รายงานผู้ป่วย: ผู้ป่วยโรคจิตเภทที่มีโรคร่วม
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
วัตถุประสงค์ : เพื่อรายงานผู้ป่วยโรคจิตเภทที่มีอาการใช้สารเสพติดร่วมด้วย มีอาการกำเริบซ้ำ และการดูแลในบริบทชุมชน
วิธีการศึกษา : ทบทวนรายงานประวัติผู้ป่วยและประสานงานกับทีมสหวิชาชีพ หน่วยงานการปกครองส่วนท้องถิ่น และตำรวจในการดูแล
ผลการศึกษา : ผู้ป่วยชายไทย อายุ 45 ปี แพทย์วินิจฉัยเป็นโรคจิตเภทมา 13 ปี ผู้ป่วยมักจะขาดนัด รับประทานยาไม่สม่ำเสมอ และใช้สารเสพติดร่วมด้วย มีอาการกำเริบซ้ำ 7 ครั้ง เคยมีความคิดอยากตาย และพยายามทำร้านตนเองมาก่อน มาโรงพยาบาลด้วยมีอาการโมโหร้ายมากขึ้น พูดคนเดียว และเห็นภาพหลอน แพทย์รับไว้รักษาที่โรงพยาบาล ให้ยาจิตเวชและจำกัดพฤติกรรมเมื่อมีอาการรุนแรงก้าวร้าว เมื่ออาการทุเลาลง แพทย์ให้กลับบ้าน และให้ยากลับบ้านเป็น Fluphenazine 50 mg IM เดือนละครั้ง, Perphenazine และ Trihexylphenidyl มาตรวจตามนัด รับยาต่อเนื่อง หลังออกจากโรงพยาบาลยังใช้ยาบ้าซ้ำบางครั้ง ผลตรวจ Urine for Methamphetamine negative แต่มีก้าวร้าว พูดเสียงดังกับพ่อแม่ แต่ไม่ทำร้ายผู้อื่น ไม่มีหูแว่ว นอนหลับได้ แพทย์ให้ยากลับบ้านเป็น Perphenazine และ Trihexylphenidyl
สรุป : ผู้ป่วยโรคจิตเภทที่มีโรคร่วมที่มีการรับประทานยาไม่สม่ำเสมอ การไม่มาตามนัด การใช้สารเสพติด การขาดแรงสนับสนุนทางสังคม และการเผชิญปัญหาที่ไม่เหมาะสม เป็นปัจจัยสำคัญที่สัมพันธ์กับการกำเริบซ้ำของผู้ป่วยโรคจิตเภท ดังนั้นการดูแลรักษาควรดำเนินในลักษณะองค์รวมและบูรณาการให้ครอบคลุมมิติด้านชีวภาพและจิตสังคม พร้อมทั้งเสริมการมีส่วนร่วมของครอบครัว ชุมชน และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อส่งเสริมความต่อเนื่องของการรักษาและยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยอย่างยั่งยืน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนิพนธ์ต้นฉบับจะต้องผ่านการพิจารณาโดยผู้ทรงคุณวุฒิที่เชี่ยวชาญอย่างน้อย 2 ท่าน แบบผู้ทรงคุณวุฒิ และผู้แต่งไม่ทราบชื่อกันและกัน (double-blind review) และการตีพิมพ์บทความซ้ำต้องได้รับการอนุญาตจากกองบรรณาธิการเป็นลายลักษณ์อักษร
ลิขสิทธิ์
ห้ามนำข้อความทั้งหมดหรือบางส่วนไปพิมพ์ เว้นว่าได้รับอนุญาตจากโรงพยาบาลเป็นลายลักษณ์อักษร
ความรับผิดชอบ
เนื้อหาต้นฉบับที่ปรากฏในวารสารเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียน ทั้งนี้ไม่รวมความผิดพลาดอันเกิดจากเทคนิคการพิมพ์
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงสาธารณสุข. อัตราป่วยรายใหม่และความชุกของโรคจิตเภท (F20.00) ปี 2568. [อินเทอร์เน็ต] 2568 [เข้าถึงเมื่อ 2 มกราคม 2569]. เข้าถึงได้จาก: https://hdc.moph.go.th/center/public/standard-report-detail/5d5aa8ea9ee75a5990950984f5a81402.
