อินเทอร์เน็ต]. 2561 [เข้าถึงเมื่อ 2 มี.ค. 2563];60(4):5-8. เข้าถึงได้จาก: https://www.ocsc.go.th/sites/default/files/document/ocsc-2561-y60b04.pdf
[9] สมาคมโรคเบาหวานแห่งประเทศไทย, ราชวิทยาลัยอายุรแพทย์แห่งประเทศไทย. แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับโรคเบาหวาน พ.ศ. 2560. พิมพ์ครั้งที่ 3. ปทุมธานี: ร่มเย็นมีเดียจำกัด; 2560.
[10] Borja C, Santiago D, María Olga G-A, Cristina H, José María R-M, Javier S, et al. Update on diagnosis and treatment of diabetic retinopathy: A consensus guideline of the working group of ocular health (Spanish society of diabetes and Spanish vitreous and retina society). J Ophthalmol. 2017 Jun 14. doi:10.1155/2017/8234186
[11] อ.พญ.โสมนัส ถุงสุวรรณ. ภาวะเบาหวานขึ้นจอตา (Diabetic Retinopathy). ภาควิชาจักษุวิทยา Faculty of Medicine Siriraj Hospital [อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย.2563]. เข้าถึงได้จาก: https://www.si.mahidol.ac.th/sidoctor/e-pl/admin/article_files/919_1.pdf
[12] รศ.นพ.ดิเรก ผาติกุลศิลา. เบาหวานขึ้นจอตา[อินเทอร์เน็ต]. 2011[เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย.2563]. เข้าถึงได้จาก: https://w1.med.cmu.ac.th/eye/index.php?option=com_content&view=article&id=57:2011-12-30-03-09-14&catid=17:knowleadge&Itemid=394
[13] สมาคมความดันโลหิตสูงแห่งประเทศไทย. แนวทางการรักษาโรคความดันโลหิตสูง ในเวชปฏิบัติทั่วไป พ.ศ. 2562. เชียงใหม่: ทริค ธิงค์;2562.
[14] สมาคมโรคหลอดเลือดแดงแห่งประเทศไทย. แนวทางเวชปฏิบัติการใช้ยารักษาภาวะไขมันผิดปกติ เพื่อป้องกันโรคหัวใจและหลอดเลือด พ.ศ. 2559. พิมพ์ครั้งที่ 1. ปทุมธานี: เอพลัสปริ้น;2560.
[15] KDIGO 2017. Clinical practice guideline update for the diagnosis, evaluation, prevention, and treatment of chronic kidney disease–mineral and bone disorder (CKD-MBD)[internet]. 2017 [cited 30 Jun 2020]; 7(Suppl 1): 1-59. Available from: https://kdigo.org/wp-content/uploads/2017/02/2017-KDIGO-CKD-MBD-GL-Update.pdf
[16] Tuhina N, Tim L Th, Jansen A, Nicola D, Jaap F, Ralph SH, et al. Gout classification criteria, arthritis & rheumatology [internet]. 2015 [cited 30 Jun 2020];67(10):2557–2568. Available from: https://www.rheumatology.org/Portals/0/Files/2015%20Gout%20Classification%20criteria.pdf
[17] Andrea T, Clinton A. Marlar. Use of the child pugh score in liver disease. 2020 [last update 17 Feb 2020; cited 30 Jun 2020]. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK542308/
[18] Joanna MT, Kirti K, Mohit C, Eva MK, Rakesh C. Pathophysiology of diabetic retinopathy. ISRN Ophthalmol 2013 Jan 15;2013:343560. doi: 10.1155/2013/343560.
[19] Chanlalit W. Ocular screening in systemic disease. Clinic 2014; 30: 565-74.
[20] Kittantong A. Diabetic retinopathy. Songklanagarind Med J 2006; 24: 127-32.
[21] Rosenblatt BJ, Benson WE. Diabetic retinopathy. In: Yanoff M, Duker JS, Augsburger JJ, editors. Ophthalmology. 3rd ed. Edinburgh: Mosby Elsevier; 2009.
[22] Osaadon P, Fagan XJ, Lifshitz T, Levy J. A review of anti-VEGF agents for proliferative diabetic retinopathy. Eye (Lond) 2014;28:510-20.
[23] พิทยา ภมรเวชวรรณ, อุบลรัตน์ ปทานนท์. อุบัติการณ์และปัจจัยเสี่ยงในการเกิดเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในรพ.ประจวบคีรีขันธ์, จักษุเวชสาร 2547;18(1):77-85.
[24] โยธิน จินดาหลวง. ปัจจัยที่มีผลต่อภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในผู้ป่วยเบาหวานเขตเทศบาลเมืองตาก พุทธชินราชวารสาร 2552;26(1):53-61.
[25] สมสงวน อัษญคุณ และจิตร จิรรัตน์สถิต. ความชุกของ diabetic retinopathy ในผู้ป่วยเบาหวานที่รักษาโดยไม่ใช้อินซูลิน. จักษุเวชสาร 2534;5:133-8.