สุจรรยา โลหาชีวะ. การพยาบาลจิตเวชและพฤติกรรมศาสตร์. กรุงเทพมหานคร: วัดสิงห์การพิมพ์; 2563.
ภาณุพงศ์ จิตะสมบัติ. กลไกการทำงานของสมองที่เกี่ยวข้องกับการติดสารเสพติด. วารสารสมาคมจิตแพทย์แห่งประเทศไทย 2541;43(2):150-8.
Luvsannyam E, Jain MS, Pormento MKL, Siddiqui H, Balagtas ARA, Emuze BO, et al. Neurobiology of schizophrenia: a comprehensive review. Cureus. 2022;14(4):e23959.
doi:10.7759/cureus.23959.
Xuan K. A review of structural abnormality in schizophrenia. Adv Soc Sci Educ Humanit Res. 2022;638:159-161.
ยุพิน สิทธิมงคล และคณะ, บรรณาธิการ. การพยาบาลจิตเวช. ฉบับปรับปรุง. กรุงเทพมหานคร: สแกนอาร์ตการพิมพ์; 2559.
ศิริพร จันทร์ทิพย์, กาญจนา นันทบุตร. การดูแลผู้ป่วยจิตเภทโดยชุมชน. วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ 2561;36(2):68-76.
สายฝน เอกวรางกูร, บรรณาธิการ. การพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต: ศาสตร์และศิลป์สู่การปฏิบัติ เล่ม 1. พิมพ์ครั้งที่ 4. นครศรีธรรมราช: ศูนย์หนังสือมหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์; 2562.
Jordans MJD. Applying systems theory to global mental health. Cambridge Prisms: Global Mental Health. 2024;12:e2:1–6. doi:10.1017/gmh.2024.147.
Zhao Z, Li X, Xie Y, Lin L, Wei L, Chang Z, et al. Resolving the heterogeneity of dopamine subsystems dysfunction in schizophrenia: a PET meta-analysis. Schizophrenia. 2025;11:139. doi:10.1038/s41537-025-00684-0.
ภาณุพงศ์ จิตะสมบัติ. กลไกการทำงานของสมองที่เกี่ยวข้องกับการติดสารเสพติด. วารสารสมาคมจิตแพทย์แห่งประเทศไทย 2541;43(2):150-8.
Ng SM, Fung MHY, Gao S. High level of expressed emotions in the family of people with schizophrenia: has a covert abrasive behaviours component been overlooked? Heliyon. 2020;6:e05441. doi:10.1016/j.heliyon.2020.e05441.
กรมสุขภาพจิต. ธรรมาภิบาลองค์กร (OG) ปีงบประมาณ 2566. [อินเทอร์เน็ต] 2566 [เข้าถึงเมื่อ 12 มกราคม 2569]. เข้าถึงได้จาก: https://mentalhealth.go.th
Millan MJ, Fone K, Steckler T, Horan WP. Negative symptoms of schizophrenia: clinical characteristics, pathophysiological substrates, experimental models and prospects for improved treatment. European Neuropsychopharmacology. 2014;24(5):645–692. doi:10.1016/j.euroneuro.2014.03.008.
ศิริพร สิทธิยุทธการ. ภาวะซึมเศร้าในผู้ป่วยจิตเภท: ประเด็นพิเศษในการปฏิบัติการพยาบาล. วารสารพยาบาลศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย 2561;30(3):1-13.
จุฑามาศ พลัม. การพยาบาลผู้ป่วยจิตเภทที่กลับเป็นซ้ำจากการใช้แอมเฟตามีน/กัญชา และมีภาวะเสี่ยงสูงต่อการก่อความรุนแรง (SMI-V). [อินเทอร์เน็ต] 2566 [เข้าถึงเมื่อ 8 มกราคม 2569]. เข้าถึงได้จาก: https://nayok.moph.go.th/web/wp-content/uploads/2024/01/5.จุฑามาศ-ลงวารสาร.pdf