[26] สุรพงศ์ ออประยูร. ความชุกและลักษณะเสี่ยงของโรคเบาหวานขึ้นจอประสาทตาในโรงพยาบาลลำพูน, วารสารสาธารณสุขล้านนา 2551;2:202-7.
[27] อนุพจน์ สมภพสกุล, ยุพเยาว์ เอื้ออารยาภรณ์, พนม สุขจันทร์, ปวริศ หะยีอามะ,ฟาดีละห์ เจ๊ะสนิ, กรชนก ตั้งนภาดล และคณะฯ. ความชุกและปัจจัยเสี่ยงของการเกิดภาวะเบาหวานขึ้นจอประสาทตา โรงพยาบาลสงขลา. Princess of Naradhiwas university journal 2555;4(3):29-43
[28] Pradeepa R, Anitha B, Mohan V, Ganesan A, Rema M. Risk factors for diabetic retinopathy in a South India type 2 diabetic population in Chennai urban rural epidermiology study (CURES). Diabet Med 2008;25(5):36-42
[29] Hsin-Yi Tsao, Pei-Ying Chan & Emily Chia-Yu Su. Predicting diabetic retinopathy and identifying interpretable biomedical features using machine learning algorithms. BMC Bioinformatics 2018, 19(Suppl 9): 283
[30] Shih-Hao Wang, Jong-Jer Lee, Hsi-Kung Kuo, I-Hui Yang. Serum uric acid and newly developed diabetic retinopathy in type 2 diabetes mellitus-a 3 years prospective study. ARVO journal [internet]. 2013[cited 30 June 2020];54(15). Available from: https://iovs.arvojournals.org/article.aspx?articleid=2146736
[31] Ravi VS, and Allison BG. Statins and risk of new-onset diabetes mellitus. AHA journal [internet]. 2012[cited 30 June 2020]; 126(18). Available from: https://www.ahajournals.org/doi/10.1161/CIRCULATIONAHA.112.122135
[32] ศ.พญ.นีโลบล เนื่องตัน, อ.พญ.นันตรา สุวันทารัตน์. การวัดระดับไมโครอัลบูมินในปัสสาวะ, ความสำคัญในผู้ป่วยโรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง และโรคหลอดเลือดหัวใจตีบ[อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย. 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://www.si.mahidol.ac.th/sidoctor/e-pl/articledetail.asp?id=411
[33] Davidson MB, Smiley JF. Relationship between dipstick positive proteinuria and albumin:creatinine ratios. J Diabetes Complications [internet]. 1999 [cited 30 June 2020];13(1):52-5.
Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10232710/
[34] นพ.จันทร์โท ศรีนา. CKD practical point [อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย. 2563]. เข้าถึงได้จาก: http://www.kkpho.go.th/i/index.php/component/attachments/download/494
[35] อ.ดร.พญ.ถิรจิต บุญแสน. ดัชนีมวลกาย สำคัญอย่างไร [อินเทอร์เน็ต]. 2019 [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย. 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://www.si.mahidol.ac.th/th/healthdetail.asp?aid=1361
[36] นายพีระ สมบัติดี, นางสมร พลดงนอก, อ.นพ.สิทธิชัย เนตรวิจิตร์พันธ์. หนังสือความรู้เรื่องภาวะไขมันในเลือดผิดปกติ (dyslipidemia). พิมพ์ครั้งที่ 1. คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น. หน่วยสร้างเสริมสุขภาพงานเวชกรรมสังคม โรงพยาบาลศรีนครินทร์, 2558.
[37] ผศ.นพ.ประสิทธิ์ กี่สุขพันธ์. Stage of change of smoking cessation. ภาควิชาเวชศาสตร์ครอบครัว คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี [อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย. 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://med.mahidol.ac.th/fammed/sites/default/files/public/pdf/smokingcessation.pdf
[38] Medlineplus.gov. Autoimmune diseases [internet]. [cited 1 Aug 2020]. Available from: https://medlineplus.gov/autoimmunediseases.html
[39] Mayoclinic. Cancer [internet]. [cited 1 Aug 2020]. Available from: https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/cancer/diagnosis-treatment/drc-20370594
[40] Medscape.com. Hepatocellular carcinoma (HCC) [internet]. [cited 1 Aug 2020]. Available from: https://emedicine.medscape.com/article/197319-overview
[41] Mayoclinic. HIV/AIDS [internet]. [cited 1 Aug 2020]. Available from: https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/hiv-aids/symptoms-causes/syc-20373524
[42] WHO library cataloguing-in-publication data. International statistical classification of diseases and related health problems 10th revision. 5th ed. 2016
[43] จิราภรณ์ จันทร์จร. การเขียนรายการอ้างอิงในเอกสารวิชาการทางการแพทย์ [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: คณะแพทยสาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2546 [เข้าถึงเมื่อ 30 มิ.ย. 2563]. เข้าถึงได้จาก: http://library.md.chula.ac.th/guide/vancouver.pdf
[44] National kidney foundation-KDOQI. GFR calculator. CKD-EPI creatinine equation[internet]. 2009. [cited 2 Aug 2020]. Available from: https://www.kidney.org/professionals/kdoqi/gfr_calculator
[45] แพทย์หญิงทัศนีย์ ตันติฤทธิศักดิ์์, นายแพทย์ธน ธีระวรวงศ์[บรรณาธิการ]. แนวทางการรักษาโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันสําหรับแพทย์ ฉบับสมบูรณ์ 2562. สถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพ: ธนาเพรสจำกัด; 2562.
[46] สุรพันธ์ สิทธิสุข. แนวทางเวชปฏิบัติในการดูแลผู้ป่วยโรคหัวใจขาดเลือดในประเทศไทย ฉบับปรับปรุง ปี 2557. สมาคมแพทย์โรคหัวใจแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพ: ศรีเมืองการพิมพ์; 2557
[47] Sriphat medicine center. ภาวะหลอดเลือดแดงส่วนปลายตีบตัน[อินเทอร์เน็ต]. [ข้อมูลอัพเดตเมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม 2562; เข้าถึงเมื่อ 2 กรกฎาคม 2563]. เข้าถึงได้จาก: http://sriphat.med.cmu.ac.th/th/knowledge-290
[48] Eva F, Nasser MM, Holger R, Holger L. Impact of diabetes on outcome in critical limb ischemia with tissue loss: a large-scaled routine data analysis. Cardiovasc diabetol. 2017;16:41. Published online 2017 Apr 4. doi: 10.1186/s12933-017-0524-8.
[49] นพ.อรรถพร ปฏิวงศ์ไพศาล, อาจารย์นายแพทย์ กฤตยา กฤตยากีรณ. Peripheral arterial disease: peripheral vascular intervention. วารสารสมาคมศัลยแพทย์ทั่วไปแห่งประเทศไทยในพระบรมราชูปถัมภ์[อินเทร์เน็ต]. 2552[เข้าถึงเมื่อ 2 ก.ค. 2563];5(11):2-13. เข้าถึงได้จาก: http://www.thaisurgeons.or.th/ckfinder/userfiles/files/File_pdf/GSJ_Vol_11.pdf
[50] Robert G. Frykberg and Jaminelli Banks. Challenges in the treatment of chronic wounds. Adv Wound Care (New Rochelle). 2015 Sep 1; 4(9): 560–582. doi: 10.1089/wound.2015.0635.
[51] นพ.ประเสริฐ ธนกิจจารุ, นพ.สกานต์ บุนนาค, พญ.วรางคณา พิชัยวงศ์. โรคไตวายเรื้อรัง. โรงพยาบาลราชวิถี. วารสารการแพทย์ไทย 2559-2557. พิมพ์ครั้งแรก[อินเทอร์เน็ต][เข้าถึงเมื่อ 27 กุมภาพันธ์ 2564]. เข้าถึงได้จาก: https://www.hiso.or.th/hiso/picture/reportHealth/report/report8_9.pdf
[52] ฐาปนี ใจปินตา. การวินิจฉัยโรคเกาต์ และแนวทางการรักษาภาวะข้ออักเสบเฉียบพลันในโรคเกาต์ [อินเทอร์เน็ต] . 2559[เข้าถึงเมื่อ 27 กุมภาพันธ์ 2564]. เข้าถึงได้จาก: https://ccpe.pharmacycouncil.org/showfile.php?file=205
[53] สมาคมแพทย์โรคหัวใจแห่งประเทศไทย. แนวทางเวชปฏิบัติเพื่อการวินิจฉัย และการดูแลรักษาผู้ป่วยภาวะหัวใจล้มเหลว พ.ศ.2562. พิมพ์ครั้งที่ 1. สมุทรปราการ: ห้างหุ้นส่วนจำกัด เนคสเตป ดีไซน์; 2562
[54] ชยันตร์ธร ปทุมานนท์. สถิติศาสตร์คลินิก. การวิเคราะห์ถดถอยมาตรฐาน. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติง; 2556.
[55] Holstein A, Hinze S, THIEßEn E, Plaschke A and Egberts EH. Clinical implications of hepatogenous diabetes in liver cirrhosis[internet]. Gastroenterology and hepatology journal. 2002[cited 2 Aug 2020]; 17(6):677-681. PMID: 12100613. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12100613/.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
2021-05-18
รูปแบบการอ้างอิง
ศศะนาวิน พ. . (2021). ปัจจัยเสี่ยงของการเกิดเบาหวานขึ้นจอประสาทตา ในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ของโรงพยาบาลนครพิงค์. วารสารโรงพยาบาลนครพิงค์, 12(1), 43–64. สืบค้น จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jnkp/article/view/248074
ฉบับ
ประเภทบทความ
รายงานการวิจัย
สัญญาอนุญาต
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของโรงพยาบาลนครพิงค์ จ.เชียงใหม่
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องบทความในวารสารวิชาการและวิจัยเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับโรงพยาบาลนครพิงค์ และบุคลากรท่านอื่นๆในโรงพยาบาลฯ ความรับผิดชอบเกี่ยวกับบทความแต่ละเรื่องผู้เขียนจะรับผิดชอบของตนเองแต่ละท่าน
